Volledig scherm
© ANP

Scholen in Nederland vanaf morgen drie weken dicht vanwege coronacrisis

Vanaf morgen zijn alle basisscholen, middelbare scholen, mbo-scholen en kinderdagverblijven drie weken dicht. Wel willen scholen en kinderdagverblijven gezonde kinderen opvangen van ouders met beroepen in de zorg of bij de hulpdiensten zodat zij door kunnen werken. Dat heeft het kabinet besloten na nieuw overleg met medisch specialisten en het RIVM.

De scholen blijven tot en met 6 april gesloten. In die drie weken komt er in Brabant een onderzoek naar de besmettingsrisico's van jongeren. De uitkomst daarvan wordt meegenomen in het besluit over wat er na 6 april gaat gebeuren met de scholen. 

Leraren en pedagogisch medewerkers op kinderdagverblijven die niet ziek zijn, worden geacht naar het werk te gaan. ,,We hebben ze hard nodig om kinderen van ouders met vitale beroepen op te vangen en onderwijs te organiseren voor kinderen die thuis zitten”, verklaart onderwijsminister Arie Slob. Er wordt zelfs gekeken naar 24-uursopvang voor kinderen van mensen in vitale beroepen.

Op middelbare- en mbo-scholen zijn grote zorgen om de examenkandidaten. Zij hebben deze weken hard nodig om zich voor te bereiden op de afronding van hun schooltijd. Slob: ,,We gaan hoge prioriteit geven aan kinderen die in de examens zitten in het voortgezet onderwijs en mbo.” Daar is sectororganisatie VO-raad blij om. ,,Ze moeten goed voorbereid worden op de centrale examens. Of die in mei kunnen doorgaan weten we nog niet, maar het mag geen verloren jaar voor deze leerlingen worden", stekt voorzitter Paul Rosenmöller. ,,We willen iedereen door het examen heen leiden.” 

Quote

We gaan hoge prioriteit geven aan kinderen die in de examens zitten in het voortgezet onderwijs en mbo

Minister Arie Slob

Ook scholieren zelf maken zich druk over de gevolgen van een drie weken lange sluiting. In het vmbo zouden vanaf eind maart de praktijk- en digitale examens beginnen. ,,Dat dit nu in veel gevallen moet worden uitgesteld zorgt voor onrust onder de examenleerlingen", merkt Pieter Lossie, voorzitter van het Landelijk Aktiekomitee Scholieren (LAKS). 

Onhoudbare situatie

Quote

Je kunt beter nu de regie nemen dan dat er wanorde ontstaat

Jan de Vries, waarnemend voorzitter CNV Onderwijs

Vrijdag werd het besluit om de scholen open te houden nog bekrachtigd na urenlang overleg op het ministerie van Onderwijs. Vertegenwoordigers van organisaties in het onderwijs wilden toen al dat de scholen dicht zouden gaan, maar kregen tijdens het gesprek een telefonische briefing van RIVM-baas Jaap van Dissel. Hij vertelde dat het virus nauwelijks voorkomt bij kinderen en dat besmetting van volwassenen door kinderen ook zelden gebeurt. Dat overtuigde de aanwezigen.

Maar de druk liep dit weekend op. Eerst stelde de Federatie Medisch Specialisten (FMS) zaterdag dat zij vinden dat het zekere voor het onzekere moet worden genomen. Daardoor ontstond nog meer onrust onder leraren en ouders. ,,Als deskundigen elkaar gaan tegenspreken, is er een onhoudbare situatie”, stelt Rosenmöller van de VO-Raad. ,,We hebben het kabinet vandaag laten weten dat de situatie onhoudbaar werd.”

De onderwijsorganisaties drongen dit weekend al bij het ministerie van Onderwijs aan op sluiting. ,,Het advies van het RIVM is onveranderd, maar de dynamiek op de scholen, bij de leraren, bij de ouders is de afgelopen 48 uur heel anders geworden. We hebben ze erop gewezen: heroverweeg je besluit. Je kunt beter nu de regie nemen dan dat er wanorde ontstaat”, verklaart Jan de Vries, waarnemend voorzitter van CNV Onderwijs. 

Was in de Tweede Kamer aanvankelijk alleen een handvol oppositiepartijen voor schoolsluiting, zaterdag sloten ook GroenLinks en PvdA zich bij hen aan. Vandaag sprak de eerste regeringspartij zich uit voor sluiting. Volgens D66-partijleider Rob Jetten moet een aantal schoolgebouwen dienen als opvangplek voor kinderen van ouders met vitale beroepen.

‘Ingrijpende tijden’

Bovendien werd volgens minister Slob duidelijk dat veel scholen de deuren niet meer konden openhouden en is daarom alsnog besloten tot een sluiting van kinderopvang en scholen. Het hele weekend kondigden scholen al aan de deuren vanaf morgen dicht te houden. 

Het kabinet bood daartoe vrijdag namelijk wél ruimte. Leraren hadden zoveel afwezige kinderen dat het lastig was fatsoenlijk les te geven. Ook moesten veel groepen naar huis omdat de leerkrachten met verkoudheidsklachten zelf ook niet voor de klas mochten staan. ,,We beseffen dat we veel vragen van de mensen die in kinderopvang en het onderwijs werken",  zei onderwijsminister Slob.  ,,Het zijn ingrijpende tijden. Er is veel waardering en respect voor wat ze al hebben gedaan. Waar mogelijk zullen we ze ondersteunen in wat we nog van ze vragen.”

De leraren die gezond zijn, buigen zich over de vraag hoe ze kinderen thuis onderwijs kunnen geven. ,,Er gebeuren nu al heel mooie dingen in Brabant waarvan we kunnen leren”, weet Anko van Hoepen, vice-voorzitter van de PO-Raad. ,,Maar ik moet ook geen valse verwachtingen wekken. Het gaat niet de situatie van volledig onderwijs vervangen. Bovendien zal het bij het ene gezin makkelijker zijn de kinderen te ondersteunen dan bij het andere.”

Vitale beroepen

Kinderen van ouders die in vitale sectoren werken mogen morgen wél gewoon naar school of de kinderopvang. Gemeenten bekijken morgen en overmorgen om hoeveel kinderen het gaat en op welke plekken ze hen gaan opvangen. Wat het kabinet ziet als vitale beroepen volgt later. Er wordt nu een lijst opgesteld van de mensen die hun kinderen nog wél gewoon naar de opvang en school kunnen sturen. Het gaat onder meer om mensen die in de zorg, bij de politie en brandweer werken. 

Quote

We beseffen dat we veel vragen van de mensen die in kinderop­vang en het onderwijs werken

Arie Slob, minister van Onderwijs

Eindelijk duidelijkheid

Scholen zijn blij dat er nu eindelijk duidelijkheid is. In de landen om ons heen werden de deuren van onderwijsinstellingen al gesloten. Zelf zagen ze hoe ouders het heft vorige week al in eigen hand namen en kinderen uit voorzorg thuis hielden. Ook onder leraren was grote onvrede. Ze begrepen niet dat werkend Nederland het advies kreeg zoveel mogelijk thuis te werken, maar dat zij nog voor groepen kinderen moesten staan. ,,Veel leraren zijn zelf ook opa of oma of ze hebben een kwetsbare gezondheid of familieleden met een kwetsbare gezondheid’’, stelde Jan van de Ven van het Lerarencollectief vrijdag nog. ,,Hoe lang is dat nog houdbaar?”

Twee dagen later is het antwoord bekend: de druk – uit de medische wereld, de samenleving én de politiek – werd te groot. ,,Veel leden klopten al bij ons aan dat ze de scholen dicht zouden doen", zegt Van Hoepen. ,,We zijn blij dat ze deze keuze maken, omdat er nu duidelijkheid is.”

Opvallend

De omslag is opvallend aangezien onderwijsbonden en koepels van basis- en voortgezet onderwijs vrijdag nog stelden ‘een grote verantwoordelijkheid’ te voelen om het onderwijs door te laten gaan en te zorgen dat ouders nog kunnen werken.  De onderwijsorganisaties beseffen dat sommige ouders in problemen worden gebracht met hun werk. ,,We weten dat ouders op meerdere borden moeten gaan schaken. Het onderwijs zal ook niet de kwaliteit hebben die we normaal hebben. Maar we hebben een enorme crisis en moeten er het beste van maken”, aldus Petra van Haren, voorzitter van de Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS). Ouders die tóch proberen hun kind op school of de opvang te brengen, maar niet op de lijst met vitale beroepen staan, moeten hun kroost weer meenemen. Van Haren: ,,We moeten strikt en streng zijn.”

Vakbond FNV pleit er voor de mogelijkheden om thuis te werken uit te breiden, zodat zoveel mogelijk ouders thuis kunnen blijven. ,,We horen van mensen dat er met ontslag wordt gedreigd als ze gaan thuiswerken. Dat kan niet”, aldus vice-voorzitter Kitty Jong. 

Ook premier Mark Rutte verdedigde het besluit de scholen open te houden vrijdag nog. Hij zei dat het belangrijk was dat de leerlingen ook onderwijs kunnen krijgen en ‘dat we tegelijkertijd ook als samenleving goed kunnen blijven functioneren’. 

  1. Aantal coronapatiënten op ic met 24 gestegen, maatregelen ‘langer nodig’

    Aantal coronapa­tiën­ten op ic met 24 gestegen, maatrege­len ‘langer nodig’

    De groei van het aantal bezette IC-bedden gaat langzamer dan verwacht. Daarmee wordt het waarschijnlijker dat er op de piek van het aantal coronapatiënten in Nederland voldoende IC-bedden beschikbaar zijn. Consequentie van een rustigere stijging is ook dat het langer duurt voordat het virus onder controle is en dat maatregelen langer van kracht moeten zijn om een nieuwe piek te voorkomen. Dat zegt Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg.
  2. Privacybaas Aleid Wolfsen: ‘Het is levensgevaarlijk wat er gebeurt’
    PREMIUM
    Interview

    Privacy­baas Aleid Wolfsen: ‘Het is levensge­vaar­lijk wat er gebeurt’

    Over de hele wereld nemen overheden vergaande maatregelen om corona onder de duim te krijgen. Daarbij wordt de inzet van digitale middelen als drones, camera’s, gezondheidsapps en telecomdata niet geschuwd. Ook in Nederland. Privacybaas Aleid Wolfsen van de Autoriteit Persoonsgegevens houdt het scherp in de gaten. ,,Fantastisch aan de ene kant wat technologie ons brengt, maar aan de andere kant is het levensgevaarlijk dat wat er gebeurt.”