JIT: Raket die MH17 neerhaalde was van 53e Russische brigade

VideoDe BUK-raket die is gebruikt bij het neerhalen van vlucht MH17 kwam uit Rusland. Dat heeft Wilbert Paulissen, hoofd Nationale Recherche, vanochtend gemeld tijdens een persconferentie. Daarmee bevestigde hij eerdere beweringen van onderzoekscollectief Bellingcat.

,,We hebben alle beelden van de BUK Telar onderzocht, hij is afkomstig van de 53e Luchtafweergeschutbrigade. Die is onderdeel van Russische krijgsmacht. Onderzoekscollectie Bellingcat meldde dit al eerder. Wij melden het nu omdat we bewijs hebben gevalideerd en het stand kan houden in rechtszaal", aldus Paulissen vanochtend tijdens een gezamenlijke persconferentie van de vijf landen die onderzoek doen naar het neerschieten van vlucht MH17 die zich hebben verenigd in het Joint Investigation Team (JIT). Paulissen is één van de onderzoekers.

Er werden nog geen namen van verdachten genoemd. Wel riep Paulissen mensen op om met meer informatie te komen. ,,Dat we deze brigade kunnen aanwijzen, is een belangrijke stap. We roepen nu mensen op met meer informatie te komen. We hebben nog vragen: wie was de bemanning, met welke opdracht gingen ze op pad, wie was er verantwoordelijk voor de brigade? We vragen mensen van 53e Brigade of familieleden om met meer info te komen." Het JIT deed daarmee dus een oproep aan Russissche (ex)militairen om met info over hun eigen briagde te komen. ,,Zodat dit misdrijf kan worden opgelost."

cyrilrosman on Twitter

JIT: aan de hand van 7 kenmerken die te zien zijn op de BUK Telar hebben ze een 'vingerafdruk' gemaakt. Dat leidde tot de conclusie dat de BUk van 3e bataljon van 53e brigade MH17 heeft neergehaald.

Volledig scherm
Het Joint Investigation Team (JIT) dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17 gaf een update over de resultaten. © ANP

Hulp

cyrilrosman on Twitter

Jennifer Hurst (Australische politie): ,,We hebben in Oost-Oekraine het omhulsel en de uitlaat van een BUK-raket gevonden (dat was al bekend). Daar staan specifieke nummers op. Die nr's duiden op productiejaar en plek: Moskou '86'

Onderzoeksleider en Hoofdofficier van Justitie Fred Westerbeke van het Landelijk Parket nuanceerde dat dit niet direct betekent dat de 53e Luchtafweerbrigade achter de aanval zat. Hij zei: ,,Was de 53e Brigade zelf betroffen bij het neerhalen van MH17? Dat onderzoeken we. De Russische Federatie heeft nog niet gemeld dat dat zo is. We hebben jaren geleden al om info gevraagd. Maar we willen ons niet alleen meer tot de Russische autoriteiten wenden. We vragen nu dus ook het Russische publiek om ons te helpen."

Westerbeke: ,,We krijgen cruciale informatie niet van de Russen. Dat is niet juist. Daar moet snel een stap in worden gezet." De onderzoekers hebben de Russische autoriteiten gevraagd om meer informatie over de 53e brigade en de specifieke raket. Van de 100 aanvankelijke verdachten zijn er nu nog 'enkele tientallen' van meerdere nationaliteiten over. 

Berechting in Den Haag

Het JIT heeft nog steeds als doel de verdachten uiteindelijk voor een rechtbank in Den Haag te brengen, Westerbeke denkt over vijf jaar. Westerbeke vanochtend: ,,We hadden al een groep van 100 mensen in beeld en we hebben de rol van een flink deel van hen nu duidelijker in beeld. Maar als we nu zeggen wat we weten, kan dat het onderzoek schaden. Dat zal in de rechtszaal komen."

Onderzoekscollectief Bellingcat wees de Russische 53e Luchtafweerbrigade eerder al aan als het schuldige legeronderdeel. Dat deden ze op basis van onderzoek van foto's van de BUK en social media. Zij kwamen met namen van betrokken militairen en separatisten.

Volledig scherm
OM-officier Westerbeke aan het woord. © AD

Ernstige constatering

Volledig scherm
Minister Stef Blok. © EPA

De conclusie van het internationaal onderzoeksteam is een ,,ernstige constatering", laat minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) weten. ,,Het is van groot belang dat er nu opnieuw meer duidelijkheid is over het neerhalen van vlucht MH17, vooral voor de nabestaanden. Een belangrijk stuk van de puzzel is gelegd. Ik ben zeer onder de indruk van het vergaarde bewijs en heb veel respect voor het werk van het Openbaar Ministerie, de politie en de partners van het Joint Investigation Team (JIT). Dit is een ernstige constatering. Het kabinet bespreekt de bevindingen van het JIT morgen in de ministerraad."

Premier Mark Rutte keert een dag eerder terug van de handelsmissie in India omdat hij aanwezig wil zijn bij de wekelijkse ministerraad. Rutte sprak zijn waardering uit voor het werk van de JIT-onderzoekers.

De coalitiepartijen willen dat de regering bij de Verenigde Naties alle landen opnieuw oproept mee te werken aan het onderzoek naar het neerhalen van vlucht MH17. Ze willen van minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok onder meer weten of hij de conclusies van het JIT onderschrijft. 

Gezamenlijk onderzoek

Vlucht MH17 van Malaysia Arilines werd op 17 juli 2014 neergeschoten boven Oekraïne. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden van de vlucht van Amsterdam naar Kuala Lumpur om het leven, onder hen waren 196 Nederlanders. Omdat er ook Australiërs en Belgen aan boord zaten, doen die twee landen samen met Nederland, Maleisië en Oekraïne onderzoek naar de verantwoordelijken voor de crash.

Uit eerder onderzoek van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid bleek al dat MH17 is neergehaald door een BUK-raket. Die raket was afgeschoten vanuit Oost-Oekraïne, een gebied dat onder controle stond van pro-Russische rebellen.