Volledig scherm
© anp

Wietkwekers vrij door falend gedoogbeleid

De rechter in Groningen weigert twee wiettelers te straffen, omdat het gedoogstelsel te onduidelijk is. De uitspraak is een bom onder het softdrugsbeleid, vindt D66.

Quote

Dit is een baanbreken­de uitspraak

Magda Berndsen (D66)

Het wietkwekende stel John en Ines Meijers uit Bierum deed alles zoals het hoorde. Ze betaalden belasting. Ze tapten geen elektriciteit af. Ze gebruikten geen gif. Ze hebben er ook nooit een geheim van gemaakt dat ze hennep kweekten voor twee coffeeshops in de buurt.

Voor dat laatste acht de rechter hen schuldig: ze overtreden de Opiumwet. Maar opmerkelijk genoeg wil de rechtbank in Groningen het koppel geen straf opleggen. Het gedogen van de verkoop van softdrugs in coffeeshops 'impliceert dat de coffeeshops worden bevoorraad en dat er ook geteeld wordt', stelt de rechter. 'Over de vraag hoe die bevoorrading dan moet plaatsvinden, laat het beleid zich niet uit.'

Daarmee legt de rechtbank de vinger op de zere plek van het Nederlandse gedoogbeleid. Je mag wiet wel (ver)kopen, maar het mag niet worden geteeld. Gemeenten lopen er al langer tegen te hoop. En ook de rechter noemt die vreemde kronkel in de wet nu 'hybride'. Omdat de telers te goeder trouw waren, krijgen ze daarom geen straf.

'Dit is een baanbrekende uitspraak,' vindt D66-Kamerlid Magda Berndsen. 'De rechter zet de achterdeur van de coffeeshop open. Het beleid van minister Opstelten om de teelt van cannabis illegaal te houden, is niet langer houdbaar.'

Principe

Volledig scherm
© anp

De afgelopen jaren deed de politie zeven invallen in de afgelegen woning van de Meijers. Daarbij werden zo'n 2500 hennepplanten in beslag genomen. Maar John en Ines bleven doorkweken. Uit principe. Ze vinden dat hoe zij hennep verbouwen de manier is waarop het hoort.

De rechtbank vindt nu dat deze 'modelkwekers' het gelijk aan hun kant hebben en geen straf verdienen. 'Als coffeeshops door de overheid gedoogd worden, impliceert dit dat er ook bevoorraad moet worden en dus ook geteeld,' aldus de rechtbank. De wijze waarop de Bierumers dat doen, past binnen de belangrijkste doelstellingen van het Nederlandse softdrugsbeleid: het is in het belang van de volksgezondheid en het handhaven van de openbare orde, staat in het vonnis.

Marith Rebel van regeringspartij PvdA ziet een trend. 'Ik heb de laatste tijd meer van dit soort rechterlijke uitspraken gezien, waaruit blijkt dat het gedoogbeleid dat we nu hebben niet goed is.

Opstelten ligt dwars

Volledig scherm
Ivo Opstelten. © anp
Quote

Dit verandert het beleid niet.

Ivo Opstelten (VVD)

PvdA, D66 en andere linkse partijen in de Tweede Kamer zijn niet de enige die de wietteelt willen reguleren om overlast en gevaar voor de gezondheid tegen te gaan. Burgemeesters, senatoren, hoogleraren en zelfs VVD-prominent Frits Bolkestein hebben het afgelopen jaar het kabinet opgeroepen toe te staan dat hennep onder voorwaarden wordt verbouwd.

Maar de voorstanders stuiten steeds weer op VVD'er Ivo Opstelten. Zolang hij minister van Justitie is, zal hennepteelt niet worden toegestaan. 'Ik wil het niet en het kan ook niet,' zei hij gisteren maar weer eens in een Kamerdebat. Internationale verdragen zouden legale teelt in de weg staan. Het zou ook geen overlast wegnemen, omdat de meeste wietplantjes naar het buitenland vertrekken. Daarbij kan de minister nog altijd rekenen op een meerderheid in de Kamer.

Volgens Opstelten maakt de uitspraak van de Groningse rechter geen enkel verschil. 'Dit verandert het beleid niet. In een vergelijkbare zaak in Leeuwarden is wel een straf opgelegd, dus dit zegt weinig.' Bovendien gaat het Openbaar Ministerie in beroep.

Groeiende onvrede

Opstelten heeft zich de afgelopen jaren zo hard tegen legale wietteelt verzet, dat hij het niet meer met goed fatsoen kan toestaan. Bovendien blijkt coalitiegenoot PvdA steeds wel te blaffen, maar niet door te bijten. Toch groeit de onvrede bij de regeringspartij zichtbaar.

'Ik verwacht niet dat we eruit gaan komen. Ik word hier moedeloos van,' liet Rebel zich in het debat ontvallen. Een paar uur later stemde haar partij voor een experiment met wietteelt, al haalde dat geen meerderheid. D66'er Magda Berndsen hoopt dat Nederland ooit gereguleerde wietkwekerijen zal hebben. 'Het kabinet valt nog wel een keer.'