Volledig scherm
Het plein en schoolgebouw van OBS Oude Niedorp, een school die voor de zomervakantie sloot. © Marco Okhuizen

School verdwijnt uit dorpsgezicht

Eén op de vier woonplaatsen in Nederland heeft geen school meer. Dat dorpsscholen hun deuren sluiten, komt door de snelle afname van het aantal leerlingen. Kinderen zijn nu langer onderweg, ouders hebben een beperktere schoolkeuze.

Quote

Ieder kind moet op de fiets met zijwiel­tjes naar school kunnen

PvdA-kamerlid Loes Ypma

Van de dik 2400 woonplaatsen die Nederland telt, hebben er ongeveer 630 geen school meer. Friesland telt verreweg de meeste schoolloze dorpen: 185. De afgelopen 5 jaar nam het aantal gestaag toe; in honderd woonplaatsen sloot de laatste school zijn deuren.

Dorpen met minder dan vijfhonderd inwoners verliezen het vaakst hun school. Daar wonen steeds minder schoolgaande kinderen. De verwachting is dat basisscholen de komende tijd jaarlijks nog eens twintigduizend minder kinderen in de klassen krijgen en in steeds meer dorpen de laatste school dicht zal gaan. Een zorgelijke situatie, vindt brancheorganisatie PO-Raad. ,,Ouders hebben recht een school te kiezen die past bij hun levensovertuiging. Dan moeten we wel zorgen dat die scholen er zijn'', aldus voorzitter Rinda den Besten.

Waar kinderen voorheen gemiddeld 922 meter aflegden van huis naar klas, is die afstand in schoolloze dorpen opgelopen tot 3,4 kilometer. PvdA-Kamerlid Loes Ypma vindt dat de scholen dicht bij huis moeten blijven. ,,Ieder kind moet op de fiets met zijwieltjes naar school kunnen. En kinderen horen bij hun vriendjes en vriendinnetjes te wonen, zodat ze na schooltijd makkelijk samen kunnen spelen.''

Dorpelingen klagen over het verdwijnen van voorzieningen. Zij zien die laatste basisschool als een belangrijke ontmoetingsplek. ,,Met de sluiting haal je het hart uit een gemeenschap'', concludeert Kamerlid Michel Rog (CDA).

Uit onderzoek blijkt echter dat basisscholen niet noodzakelijk zijn om een dorp leefbaar te houden, betoogt het ministerie. Tot ergernis van de Kamerleden. Rog: ,,Laat de minister en staatssecretaris eens naar die dorpen gaan om met bewoners te praten.''