Volledig scherm
Op Schiphol gebeuren veel meer incidenten waarbij vliegtuigen te dicht bij elkaar komen, dan op andere vergelijkbare luchthavens. © ANP

Veiligheid ook na ernstige incidenten en keihard rapport nóg ondergeschoven kindje op Schiphol

Luchthaven Schiphol en het ministerie van Infrastructuur kijken te weinig naar de veiligheid van de luchthaven. Volgens de Onderzoeksraad voor de Veiligheid gaan zowel de luchthaven als het ministerie te makkelijk voorbij aan een kritisch rapport over de veiligheid op Schiphol, dat in april 2017 werd gepubliceerd. 

Quote

We vinden dat de luchthaven en het ministerie voorbij zijn gegaan aan de conclusies van het rapport

Wim van der Weegen, Onderzoeksraad voor de Veiligheid

Door de drukte op Schiphol kunnen vliegtuigen op ramkoers met elkaar komen of met andere voertuigen op de luchthaven. De vele taxibanen, op- en afritten, en de ligging van de banen ten opzichte van elkaar vergroten de kans op zogenoemde ‘runway incursions’. Dit zijn incidenten waarbij er onbedoeld een vliegtuig op de start- en landingsbaan is, terwijl daar al een ander voertuig rijdt. 

,,Wij zagen in de afgelopen jaren dat bepaalde types incidenten bleven voorkomen'', licht woordvoerder Wim van der Weegen van de Onderzoeksraad toe. ,,Op de start- of landingsbaan reed al een ander voertuig. Dat geldt als een ernstig incident dat je moet voorkomen.'' Volgens de Onderzoeksraad is te weinig met die keiharde conclusies gedaan. ,,We vinden dat de luchthaven en het ministerie voorbij zijn gegaan aan de conclusies van het rapport'', aldus Van der Weegen.  

Afgezwakt

Eerder onthulde deze krant dat Schiphol het conceptrapport heeft ingezien en inspraak had bij de eindversie. De medewerkers constateren dat de aanvankelijke kritiek ‘op veel punten is afgezwakt’. ,,Positief is dat het commentaar op het conceptrapport grotendeels en op essentiële punten is verwerkt. De aanvankelijke constatering dat de veiligheid op Schiphol momenteel al onder druk zou zijn is niet langer aan de orde en komt in de finale versie niet terug'', zo staat in de mail, die in bezit is van deze krant.

De aanvankelijke subtitel ‘Veiligheid Schiphol onder druk’ is geschrapt. ,,Het definitieve rapport is niettemin stevig van toon en wijst wél nadrukkelijk op de risico’s die in de toekomst kunnen ontstaan als er geen maatregelen worden genomen.''

Blunderen

Ook na de publicatie van het rapport bleef de luchtverkeersleiding blunderen. Zo kreeg een tweemotorig straalvliegtuig, de CRJ-900, op 31 mei vorig jaar toestemming van de luchtverkeersleiding om op te stijgen. Tot zijn grote verbazing hoorde de vogelwacht - die zich daar op dat moment óók met toestemming van de luchtverkeersleiding bevond - de melding van de verkeersleider. De vogelwachter maakte zich uit de voeten en ontsnapte aan een botsing.

En ook op 28 maart van dit jaar vond er weer een 'ernstig incident' plaats. Twee vliegtuigen kwamen gevaarlijk dicht bij elkaar. Een piloot die bezig was met landen op de Zwanenburgbaan (baan 18C) besloot een doorstart te maken. Een ander vliegtuig had kort daarvoor toestemming gekregen om op te stijgen van baan 24. Omdat het verlengde van beide banen elkaar kruisen, kwamen de vliegtuigen te dicht bij elkaar. 

,,Dat de risico’s reëel en actueel zijn, blijkt uit de recente voorvallen die de Onderzoeksraad in onderzoek heeft genomen en waarbij de in het onderzoeksrapport uit 2017 geconstateerde bevindingen wederom een rol spelen'', benadrukt de raad nu. Schiphol kampt veel vaker met incidenten waarbij vliegtuigen te dicht op elkaar komen, dan andere vergelijkbare luchthavens, onthulde deze krant eerder

Lees door onder de staafdiagram.

Windrichtingen

Volledig scherm
Om minder geluidshinder te veroorzaken slalommen piloten om woongebieden heen. © Screendump aanvliegroutes Schiphol

De belangrijkste verklaring is volgens de deskundigen dat de banen op Schiphol in verschillende windrichtingen liggen, in tegenstelling tot op andere luchthavens. Luchtvaartdeskundige Hans Heerkens van de Universiteit Twente: ,,Die banen liggen eigenlijk helemaal niet handig. Vliegtuigen zijn veel minder gevoelig voor dwarswind dan vroeger. Je zou veel liever een aantal parallelle banen hebben. Dat kan een reden zijn waarom het aantal incidenten groter is.''

Bij alle discussies over de groei van Schiphol wordt volgens de Onderzoeksraad te weinig gekeken naar veiligheid. ,,Op Schiphol is een patroon zichtbaar dat de betrokken partijen eerst nieuwe veiligheidsrisico's accepteren en vervolgens maatregelen nemen om de negatieve gevolgen voor de veiligheid te beperken. Die aanpak moet doorbroken worden.''