Volledig scherm
Bij de opening van het academisch jaar, in september 2019, voerden hoogleraren en studenten al actie voor meer geld voor het hoger onderwijs. © ANP/Sem van der Wal

WO in Actie luidt noodklok over structureel overwerk op universiteiten, doet melding bij inspectie

Hoogleraren, docenten en ondersteunend personeel bij universiteiten werken gemiddeld 12 tot 15 uur per week langer dan hun contract voorschrijft, zonder dat ze daarvoor worden betaald. Volgens WO in Actie dreigt de toppositie van Nederlandse universiteiten in gevaar te komen. De universitaire actiegroep meldt dat structurele overwerk samen met vakbonden FNV en AOb vandaag bij de Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

WO in Actie deed in december een oproep om overwerk te melden. Er kwamen ruim 700 reacties binnen. De werkdruk leidt tot stress en psychische klachten, vermoeidheid, slaapproblemen en geen tijd voor vrienden, hobby’s of sport. Een aantal melders gaat gebukt onder ‘relatieproblemen, echtscheiding en vervreemding van kinderen’, stelt het rapport.

Uit de analyse blijkt dat de internationale toppositie van Nederlandse universiteiten mede is gebaseerd op de prestaties die wetenschappers leveren in hun vrije tijd. ,,Veel werk wordt in de avonduren en weekenden gedaan”, stelt Ingrid Robeyns van WO in Actie. ,,Dat kan echt niet meer.” De uren die als norm worden gehanteerd voor onderwijs en onderzoek, zijn volgens haar te krap berekend.

Bureaucratie

,,Op papier klopt het. Maar de tijd voor onderwijs is veel te krap berekend. In de praktijk slokt de bureaucratie veel tijd op en blijft er geen tijd meer over voor onderzoek.” Vooral jonge docenten die nog geen vast contract hebben of hogerop willen, moeten onderzoeken publiceren om dat te bereiken. De al gevestigde docenten staan onder druk om geld voor onderzoeken binnen te slepen. WO in Actie en de vakbonden willen dat de Inspectie SZW (de voormalige arbeidsinspectie) gaat onderzoeken of die normuren wel kloppen.

Robeyns hoort al van talentvolle studenten dat zij niet willen promoveren omdat ze de werkdruk op de universiteit te hoog vinden. ,,Het is soms lastig om goede mensen te vinden. En ik hoor ook steeds vaker van collega’s dat ze overwegen te stoppen. Dan is het niet gek als we de plek in de wereldtop op termijn kwijtraken.”

Werkdruk

Quote

Het wetenschap­pe­lijk onderwijs is een hogedrukke­tel geworden

Hoogleraar Ingrid Robeyns

In 2015 werd in de cao afgesproken dat universiteiten een plan zouden maken om de werkdruk te verlichten. De maatregelen, die universiteiten sinds 2017 uitvoeren, werken niet of nauwelijks, blijkt uit de inventarisatie van WO in Actie. Robeyns: ,,Ik denk dat de universiteiten straks weer aan zet zijn. En die gaan dan terug naar Den Haag met de boodschap: Kijk, we hebben het geprobeerd, maar het werkt niet.”

Zelf hield de hoogleraar ethiek aan de Universiteit Utrecht twee jaar geleden al in Excel het aantal uur bij dat zij per week werkt; ze kwam op 55 uur per week. ,,Het wetenschappelijk onderwijs is een hogedrukketel geworden. Alles is gericht op rendement: studenten moeten snel studeren en snel de arbeidsmarkt op. De studentenaantallen zijn gestegen, maar de financiering steeg evenredig niet mee.”

1 miljard

WO in Actie eist al langer een structurele investering van 1,15 miljard euro voor het hoger onderwijs. Daarmee moeten meer universitair docenten kunnen worden aangenomen, waardoor de werkdruk moet afnemen. Minister Ingrid van Engelshoven van Onderwijs gaf eind vorig jaar toe dat er 1 miljard euro extra nodig is voor universiteiten, maar ze zei ook dat ze dat geld nu niet heeft.

  1. Droomvakantie met vriendje eindigt in nachtmerrie: Nederlandse (24) ontsnapt aan dood bij overval
    PREMIUM

    Droomvakan­tie met vriendje eindigt in nachtmer­rie: Nederland­se (24) ontsnapt aan dood bij overval

    De Antwerpse kleermaker Tommaso Bordoni (29) en zijn Nederlandse vriendin Linsey de Waele (25) zijn aan de dood ontsnapt bij een overval in Zuid-Afrika. Het koppel was met vakantie in het land, toen Tommaso op de avond van Valentijn plots oog in oog stond met twee gewapende kerels in de slaapkamer van hun verblijf. ,,Ik was zeker dat ze me zouden vermoorden”, vertelt de Belg - die sindsdien gekweld wordt door paniekaanvallen - tegen deze nieuwssite.