Volledig scherm
© ANP

Nieuwe Kamervoorzitter uit PvdA-gelederen

In de fractiekamers van VVD en PvdA wordt de opvolging van de gevallen Anouchka van Miltenburg al zachtjes aan voorgekookt. Het plan zover: de PvdA levert een kandidaat waar de liberalen zich in kunnen vinden. Dan onthoudt de VVD zich van een serieuze tegenkandidaat voor het Kamervoorzitterschap.

Volledig scherm
Khadija Arib in haar rol als vervangend Kamervoorzitter tijdens de eerste dag van de Algemene Financiële Beschouwingen. © anp

Vooralsnog zit ondervoorzitter Khadija Arib (PvdA) op de stoel van de opgestapte Van Miltenburg. Dat maakt Arib echter niet vanzelfsprekend haar opvolgster. Sterker nog, in de PvdA-fractie wordt verwacht dat zij juist niet de voorkeur krijgt. Men spreekt van 'een ruziemaakster' die 'te slecht' ligt bij de VVD.

Niet dat de liberalen veel te eisen hebben. VVD'ers beseffen maar al te goed dat Van Miltenburg een langzame dood als Kamervoorzitter stierf. Ze struikelde van debat naar debat om uiteindelijk te sneuvelen door de Teeven-deal.

Daarom verwacht men bij de PvdA weinig weerstand. De VVD gaat naar verwachting geen eigen prominent partijlid naar voren schuiven 'in dit verschrikkelijke zootje dat ze hebben gemaakt', zegt een ervaren PvdA'er. ,,En dat zeg ik niet met blijdschap, dit is slecht voor het aanzien van de politiek."

Quote

Ik denk dat het neerkomt op een uitgeran­geer­de PvdA'er, die nog ruim een jaar iets van zijn leven kan maken

Een oppositiebron

Overigens wordt de nieuwe Tweede Kamervoorzitter formeel gekozen via verkiezingen in het parlement, maar de steun van VVD en PvdA verzekert al nagenoeg winst. Als de PvdA een te pruimen kandidaat doordrukt, is de voorzittershamer verzekerd.

Daarom is het namedropping begonnen. Het zijn dan vooral backbenchers, die zichzelf mogelijk nog een beetje in de kijker willen zetten de komende 1,5 jaar.

Een partijcommissie is namelijk al ijverig bezig aan de kandidatenlijst voor de volgende verkiezingen en zeker is al dat al te kleurloze Kamerleden het kunnen schudden. Of zoals een oppositiebron het vilein zegt: ,,Ik denk dat het neerkomt op een uitgerangeerde PvdA'er, die nog ruim een jaar iets van zijn leven kan maken.''

Mannenbolwerk

Volledig scherm
PvdA-Kamerlid Angelien Eijsink, links. © ANP
Volledig scherm
Stiekem vinden veel parlementariërs dat PVV'er Martin Bosma wel een goede keuze zou zijn. © anp

Bovendien kán de opvolgster van Van Miltenburg 'het niet slechter doen dan zij', laat een parlementariër vallen. ,,Dat maakt het wel een kans.'' Zo echoot de naam van Angelien Eijsink in gesprekken. Zij houdt zich staande in het mannenbolwerk van de commissie Buitenlandse Zaken en heeft een schoon imago. Type schooljuf, maar correct. Belangrijk nadeel: ,,Te technisch en te braaf,'' zegt een Kamerlid wel.

Ook PvdA'er Roos Vermeij wordt nadrukkelijk genoemd. Zij kwam al even in beeld als staatssecretaris, maar miste de boot. Vermeij ligt bovendien goed bij VVD'ers. ,,Met Roos kan iedereen prima leven," zegt een partijgenoot. Zelf is ze onbereikbaar voor commentaar. Niemand verwacht dat oppositiepartijen zich in de strijd gaan mengen. Veel fracties zijn zo klein dat ze nauwelijks een Kamerlid kunnen missen (GroenLinks, ChristenUnie), anderen hebben gewoon geen kandidaten.

Stiekem vinden veel parlementariërs dat PVV'er Martin Bosma wel een goede keuze zou zijn. Hij is nu al eens als ondervoorzitter actief en oogst lof. Een combinatie van flair en humor, terwijl hij de vergadering ordentelijk en overzichtelijk houdt. Er is echter één nadeel: zijn partij-komaf. Zijn eigen fractieleider Geert Wilders sprak onlangs nog van 'nepparlement'. ,,Dan ligt het wat lastig als je dan de voorzitter levert aan datzelfde nepparlement,'' zegt een Haagse bron.

Turkije

Quote

Het gaat om het hele pakket

Norbert Klein

Bovendien moet de Kamervoorzitter 'een goede vertegenwoordiger van de Kamer zijn' ook 'in het buitenland'. Vraag is of iemand van PVV-huize dat is, zegt men. Onlangs nog bijvoorbeeld haalde Wilders ongewoon hard uit naar Turkije. ,,Het gaat om het hele pakket," zegt Kamerlid Norbert Klein.

Toch blijven VVD'ers en PvdA'ers hardop roepen dat de kandidaatstelling open is, de stemming 'een individuele kwestie' en daarom dus 'spannend blijft'. Een andere oppositielid weet wel beter. ,,De coalitie bepaalt hier uiteindelijk, wij kunnen hoog en laag springen.''

Het dagelijks bestuur van de Tweede Kamer - het zogenoemde presidium - beslist vandaag over de verdere procedure. Dan wordt afgesproken wanneer de kandidatuur officieel wordt geopend. De verkiezing zelf zal in het het nieuwe jaar plaatsvinden.