Dat schrijft de Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid (NCTV) vandaag in zijn vijftigste dreigingsbeeld. Het dreigingsniveau in Nederland is al sinds maart 2013 substantieel (4 van 5), dat betekent dat de kans op een aanslag reëel blijft. 

Hoewel IS drastisch terrein heeft verloren, blijft het oppassen voor jihadisten en hun sympathisanten, soms actief in kleine netwerken of als eenling: ,,Uit documenten die in Syrië zijn opgedoken blijkt dat er plannen zijn om weer een 'external relations office’ (kantoor externe betrekkingen, red.) op te zetten in Europa. Dat moet zich bezighouden met het ondersteunen van IS-leden ter plekke, het plannen en plegen van aanslagen.’’

De capaciteit om grootschalige aanslagen te plegen is flink verminderd, maar de intenties van IS en Al-Qaeda zijn onveranderd. ,,De aanslag in Utrecht en de aanhoudingen van personen met jihadistisch-terroristische motieven zijn voorbeelden van de reële dreiging. Sinds oktober 2017 is er in het westen een sterke afname van het aantal aanslagen, maar de aanslagen in Sri Lanka laten zien dat westerse belangen ook buiten Europa doelwit zijn en blijven van jihadistische terroristen. ISIS heeft nog altijd de intentie aanslagen te plegen, zowel via eigen netwerken als netwerken van sympathisanten, en blijft in staat om de mondiale jihadistische beweging te mobiliseren.’’

Ook de Nederlandse IS-aanhangers die in opvangkampen of gevangenissen zitten, ‘blijken merendeels nog altijd overtuigd van het IS-gedachtegoed’: ,,Daardoor blijft er dreiging uitgaan van deze uitreizigers.” 

Volgens de NCTV zijn er in Nederland naar schatting tientallen ‘jihadgezinnen’ waarbij zeker een ouder het extremistische gedachtegoed aanhangt. De kinderen in dat gezin ‘vormen op latere leeftijd mogelijk een dreiging’, volgens de NCTV. ,,Het recente verleden heeft aangetoond dat ook jihadisten in hun tienerjaren al sleutelfuncties in de beweging kunnen vervullen.’’

Sinds de strijd in Syrië zijn ruim 300 jihadisten naar Syrië en Irak vertrokken. 90 zijn er gesneuveld, 60 zijn teruggekeerd, 130 zitten nog in Syrië, waarvan een groot deel in gevangenissen of detentiekampen.  De rest verblijft in Turkije, sommigen zitten daar vast.