Volledig scherm
Een gespecialiseerd bedrijf is bezig met het opruimen van asbestdeeltjes. © ANP

Onderzoek: Risico van werken en wonen met asbest vaak onmeetbaar klein

Het verwijderen van asbest en wonen en werken in een gebouw met asbest is veel minder riskant voor de gezondheid dan tot nu toe wordt aangenomen. In veel gevallen zijn de gezondheidsrisico's verwaarloosbaar en is het gebruik van extreme beschermingsmiddelen onnodig.

Een en ander blijkt uit nieuw wetenschappelijk onderzoek, waarin voor het eerst op een rij is gezet welke bescherming past bij verschillende asbestwerkzaamheden.  Het onderzoek is uitgevoerd door TNO, de Universiteit Utrecht, de Radboud-universiteit en Crisislab, op verzoek van een aantal woningcorporaties en brancheorganisatie Aedes.

De woningcorporaties denken met dit onderzoek in de hand dat asbestverwijdering in veel gevallen een stuk goedkoper uitgevoerd kan worden, zoals al langer wordt betoogd. In het nieuwe onderzoek wordt een aantal verschillende scenario's rondom asbest beschreven. In diverse scenario's zijn de risico's lager dan toelaatbaar, tot zelfs nihil, meldt de NOS.

Het huidige asbestbeleid is niet realistisch, blijkt volgens de aangesloten corporaties uit het wetenschappelijk onderzoek. Ze dringen er bij staatssecretaris Tamara van Ark (Sociale Zaken) op aan om het beleid aan te passen. De huidige praktijk is volgens hen doorgeslagen. Als de regels voor asbestsanering worden aangepast, kan ze dat tientallen miljoenen euro’s schelen.

Gezondheidsrisico erg klein

Bij situaties als een brand waarbij asbest vrijkomt, het werken of wonen in een gebouw met asbest, of het verwijderen van daken van asbestcement, blijkt het risico voor de gezondheid erg klein. De onderzoekers menen dat ‘vergaande beschermingsmaatregelen’ niet nodig zijn. Andere situaties zijn ongeveer gelijk aan het maximum toelaatbare, zoals het per ongeluk boren in een plafond waarin asbest zit.

Alleen bij het slopen van een plafond van asbestplaten, en dat elke dag en zonder persoonlijke bescherming, is sprake van een zeer hoog risico op kanker. Volgens de onderzoekers is het Nederlandse beschermingsbeleid ‘terecht streng’. De onderzoekers willen daarom een publiek debat over de redelijkheid van het Nederlandse asbest beleid en passende maatregelen als het op bescherming aankomt. 

,,Als je elke dag een asbestplafond sloopt is er een groot risico en moet je vooral zo’n wit maanpak dragen, maar als je bijvoorbeeld asbestdaken verwijdert, is het risico onmeetbaar klein’’, zegt hoogleraar Ira Helsloot, een van de onderzoekers. Helsloot meent dat de sector, die flink verdient aan de voorschriften, ten onrechte angst aanjaagt. ,,Het is bijna een bewuste leugen als je tegen de samenleving zegt ‘van één vezeltje asbest kun je kanker krijgen’’.

‘Niet nu centen besparen’

,,Niet nu centen besparen en straks veel duurder uit zijn door allerlei gezondheidsclaims’', reageert voorzitter Leo Veldhuis van de Vereniging van Asbestverwijderende Bedrijven (VAVB). ,,Asbest is en blijft een gevaarlijk, kankerverwekkend product. Wij hebben verantwoordelijkheid voor de mensen die er mee werken. Er zijn nu eenmaal risicoklassen die moeten worden gehanteerd.’’

Al sinds 2015 wordt volgens Veldhuis vergaderd over aanpassing van de wettelijke regelgeving. Bij de VAVB zijn zo’n 5000 asbestsaneerders en toezichthouders aangesloten, zowel zelfstandigen als bedrijven. De resultaten van het onderzoek zijn dinsdag naar buiten gebracht. Woensdag praat de Tweede Kamer over het asbestbeleid.