Meer dan de helft van de aangiftes wordt niet behandeld. © ANP

Ruim de helft van alle aangiftes gaat de prullenbak in

Meer dan de helft van alle misdrijven in Nederland wordt niet door de politie in behandeling genomen. Aangiftes van fietsendiefstal, vernieling en internetoplichting verdwijnen vaak regelrecht in de prullenbak.

Peter Winterman 22-07-17, 03:00

De politie heeft vorig jaar zo’n 511.000 zaken na een interne screening afgewezen, omdat er onvoldoende opsporingsindicatie was. Op een totaal van 930.000 geregistreerde misdrijven is daarmee 55 procent van de zaken ongemoeid gebleven. Vooral aangiftes via internet worden niet in behandeling genomen.

Uit politiecijfers over 2016 blijkt dat nog eens 16.500 zaken vroegtijdig werden beëindigd omdat er te weinig mankracht voor was. In die zaken zijn er wél sporen die naar een dader wijzen, maar ontbreekt het de politie simpelweg aan capaciteit om de zaak verder uit te zoeken.

Geloofwaardigheid

Als je nooit meer iets hoort van een aangifte, tast dat de geloofwaardigheid van de politie aan

,,Verschrikkelijk voor slachtoffers”, zegt Jan Struijs, voorzitter van de Nederlandse Politiebond (NPB). ,,Als je nooit meer iets hoort van een aangifte, tast dat de geloofwaardigheid van de politie aan. Al jaren worden te veel aangiftes met een administratieve handeling afgevoerd. Daar komt geen rechercheur meer aan te pas, terwijl speurwerk juist nodig is om deze zaken op te lossen.”

Begin deze maand berichtte deze krant al dat in Amsterdam wekelijks tientallen zaken niet worden opgepakt vanwege een schreeuwend tekort aan agenten. Ook inbraken en diefstallen blijven op de plank liggen, terwijl een dader in beeld is.

Keuzes

Als er geen sporen zijn die naar een dader wijzen, kunnen wij er niets mee

,,Wij hebben beperkte middelen”, zegt woordvoerder Marten Schwandt van de Nationale Politie. ,,We moeten keuzes maken, dat is altijd al zo geweest.” Volgens Schwandt zijn veel aangiftes ‘verzekeringskwesties’. ,,Een deuk in je auto, een gestolen fiets of autoradio. Als er geen sporen zijn die naar een dader wijzen, kunnen wij er niets mee. We moeten onze energie in zaken steken die we wél kunnen oplossen.”

De politie laat zo veel ‘klein leed’ lopen, bevestigt Schwandt. ,,Hartstikke vervelend. Als er iets weg of kapot is – wat van jou is – dan wil je dat de dader wordt gepakt. Maar dat kan gewoon niet altijd. Voor internetoplichting geldt hetzelfde.”

Zorgelijk

,,Zorgelijk”, vindt PvdA-Kamerlid Attje Kuiken. ,,Ik krijg signalen dat ook ernstige zaken niet in behandeling worden genomen.”

Ook SP-Kamerlid Ronald van Raak is bezorgd over het hoge aantal aangiftes dat niet in behandeling wordt genomen. ,,Ik begrijp dat de politie onmogelijk elke zaak kan oppakken. Maar dat ruim de helft van de aangiftes wordt genegeerd, is onverteerbaar.”

Volgens Van Raak staan slachtoffers van misdrijven te vaak in de kou. ,,Dit heeft gevolgen voor de aangiftebereidheid. Elk jaar roept de regering dat de criminaliteit in Nederland daalt. Maar als burgers merken dat er niets met hun aangifte gebeurt, laten ze die aangifte de volgende keer zitten. Daardoor lijkt het alsof het veiliger wordt in Nederland.” Uit CBS-cijfers blijkt dat de aangiftebereidheid onder Nederlanders al jaren langzaam daalt.

Als burgers merken dat er niets met hun aangifte gebeurt, laten ze die aangifte de volgende keer zitten

Evaluatie

Dat een aangifte van bijvoorbeeld fietsendiefstal niet wordt opgepakt, wil niet zeggen dat er niets mee gebeurt

CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg wil de aangiftecijfers over 2016 meenemen in de evaluatie van de Nationale Politie, dit najaar. ,,Het is van belang om te kijken waardoor dit komt.”

Volgens de politie is het niet de bedoeling dat ernstige zaken in de prullenbak belanden, maar wel wordt de tijd beperkt in bijvoorbeeld het uitzoeken van een vandalismezaak. Politiewoordvoerder Marten Schwandt: ,,Stel, je hebt een fonteintje in je tuin. Je komt terug van een weekendje weg en ziet dat het fonteintje is gesloopt. Dan gaat de wijkagent misschien nog heel even bij de buren vragen of ze iets gezien hebben, of er ergens een camera hangt. Maar als dat niet zo is, wat kun je dan nog? Dat soort zaken moeten we laten liggen.”

Schwandt benadrukt dat afgewezen aangiftes wél meetellen voor de statistieken. ,,Dat een aangifte van bijvoorbeeld fietsendiefstal niet wordt opgepakt, wil niet zeggen dat er niets mee gebeurt. Als het op een bepaalde plek vaak gebeurt, kunnen wij een lokfiets inzetten. Je krijgt je eigen fiets er misschien niet mee terug, maar we kunnen dan wel een dader oppakken.”