Volledig scherm
Voorzitter André Postema van het College van Bestuur van het Limburgs Voortgezet Onderwijs (LVO) bij het VMBO in Maastricht. © ANP

Opgestapte bestuursvoorzitter VMBO Maastricht
haalt uit naar onderwijsinspectie

ExamendebacleAndré Postema, de bestuursvoorzitter van Limburgs Voortgezet Onderwijs (VMBO Maastricht) legt per direct zijn functie neer. In een verklaring hekelt hij het onderzoeksrapport van de onderwijsinspectie naar de gang van zaken op de scholen: ,,Ik ben verbijsterd”. Ook voorzitter Jan Schrijen van de raad van toezicht stapt op.

Postema’s positie werd wankel nadat de Onderwijsinspectie in juni de eindexamens van alle 354 leerlingen van VMBO Maastricht ongeldig verklaarde. Veel leerlingen hadden het grootste deel van de schoolexamens nog niet afgerond, waardoor zij feitelijk niet aan het centraal schriftelijk examen mee hadden mogen doen. De schoolexamens en het centraal landelijk examen vormen samen het eindexamen. 

De stichting Limburgs Voortgezet Onderwijs (LVO) verklaart nu dat Postema en de voorzitter ‘rekenschap geven van hetgeen bij VMBO Maastricht is misgegaan’. ,,Naar aanleiding van het onderzoek naar het bestuurlijk handelen stelt de Inspectie vast dat het bestuur niet op tijd heeft bijgestuurd en niet heeft kunnen voorkomen dat de problemen ontstonden.’’

‘Onrechtmatig’ 

Postema haalt op zijn facebookpagina uit naar diezelfde onderwijsinspectie, die volgens hem niet rechtmatig heeft gehandeld. Hij schrijft onder meer: ,,Ik ben verbijsterd over het onderzoek dat in september door de Inspectie naar het VMBO Maastricht, naar elf andere LVO-scholen en het bestuur is gedaan. Waarom die elf scholen? Wat wist de Inspectie kennelijk, wat nooit met de scholen en het bestuur is gewisseld? Dit knelt temeer omdat de Inspectie eerst niet bereid en later niet in staat bleek deze keuze afdoende te onderbouwen.” De rapporten van de Inspectie worden op 14 december openbaar.

Ook schrijft Postema dat de bevindingen van de Inspectie niet te herleiden zijn tot traceerbare bronnen, zodat niet kan worden vastgesteld of er sprake is van een objectief, valide en controleerbaar onderzoek. ,,Typerend is dat de Inspectie zich naar eigen zeggen veelvuldig beroept op afgenomen interviews en ‘signalen’, maar de verslagen hiervan nooit aan de geïnterviewden ter verificatie heeft teruggelegd. (...) De Inspectie blijkt, anders dan bijvoorbeeld rekenkamers, adviesbureaus of enquêtecommissies, in het geheel niet in staat om te voldoen aan de vereisten van adequaat onderzoek.’’

Volgens Postema zijn te snel verkeerde discussies getrokken. ,,In enkele weken tijd was meer dan 90 procent van de eindexamenleerlingen geslaagd, wat ook in vergelijkend perspectief een goede score is’’, schrijft Postema in de verklaring. ,,Dat steekt schril af tegen de mededeling van de Inspectie en de minister van Onderwijs dat er sprake was van ’duizenden tekortkomingen’ en dat de meeste leerlingen er rekening mee moesten houden dat zij het hele jaar over zouden moeten doen.’’ 

Een deel van de leerlingen bleek uiteindelijk toch geslaagd, anderen hoefden gemiddeld slechts 1,25 toets in te halen om alsnog een diploma te krijgen. Op één leerling na zijn inmiddels alle scholieren van het VMBO Maastricht geslaagd na het maken van ‘hersteltoetsen’ afgelopen zomer en in de herfstvakantie. Met die ene leerling gaat de school een ‘vervolgafspraak’ maken; hij of zij kan dan alsnog slagen.

Ten slotte zegt Postema verbijsterd te zijn over de manier waarop de problemen bij het vmbo in Maastricht zijn gepolitiseerd. Dat leidde volgens hem tot het ‘voortdurend diskwalificeren van de school, de docenten, de schoolleiding en het schoolbestuur’.

‘Terecht’

In Den Haag wordt positief gereageerd op Postema’s vertrek. D66-Kamerlid Paul van Meenen noemt het op Twitter een ‘terecht’ besluit. ,,Het belangrijkste is dat leerlingen, ouders en leraren weer vertrouwen krijgen in hun school. Zodat leerlingen het beste onderwijs krijgen. En deze bestuurder stond dat in de weg’’, schrijft hij.

Ook coalitiegenoten VVD en CDA zijn tevreden. ,,Hopelijk zal de wonderlijke beslissing om zijn contract met twee jaar te verlengen nu niet als ‘gouden handdruk’ uitwerken’’, benadrukt Michel Rog (CDA) wel. SP-Kamerlid Peter Kwint noemt het opstappen ‘onvermijdelijk en volkomen terecht’. 

Ongeldig

Twee LVO-bestuurders stapten direct op toen de Onderwijsinspectie op 24 juni 354 examens van VMBO Maastricht ongeldig verklaarde. Ook Postema kwam ook onder vuur te liggen. De meerderheid van de Kamer eiste zijn opstappen, maar daar had de bestuurder geen boodschap aan. Hij zei toen eerst het onderzoek van de Onderwijsinspectie te willen afwachten voordat hij een besluit zou nemen over zijn aanblijven. ,,Eerst het onderzoek, dan het oordeel”, aldus Postema. ,,Ik zal dan niet aarzelen mijn verantwoordelijkheid te nemen.” 

Na de problemen bij VMBO Maastricht deed de Inspectie ook onderzoek bij elf andere scholen die vallen onder de stichting LVO. LVO telt 23 scholen op 30 locaties, met meer dan 2.600 medewerkers en 26.000 leerlingen verspreid over heel Limburg. Ook bij de andere scholen werden ‘tekortkomingen’ geconstateerd. Die moeten komend jaar worden hersteld.

In oktober werd bekend gemaakt dat Postema nog twee jaar langer mocht aanblijven, terwijl veel politici en ouders van de getroffen leerlingen hem liever zagen vertrekken. Wel gaf hij zijn voorzitterschap van de PvdA-fractie in de Eerste Kamer op. Maar hij bleef senator, ondanks zware politieke druk uit zijn eigen partij.

Nico de Vrede, interim-lid van het college van bestuur, zal voorlopig het voorzitterschap waarnemen.