Volledig scherm
© anp

Weet Rutte zich te weren in Kamerdebat?

Ambtenaren hebben dag en nacht gewerkt om dinsdag voor 14.00 uur 250 vragen van de Kamer over de Teeven-deal te beantwoorden. Woensdag moet premier Rutte nog één keer vlammen om verdere schade voor de VVD te beperken. Een beetje nederigheid is gewenst.

1 Welke vragen liggen nog open?
Hoewel het kritische rapport van de commissie-Oosting vorige week veel duidelijkheid gaf, roept het 430 pagina's dikke werk ook nieuwe vragen op. Wat wist minister-president Rutte precies over de Teeven-deal en het daadwerkelijke bedrag dat daarmee was gemoeid? Heeft Fred Teeven, nota bene zijn partijgenoot, met de premier al die tijd nooit het bedrag van 4,7 miljoen gulden gedeeld dat hij zich herinnerde?Ook de nieuwe bewindslieden op Veiligheid en Justitie hebben het een en ander op te helderen. Uit het rapport blijkt dat Ard van der Steur en Klaas Dijkhoff, toen allebei nog Kamerlid, op het ministerie betrokken waren bij de opstelling van een persbericht dat onvolledige en onjuiste informatie bevat. Wat was hun rol daarin? En waarom heeft de commissie-Oosting hen eigenlijk niet ondervraagd?

2 Waarom laat het antwoord op de Kamervragen zo lang op zich wachten?
 Het zijn veel vragen die de Tweede Kamer heeft gesteld: maar liefst 250, die vrijdag rond het middaguur zijn ingeleverd en eigenlijk gisteren al hadden moeten worden beantwoord. Minister Van der Steur liet gistermiddag weten dat het hele weekend is doorgewerkt, maar dat eerst afstemming moet plaatsvinden met de commissie-Oosting die de Teeven-deal heeft onderzocht.Op het ministerie van V en J hebben ze traumatische ervaringen opgedaan met tijdsdruk van de Tweede Kamer. De ambtenaren zijn juristen en geen goede schrijvers, waardoor de teksten vaak niet duidelijk zijn. Omdat er bijna 2 dagen zaten tussen het beantwoorden van de vragen en het Kamerdebat van woensdagochtend 10.15 uur, heeft Van der Steur daar 20 uur vanaf gesnoept.

3 Wat wordt de tactiek van Rutte?
De minister-president kan heel goed een stelling overeind houden die de weerstand van de Tweede Kamer maximaliseert. Dat zal gebeuren als Rutte er net zo in staat als bij zijn laatste wekelijkse persconferentie: defensief. Dat komt doordat hij zich verbonden voelt met mensen zoals de afgetreden bewindslieden Ivo Opstelten en Fred Teeven. Fouten toegeven vindt hij moeilijk. Maar nederigheid moet in hoofdletters op zijn voorhoofd staan als de premier woensdagochtend de Tweede Kamer binnenkomt. Het is beter als hij compassie toont met de Kamer, die het gevoel heeft om de tuin te zijn geleid. De schijn van de doofpotcultuur moet woensdagavond helemaal weg zijn.

4 Gaat de premier dit debat overleven?
Ja. Een exit van Rutte betekent de val van het kabinet en daar zijn VVD noch PvdA op uit. De hele Cees H.-affaire heeft bovendien inmiddels drie liberalen de kop gekost. Ofwel: de VVD heeft het al flink moeten bezuren.De politiek meest relevante daad is overigens al verricht door oud-minister Opstelten, die met zijn aftreden de verantwoordelijkheid op zich heeft genomen. Alleen al daarom zou het raar zijn als Rutte dat een halfjaar later nog eens dunnetjes zou overdoen, valt te beluisteren bij de VVD.Desondanks zal de oppositie er niet voor terugdeinzen Rutte daags voor het kerstreces een nieuwe kras te bezorgen. Een eventuele motie van wantrouwen lijkt echter bij voorbaat kansloos.

5 Hoe moet het nu verder met Van Miltenburg?
Dinsdagmiddag zou ze nog worden ondervraagd door de Tweede Kamer, maar dat 'rondetafelgesprek' gaat niet door. Van Miltenburg komt uit zelfbescherming niet opdraven. Ze is nu niet in staat zonder emotie persoonlijk de vragen te beantwoorden over het hoe en waarom van de vernietiging van de klokkenluidersbrief, klinkt het bij de VVD. Wel blijft ze gewoon VVD-Kamerlid. Na het kerstreces krijgt ze nieuwe werkzaamheden; in de vorige kabinetsperiode was ze woordvoerder Volksgezondheid. Traditie bij de liberalen is dat de meest ervaren parlementariërs de grootste werkkamers krijgen. Dat betekent dat Anouchka van Miltenburg zich in ieder geval op een grote kamer mag verheugen.