Volledig scherm
In kampen in Syrië zitten ook Nederlandse kinderen vast. Hoessein wist zijn dochter, een aanhangster van IS, op te sporen en te bezoeken. Hier neemt hij afscheid van zijn dochter en een van zijn kleindochters. © BNNVARA

‘Kalifaatkinderen zijn geen tikkende tijdbommen’

‘Kalifaatkinderen’ van IS aanhangers uit Nederland en België vormen geen bedreiging als ze terugkeren. Dat stelt een groep Belgische psychologen en artsen, die op eigen initiatief naar Syrische kampen reisden om kinderen te onderzoeken.

,,Deze kinderen zijn geen tikkende tijdbommen.’’ Dat concludeert de Belgische hoogleraar psychologie Gerrit Loots, die deel uitmaakte van de groep die twee kampen in Syrië bezocht. Hij en zijn collega’s troffen kinderen in de leeftijd van nul tot zes jaar met een normale psychologische ontwikkeling. ,,Een veelgehoord argument om kinderen niet terug te halen is dat ze gevaarlijk zouden zijn, getraumatiseerd en niet in staat te functioneren. Dat is niet het geval. Wij troffen normale kinderen, die in staat zijn rustig en geconcentreerd te zijn, maar ook plezier te maken. De kinderen ontfermden zich ook over elkaar.’’

Wel werd duidelijk dat ze zich onder traumatische situaties staande hebben moeten houden. Zo werden sommigen angstig van het geluid van overvliegende vliegtuigen. Maar de beste remedie daartegen is ze in een veilige, stabiele omgeving begeleiding te bieden, zegt Loots. Hij ziet geen belemmering om ze die in Nederland en/of België te bieden. ,,Als wij daar kunnen reizen, is het ook mogelijk deze kinderen zonder gevaar terug te halen.’’ 

Penibele situatie 

Nederland beroept zich op het standpunt dat moeders en kinderen zelf een weg naar een Nederlandse ambassade moeten vinden. In België besliste de regering weliswaar dat Belgische kinderen onder de tien recht hebben op terugkeer naar dat land, maar er wordt ook daar op dit moment geen actie ondernomen ze terug te halen. Koerdische autoriteiten roepen Europese landen al langer op hun vrouwen en kinderen uit Koerdische kampen terug te halen. 

Loots ontmoette vooral Belgische vrouwen, maar sprak ook een Nederlandse moeder met twee kinderen van een Belgische vader. Het gaat om een baby van acht maanden en een kind van twee jaar oud. ,,Deze moeder zat in een penibele situatie. In het kamp waar zij verblijft is de mogelijkheid geld te ontvangen waardoor het mogelijk is extra goederen te kopen. Zij krijgt geen extra geld en is dus aangewezen op rantsoenen. Toch is er solidariteit onder de moeders, die groente en fruit delen.’’

Quote

We moeten ze de kans op een goede toekomst bieden

Ferry Zandvliet , Overlevende terreuraanslag in concertzaal Bataclan, Parijs

Steun

De fysieke toestand van sommige kinderen was zorgwekkend. Eén van hen leidt aan een infectie, had diarree , koorts en leidde aan uitputting en ondervoeding. Een ander kind is chronisch ziek, maar behandeling is in het kamp niet te krijgen. Eerder is een Belgische baby overleden. ,,Onder de ouders zijn daarover hele grote zorgen.’’

Vandaag bepleit Loots in Brussel voor het terughalen van de kinderen. Opvallend genoeg krijgt hij daarbij steun van slachtoffers van terreur. Phillip Vansteenkiste, voorzitter van slachtofferorganisatie V-Europe zal Loots flankeren. De Nederlandse Ferry Zandvliet, die de aanslag in concertzaal Bataclan in Parijs overleefde, schaart zich achter het initiatief. ,,We moeten ze tenminste de kans op een goede toekomst bieden.’’