Volledig scherm
De Goede Herderkerk, een van de locaties van de gereformeerde kerk in Nijkerk © Screenshot Google Streetview

Kerk weert dominee die Jezus ontkent

Jezus heeft nooit bestaan en is een mythe uit het oude Egypte. Dat is de stellige overtuiging van een dominee, Edward van der Kaaij. Binnen de gereformeerde kerk in Nijkerk ontstond er zoveel onrust over, dat hij geen toestemming kreeg om tijdens een interkerkelijke dienst op de kansel plaats te nemen.

,,Iedereen heeft recht op zijn mening,'' zegt voorzitter Meindert Zuur van de kerkenraad. ,,Maar daar is bij ons geen plaats voor tijdens de eredienst. De kerkenraad was unaniem, al waren er gemeenteleden die de uitdaging best aan hadden willen gaan. Maar we kregen te veel brieven, mails en opmerkingen van ongeruste leden. Het is als tijdens een familiediner. Dan wil je ook geen conflicten uitlokken.''

Van der Kaaij tekende zijn visie over Jezus als mythische figuur al in april op in zijn boek 'De ongemakkelijke waarheid van het christendom'. ,,De historische Jezus heeft nooit bestaan,'' zegt Van der Kaaij in Trouw. ,,Alle elementen uit het verhaal van Jezus vinden hun oorsprong in het oude Egypte. Daar komt de oermythe vandaan van een God die mens wordt, van sterven en opstaan, van geboren worden op 25 december uit een maagd.''

Onrust
,,Hij verkondigt die al veel langer,'' zegt Zuur. ,,Daarom hebben wij hem al niet meer uitgenodigd voor onze eigen diensten. Maar deze dienst is onder verantwoordelijkheid van de Raad van Kerken. Maar wel in ons gebouw. Vlak voor Kerstmis heeft Van der Kaaij zijn mening in een interview met Stad Nijkerk nog steviger verkondigd. Daar komt de onrust vandaan.''

De Gereformeerde Bond heeft de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) gevraagd of er ruimte is voor dit soort afwijkende meningen vanaf de kansel en of er geen maatregelen moeten worden getroffen, als een dominee een derlijke 'dwaalleer' verkondigt.

Het bestuur van PKN stelt dat het niet aan haar is om eventuele sancties te treffen tegen de dominee. Dit is aan de kerkenraden. Scriba Arjan Plaisier benadrukt wel dat er bij hem geen twijfel is over de historiciteit van Jezus. Dat zal hij morgen in een column op de website van PKN verder uitleggen.

Van der Kaaij preekt normaal gesproken in de Vredeskerk, een hervormde gemeente in Nijkerk. Dat deed hij ook gisteren.

,,Binnen die gemeente is er meer ruimte voor afwijkende meningen,'' zegt Zuur. ,,Wij zijn daar strenger in. Tijdens een discussieavond zou het prima zijn om met hem in gesprek te gaan. Maar niet tijdens een eredienst.''

In de Vredeskerk blijft hij welkom, als is er daar ook onrust bij enkele gemeenteleden. ,,We zijn in gesprek,'' zegt Henk van der Aa van de kerkenraad. ,,Maar het vertrekpunt is om met elkaar verder te gaan. Er is geen reden om daar aan te twijfelen. In zijn diensten houdt Van der Kaaij een orthodoxe lijn aan, die ons zeer bevalt.''