Volledig scherm
Een spandoek voor de rechtbank van Leeuwarden. © ANP

Proces Blokkeerfriezen maakt Pieten-polarisatie vooral groter

ANALYSEVier lange dagen stonden 34 Friezen terecht voor het blokkeren van een snelweg. Die loop van het recht heeft vooralsnog vooral de polarisatie vergroot.

Het Openbaar Ministerie zei het steeds weer: het proces tegen de 34 Friezen die vorig jaar een snelweg bij Joure blokkeerden ging niet, herhaal: niet, over Zwarte Piet. Het ging wel over de loop van het recht: je mag geen snelweg blokkeren en ook geen demonstratie verhinderen. Maar tegelijkertijd boden de vier procesdagen juist een enorm podium aan activisten. Pro-Pieten riepen alle dagen dat het om een ‘cultuuroorlog’ gaat. Anti-Pieten mochten in de rechtszaal het Nederlandse slavernijverleden aan de kaak stellen.

Was het onvermijdelijk: een vier dagen durend mega-proces? Dat is lastig vast te stellen. Sympathisanten van de Blokkeerfriezen stellen dat er sprake was van klassenjustitie omdat ‘de Turken die de Erasmusbrug in Rotterdam blokkeerden’ niet zijn vervolgd. Die vergelijking gaat echter mank: de honderden Turkse Nederlanders die in 2016 na de mislukte coup in Turkije over de Erasmusbrug liepen, verhinderden geen demonstratie, ze wáren er een. En het hinderen van het verkeer op een brug in de binnenstad is iets anders dan het onverwacht blokkeren van een snelweg.

Quote

Strafeisen zijn een signaal. Er zijn principiële grondrech­ten geschonden.

Openbaar Ministerie

Mogelijk beter vergelijkingsmateriaal: in België moesten onlangs 4 (ex)militairen voorkomen omdat ze, uit protest tegen de bezuinigingen op Defensie, hun legerwagens stilzetten in de Kennedytunnel bij Antwerpen. Ze kregen een voorwaardelijke celstraf van 4 maanden en een voorwaardelijke boete van 4000 euro.

Had de Nederlandse zaak niet in een dagje afgehandeld kunnen worden? Nee, zegt het OM. Justitie wilde de verdachten niet als groep vervolgen, maar als 34 individuen met allemaal een andere rol. Daarom moesten alle 34 zaken apart worden behandeld en dat duurt nu eenmaal lang. Was dit proces dan een waarschuwing voor mensen met gelijke plannen voor de toekomst? De strafeisen zijn ‘een signaal’, zei de Officier van Justitie. ,,Want in deze zaak zijn wel principiële grondrechten geschonden.”

Sommigen zien een 'cultuuroorlog'

Het proces was in ieder geval vier dagen lang koren op de molen van iedereen die Nederland wil polariseren. De ene kant zag een bevestiging van de ‘cultuuroorlog’ die volgens hen in Nederland gaande is. De andere kant framede de Blokkeerfriezen als vertegenwoordigers van extreem-rechts. Zoals vaak zal de waarheid ergens in het midden liggen.

De Friezen zelf toonden tijdens de zittingen geen berouw, ze waren trots dat de activisten Dokkum nooit gehaald hebben en zouden het zo weer doen. Het was in ieder geval allemaal olie op het vuur in de aanloop naar de komende intocht van Sinterklaas, op 17 november in Zaanstad. 

De blokkeerfriezen werden gisteren als helden ontvangen bij de rechtbank: