Volledig scherm
Wilde zwijnen. © ANP XTRA

Spoedoverleg in Den Haag over Afrikaanse varkenspest, België krijgt hulp van EU

UpdateLTO Nederland heeft vanochtend spoedoverleg gevoerd met het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit over Belgische wilde zwijnen die besmet zijn met Afrikaanse varkenspest. Na het overleg zijn er geen nieuwe maatregelen afgekondigd om de verspreiding van de ziekte te voorkomen.

In de Belgische provincie Luxemburg is voor het eerst sinds 1985 Afrikaanse varkenspest uitgebroken. De ziekte werd gisteren vastgesteld bij twee wilde everzwijnen. Afrikaanse varkenspest is zeer besmettelijk voor varkens en everzwijnen. 

Een team van deskundigen gaat op verzoek van België dit weekend helpen om ervoor te zorgen dat de Afrikaanse varkenspest zich daar niet uitbreidt. Dat meldt de Europese Commissie, die in nauw contact staat met de Belgische autoriteiten. Wellicht worden extra maatregelen genomen. Het EU-draaiboek voorziet in een jachtverbod en beperking van de toegang tot het besmette gebied. Bij patrouilles aangetroffen karkassen moeten worden getest op de ziekte, die ongevaarlijk is voor mensen. EU-commissaris Andriukaitis (Gezondheid) bespreekt de kwestie maandag met Belgische ministers. 

Na het crisisoverleg dat vanmorgen in Nederland werd gehouden, bleek dat het ministerie van Landbouw direct heeft opgeschaald nadat bekend was geworden dat in België bij wilde zwijnen de Afrikaanse varkenspest was geconstateerd. Dat zei minister Carola Schouten vanmiddag. Volgens de minister houden haar ministerie, LTO Nederland en de provincies  ,,heel strak de vinger aan de pols". Er zijn geen nieuwe maatregelen afgekondigd om de verspreiding van de ziekte te voorkomen. ,,We zijn ons allemaal zeer bewust dat we alert moeten zijn", aldus de bewindsvrouw.

Eerder zei de minister dat hoewel de ziekte nu bij wilde zwijnen in een buurland is aangetroffen, er op dit moment geen direct verhoogd risico lijkt te zijn voor Nederland. 

Niet verwacht

Nu de Afrikaanse varkenspest in België is aangetroffen, moet Nederland maatregelen gaan treffen alsof hier ook besmette everzwijnen gevonden zijn. Dat zei Henk Bleker, voorzitter van belangenorganisatie Vee & Logistiek en oud-staatssecretaris van Landbouw, vanochtend tegen het NOS Radio 1 Journaal

Volgens Bleker werd de besmetting eerst gezien als iets dat ver weg was. ,,We hebben er wel rekening mee gehouden, maar ik had niet verwacht dat het er nu al zou zijn", aldus Bleker. De Afrikaanse varkenspest is al enkele jaren aanwezig in Oost-Europese landen. Volgens Bleker kennen dieren die met het virus besmet worden maar één einde, ,,en dat is de dood". Tegen het virus is dan ook geen behandeling of medicijn voorhanden. 

De NVWA waarschuwt op zijn website om geen vleesproducten mee te nemen uit besmette gebieden en geen etensresten achter te laten in de natuur. In een flyer 'Voorkom insleep Afrikaanse varkenspest' geeft de Nieuwe Voedsel- en Warenautoriteit tips aan toeristen, vrachtwagenchauffeurs, zakelijke reizigers, jagers en varkenshouders.

Volledig scherm
Henk Bleker. © ANP

Verdere besmetting

De voorzitter van Vee & Logistiek acht het niet onwaarschijnlijk dat het virus zich al verder door België heeft verspreid. ,,Everzwijnen leven niet solitair maar in koppels en hebben ook een behoorlijke actieradius", verklaart hij. ,,De kans is reëel dat in dat gebied binnen afzienbare tijd meer besmettingsgevallen worden aangetroffen bij wilde zwijnen." Wel benadrukt Bleker dat de besmetting op dit moment alleen nog gaat om wilde zwijnen en niet om de sector van varkenshouders.

Volgens Bleker bestaat het vermoeden dat de Afrikaanse varkenspest via menselijk verkeer naar België is gekomen. Deze mensen zouden mogelijk etenswaren of vleeswaren uit besmette gebieden naar België hebben gebracht en deze daar hebben achtergelaten in het wild. ,,Daardoor zijn vermoedelijk de zwijnen in België besmet geraakt, maar zeker weten doen we niet", aldus de oud-staatssecretaris. 

Quote

Mensen moeten weten dat het levensge­vaar­lijk is om besmette etenswaren en vleeswaren in natuurge­bie­den als bijvoor­beeld De Veluwe achter te laten

Henk Bleker, voorzitter van belangenorganisatie Vee & Logistiek

Maatregelen

Omdat het virus al enige tijd in landen als Roemenië, Polen en Slowakije wordt aangetroffen, heeft de overheid samen met de varkenshouders en de transportsector al een jaar geleden maatregelen getroffen. ,,Auto's die uit of door gebieden met besmetting zijn gekomen worden extra gereinigd en ontsmet. Ook zijn bij de boeren extra hygiënemaatregelen genomen." 

Ondanks de eerder getroffen maatregelen hoopt Bleker dat er nu extra wordt ingezet op naleving en toezicht van deze maatregelen. ,,Ten tweede moeten mensen weten dat het levensgevaarlijk is om besmette etenswaren en vleeswaren in natuurgebieden als bijvoorbeeld de Veluwe achter te laten."

Wel benadrukt Bleker dat de Nederlandse varkenshouderij op een bijzonder hoog niveau staat, ook qua hygiëne. ,,Anders dan bij kleinschalige varkenshouderijen in het oosten van Europa worden varkens hier binnen gehouden. In die landen is het risico op besmetting bij varkens veel groter", legt hij uit. 

Als de hygiëne in de varkenssector op hoog niveau wordt gehouden en op sommige punten wordt verhoogd, heeft Nederland volgens Bleker goede mogelijkheden om het virus buiten de varkenshouderij te houden. ,,En daar hebben we geweldige belangen bij, want als het daar wél terechtkomt kan het honderdduizenden dode dieren opleveren."