Volledig scherm
© anp

Nederland en Frankrijk kopen Rembrandts samen

Nederland en Frankrijk kopen samen de twee huwelijksportretten van Rembrandt. Die zullen eerst tentoongesteld worden in het Rijksmuseum, zo heeft minister-president Mark Rutte tijdens de VN-top met de Franse president François Hollande afgesproken. Daarna zullen ze beurtelings in het Rijksmuseum in Amsterdam en het Louvre in Parijs te zien zijn. 'Maerten en Oopjen zijn hopelijk met kerst thuis', klinkt het.

Cultuurminister Jet Bussemaker hoopt dat Rembrandts huwelijksportretten voor de kerst in Nederland te zien zijn. Dat zei ze woensdag kort na de bekendmaking van de deal met Frankrijk om de twee schilderijen samen te kopen.

,,We zijn bijzonder verheugd dat beide fantastische portretten nu publiek bezit worden en voorgoed bij elkaar blijven met afwisselende presentaties in het Rijksmuseum en het Louvre'', liet het museum in een officiële reactie weten. 

Museumdirecteur Wim Pijbes zei ruim een maand geleden een serieuze poging te doen om de twee wereldberoemde schilderijen van Rembrandt aan te kopen. Hij zei toen tegen BNR Nieuwsradio te hopen het totale bedrag van 160 miljoen euro 'met zoveel mogelijk mensen bij elkaar te krijgen'.

Grote urgentie 
De portretten die Rembrandt in 1634 van Maeten Soolmans en Oopjen Coppit schilderde, zullen in elk geval altijd samen te bewonderen zijn en nooit worden gescheiden, schrijft minister Jet Bussemaker vandaag aan de Tweede Kamer.

,,Door voor deze mogelijkheid te kiezen kunnen we gezien de grote urgentie op relatief korte termijn ons gezamenlijk belang veilig stellen en de kosten van de verwerving delen'', schrijft Bussemaker.

Eerder deze maand was het nog de bedoeling dat Nederland beide werken aan zou kopen voor 160 miljoen euro. Het kabinet legde daarvoor 80 miljoen op tafel, het Rijksmuseum zou de andere helft van het bedrag betalen. Daarover ontstond woede bij de Franse regering, die deze zomer met minister Bussemaker dachten te hebben afgesproken voor een gezamenlijke aankoop te gaan.

Troostprijs
De Tweede Kamer zal genoegen moeten nemen met deze deal, al zal het beschouwd worden als een troostprijs. De fractievoorzitters die op 17 september het kabinet vroegen de twee Rembrandts samen te kopen, zullen nu zeggen dat het altijd de bedoeling is geweest dat de werken voor een breed publiek te zien zijn en in Europa blijven. Dat doel is bereikt.

De uitwerking van de afspraken moet nog worden vastgelegd in een overeenkomst tussen de verkoper, de Franse en de Nederlandse overheid. Zo is nog niet bekend welke land officieel eigenaar wordt van welk portret.

De Franse regering stelt in ieder geval 80 miljoen euro beschikbaar voor de koop van één doek; de Tweede Kamer is gisteren akkoord gegaan met het vrijmaken van hetzelfde bedrag. Nu Nederland niet beide werken koopt, zal Nederland de 80 miljoen euro waarschijnlijk niet alleen hoeven te betalen. Ook het Rijksmuseum zal, zoals aanvankelijk gepland, ook een duit in het zakje moeten doen.

Het is nog niet bekend of de gedeelde aankoop van de Rembrandtportretten van invloed is op de vorige week aangekondigde toernee door Nederland, meldt Rijksmuseum-woordvoerder Elles Kamphuis. De toernee zou musea in de provinciehoofdsteden aandoen, waaronder het Openluchtmuseum in Arnhem, Aviodrome in Lelystad en De Fundatie in Zwolle.

Vereniging Rembrandt betreurt besluit
De Vereniging Rembrandt is niet blij met het besluit van Nederland en Frankrijk om Rembrandts huwelijksportretten van Maerten Soolmans en Oopjen Coppit samen te kopen. ,,We betreuren het dat niet beide schilderijen permanent naar Nederland komen'', zegt voorzitter Martijn Sanders. ,,In Nederland vertellen die schilderijen een verhaal van twee jonge mensen in de zeventiende eeuw, in het Louvre is dat veel minder het geval.''

Ook zitten er veel risico's aan het gedeelde eigendom, zegt Sanders. ,,Wie gaat de werken transporteren, wie gaat ze restaureren en wie draait er op voor de kosten als een van de schilderijen beschadigd raakt? Naar mijn gevoel is om prestigeredenen geen goed besluit genomen.''

De Vereniging Rembrandt, die kunstaankopen door musea steunt, zou 5 miljoen euro bijdragen aan de aankoop. Die steun is nu waarschijnlijk van de baan. ,,We zouden alleen steunen als beide doeken naar Nederland komen'', verklaart Sanders. ,,Aan die voorwaarde wordt nu niet voldaan.''

  1. Brief aan alle Nederlanders: ‘Hoe leg je uit dat je niets deed om het zeewater tegen te houden?
    PREMIUM
    Voorpublicatie

    Brief aan alle Nederlan­ders: ‘Hoe leg je uit dat je niets deed om het zeewater tegen te houden?

    Op het moment dat een meerderheid van de Nederlanders overtuigd is van klimaatverandering, grote investeringsfondsen aankondigen niet meer te investeren in fossiele energie en de Tesla Model 3 de meest verkochte auto is, komt bestsellerauteur en De Correspondent-medewerker Rutger Bregman met een alarmerende brief aan alle Nederlanders, gratis in boekvorm verkrijgbaar: Het water komt. Klik hier voor de voorpublicatie.