Volledig scherm
Een oude vrouw bekijkt de notities op de spiegel. NB: de foto staat los van dit artikel © ANP

Nederlanders doen mee aan onderzoek naar veelbelovende Chinese alzheimerpil

Tientallen Nederlandse alzheimerpatiënten doen komend jaar mee aan een wereldwijd vervolgonderzoek naar een nieuw Chinees alzheimermedicijn. Amerikaanse en Europese kenners zijn sceptisch over de werking, maar neuroloog Niels Prins van het Amsterdamse Brain Research Center helpt toch mee.

De betreffende pillen zijn in China al voorwaardelijk goedgekeurd. Een studie onder 818 matig tot ernstig zieke alzheimerpatiënten wees uit dat het medicijn het denkvermogen iets verbetert. Het algemeen functioneren - zoals het smeren van een boterham of zelfstandig douchen - van de deelnemers bleef echter even slecht.

Het Chinese bedrijf Shanghai Green Valley Pharmaceutical zoekt wereldwijd naar ruim tweeduizend alzheimerpatiënten voor een vervolgstudie. Alzheimerexperts in Amerika en Europa zijn echter sceptisch over het stormachtige Chinese succes in de strijd tegen Alzheimer. 

Twijfels

Ook neuroloog en directeur Niels Prins van het Brain Research Center in Amsterdam is kritisch. Hij boog zich over de Chinese data en vindt het ‘opmerkelijk’ dat de deelnemers die een placebo kregen zes maanden lang dezelfde resultaten boekten als de groep die het nieuwe medicijn kreeg. ,,Vreemd. Meestal wordt het verschil sneller zichtbaar. De enige manier om alle twijfels weg te nemen is om het zelf te onderzoeken,” stelt hij. Nog dit jaar wil hij tientallen Nederlandse alzheimerpatiënten via zijn onderzoekscentrum laten deelnemen aan de vervolgstudie.

Het nieuwe medicijn moet een ontsteking van de zenuwcellen in de hersenen – één van de belangrijkste veroorzakers van Alzheimer – voorkomen. De pillen werken echter via een omweg, namelijk via het maag-darmkanaal waar ze eerst inwerken op de zenuwcellen aldaar en de darmflora verbeteren. De zenuwcellen in de buik staan in verbinding met de zenuwcellen in het brein en zorgen er - in hun nieuwe samenstelling - voor dat de gewraakte ontsteking in de hersenen niet plaatsvindt. Prins: ,,Dat er een belangrijk verband is tussen het maag-darmkanaal en het brein vermoeden we al veel langer. We zien die connectie ook bij andere ziektes. Eén van de eerste klachten die bijvoorbeeld een Parkinsonpatiënt krijgt is obstipatie.”

Doorbraak

In het Westen zoeken farmaceuten al jaren naar een goed medicijn voor het afremmen van de ziekte van Alzheimer. Afgelopen najaar was er voor het eerst in lange tijd weer een doorbraak toen farmaceut Biogen naar de Amerikaanse geneesmiddelenwaakhond FDA stapte voor toestemming om een middel op de markt te kunnen brengen. Vanuit de medische wereld werd toen verheugd gereageerd. Het nieuws was des te verrassender, omdat Biogen in maart jongstleden de ontwikkeling van datzelfde medicijn nog had stopgezet omdat het bedrijf dacht dat het middel bij een proef niet aansloeg. In de maanden ná de stopzetting kwam extra data van 300 deelnemers binnen en werd alsnog een positief effect gezien.

Green Valley snapt dat kenners in eerste instantie de wenkbrauwen zullen fronsen, maar gaat ervan uit dat de werking van zijn middel via de wereldwijde proef zal worden aangetoond. De Chinezen zijn van plan om in februari de benodigde goedkeuring voor de test aan te vragen bij de Amerikaanse FDA. 

Omdat er wereldwijd zoveel mensen zijn die aan Alzheimer lijden heeft een goedwerkend middel de potentie om een van ‘s wereld best verkopende medicijnen te worden.

Volledig scherm
© Jean-Pierre Jans