Volledig scherm
Op plaatsen waar nog geen sproeiverbod geldt, proberen boeren en tuinders hun gewassen in leven te houden door ze te beregenen. © Eveline Van Elk

'Nat' Nederland is blind voor droogte: drinkwater loopt gevaar

Nederland moet grotere reserves aan zoetwater aanleggen om te voorkomen dat ons land in tijden van extreme droogte zonder drinkwater komt te zitten, waarschuwen deskundigen. Uiterwaarden en het IJsselmeer kunnen dienen als ‘stuwmeren’.

Nederland is 'blind voor droogte', zegt onderzoeker Henny van Lanen van Wageningen Universiteit. ,,Als laaggelegen land met grote rivieren zijn we altijd bezig met het voorkomen van nat. Dat verklaart waarom we nu zo zijn verrast door de droogte. Het Nederlandse waterbeleid is zeer conservatief; de rest van Europa is al veel langer bezig zich te wapenen tegen droogte.'' 

Om te zorgen dat in de toekomst altijd water uit de kraan blijft komen, moeten meer watervoorraden worden aangelegd, zegt Koen Zuurbier van KWR, het onderzoeksinstituut van de drinkwaterbedrijven. ,,Genoeg drinkwater is nu nog geen probleem, maar dat kan veranderen als de Rijn en Maas minder water gaan aanvoeren. Dat zal in de toekomst vaker gaan gebeuren.'' 

Quote

We zijn altijd bezig met het voorkomen van nat. Daarom zijn we nu zo verrast door de droogte

Henny van Lanen, Wageningen Universiteit

Nederland wordt droger 

Nederland zal steeds vaker te maken krijgen met langdurige droogtes, blijkt uit een studie die droogte-expert Niko Wanders van de Universiteit Utrecht met internationale wetenschappers dit voorjaar publiceerde in vakblad Nature. ,,Een droogte zoals deze komt nu eens in de veertig à vijftig jaar voor. Door de opwarming van de aarde wordt dat eens in de tien à twintig jaar'', zegt Wanders. Ook het nieuwste klimaatmodel van het KNMI voorspelt dat Nederland in de toekomst aanzienlijk droger wordt dan tot nu toe gedacht.

Quote

Als we het peil hoger hadden gehouden, hadden we dat extra water nu kunnen gebruiken om de schade door de droogte te beperken

Niko Wanders, Universiteit Utrecht

Polders en uiterwaarden die bij hoogwater in de winter fungeren als opvanggebieden, kunnen als permanente 'stuwmeren' worden ingericht, zegt Wanders. ,,Zodat we er in droge zomers water uit kunnen putten.''  Droogtedeskundigen pleiten ervoor het waterpeil in de bodem en het IJsselmeer - ons grootste zoetwaterreservoir - te verhogen. Wanders: ,,We houden het waterpeil traditioneel vrij laag. Als we het hoger hadden gehouden toen er nog genoeg water was, hadden we dat extra water nu kunnen gebruiken om de schade door de droogte te beperken.''

Natuurorganisaties pleitten vorige week in deze krant al voor een verhoging van het waterpeil. Dat wordt kunstmatig laag  gehouden voor de landbouw, maar de natuur is gebaat bij een hogere waterstand. 

Volledig scherm
In de Noordwaard in de Biesbosch zijn boerderijen op terpen gebouwd, zodat de polders bij hoogwater - zoals op deze archieffoto - als berging kunnen fungeren © COR DE KOCK

In de video hieronder vertellen fruittelers hoe zij met de droogte omgaan: