Volledig scherm
Sea-Watch in actie © AP

Sea-Watch: ‘We weten niet of we überhaupt nog kunnen uitvaren’

UpdateHet aan de ketting leggen van vluchtelingenboot Sea-Watch 3 is een geval van onbehoorlijk bestuur. De regeling waarmee dat gebeurt wordt veel te snel opgelegd, is te veel op één specifieke boot gericht en botst met de principes van rechtszekerheid. Dat betogen de advocaten van Sea-Watch vandaag in Den Haag.

Daar dient een kort geding tegen de Nederlandse staat. Non-profitorganisatie Sea-Watch heeft dat geding aangespannen tegen het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat omdat het onder Nederlandse vlag varende schip Sea-Watch 3 aan de ketting is gelegd.

Begin deze maand bepaalde verantwoordelijk minister Cora van Nieuwenhuizen dat schepen die vluchtelingen redden op bijvoorbeeld de Middellandse Zee binnen een week aan nieuwe veiligheidseisen moeten voldoen. Machtsmisbruik, vindt de internationale organisatie. Het was de bedoeling dat de boot deze maand weer richting het noorden van Libië zou varen. ,,Het lijkt erop dat ze ons wil blokkeren.’’

De landsadvocaat, die namens de staat het woord voert, betoogt dat er zorgen bestaan over de veiligheid van bemanning en migranten. Volgens de staat is de boot niet toegerust op het langere tijd aan boord hebben van drenkelingen. Omdat de kustwacht van landen als Italië en Malta weigert om vluchtelingen van boten als de Seawatch nog langer op te nemen, is dat wel de praktijk. De staat zegt over medische rapporten te beschikken waaruit blijkt dat de gezondheid van drenkelingen aan boord in een paar dagen tijd snel achteruit ging.

Toneelstukje

De staat en Sea-Watch steggelen met elkaar over de nieuwe eisen aan de boot gesteld worden. Volgens Sea-Watch wil de staat niet zeggen wat de eisen zijn, volgens de staat wilde juist Sea-Watch niet overleggen. De advocaat van Sea-Watch, die bij de overleggen was, zegt het idee te hebben gehad dat ambtenaren een ‘toneelstukje’ opvoerden. ,,Ze legden uit hoe de veiligheidscode voor schepen in elkaar zat, maar bleven vaag over de eisen waar de Sea-Watch aan zou moeten gaan voldoen.”

Volgens de staat had de hulporganisatie juist moeten aangeven hoeveel mensen het aan boord zou willen herbergen, om aan de hand daarvan eisen te kunnen opstellen. Dat zou Sea-Watch niet hebben gedaan. Of de boot überhaupt aan de eisen van de staat zou kunnen voldoen, weet de advocaat van de organisatie niet. ,,Als we aan de eisen voor een passagiersboot moeten voldoen in elk geval niet. Die eisen zijn torenhoog.”

De rechter doet op 7 mei uitspraak in het kort geding, meldde hij na de zitting.

Tekst loopt door onder de foto

Volledig scherm
Minister Cora van Nieuwenhuizen © ANP

Drenkelingen

Afgelopen september is via een beleidswijziging doorgevoerd dat schepen zoals de Sea-Watch 3, maar ook schepen van bijvoorbeeld Greenpeace en Women on Waves, niet meer onder de wet voor plezierjachten vallen. Ze gaan een eigen categorie vormen, met onder meer strengere veiligheidseisen. De overgangsperiode is een jaar.

Sea-watch werd begin deze maand onaangenaam verrast door het besluit dat de organisatie binnen een week aan die nieuwe veiligheidseisen moest voldoen. Van Nieuwenhuizen vindt de maatregelen snel nodig omdat de schepen steeds langer grote groepen vluchtelingen aan boord moeten houden. Ze mogen niet meer zo makkelijk ergens aanmeren om drenkelingen van boord te laten. Dat kan grote veiligheidsrisico’s met zich meebrengen, aldus de bewindsvrouw.

Volg de zaak live via verslaggever Sander van Mersbergen: