Volledig scherm
Karel is slachtoffer van huiselijk geweld en moest onherkenbaar in beeld © Frank Jansen

'Zij was veel sterker en gemener ook'

Het bestaat. Vrouwen die hun man stelselmatig mishandelen. Het opvanghuis in Den Haag zit er vol mee. 'Ik schaamde me. Wie laat zich nou door een vrouw slaan? Maar zij was veel sterker.'

Quote

Ik praatte alleen nog met mijn hoofd naar beneden, om haar maar niet kwaad te maken

Karel

De collega's van Karel zeiden het meer dan eens. ,,Ga toch scheiden.'' Maar Karel kon niet. Al probeerde hij het wel. Vaak zelfs, maar steeds was zijn vrouw hem een stapje voor. Ze sloot hem op in huis en nam zijn pinpas en autosleutels mee. Stapte als eerste in de auto zodat hij er nooit vandoor kon gaan op het moment dat zij de voordeur op slot deed. En als het gelukt was te ontsnappen, wist ze hem altijd weer te vinden.

Zo'n 7 maanden geleden komt er een einde aan de hel van de zestiger. Als zijn vrouw hem in de auto probeert te wurgen, timmert hij net zo lang op haar handen tot ze  moet loslaten. Hij krijgt de kans uit de auto te vluchten en naar een benzinestation te rennen. Daar belt hij de politie, die zijn vrouw arresteert. Dat geeft hem precies genoeg tijd zijn spullen te pakken en te verdwijnen. Naar de mannenopvang op een geheim adres ergens in Den Haag. 

Jaloers
Karel ontmoette zijn vrouw in het buitenland, waar hij werkte. Ze had veel geweld gezien en vond in de Nederlander een lieve man. Ze trouwden en kwamen naar Nederland. ,,Na het 1ste jaar begon het.'' ,,Ze was jaloers, had last van verlatingsangst. Ik mocht niet naar andere vrouwen kijken, laat staan met hen praten. Op een gegeven moment werd het zo erg dat als er een reclame op televisie was met een mooie vrouw, ze voor het beeld ging staan. Ik praatte alleen nog  met mijn hoofd naar beneden, om haar maar niet kwaad te maken.

,,Ik begreep het vanwege haar achtergrond en wilde alles zo goed mogelijk voor haar regelen. Nam een baan erbij om haar mooie spullen te kunnen geven, die ze graag wilde.'' 

Maar Karels vrouw wordt gewelddadiger. Als hij de eerste keer op zijn werk verschijnt met een blauwe striem in zijn nek en opengekrabde borstpartij, zegt hij dat hij een klusongelukje heeft gehad. ,,Ik schaamde me. Wie laat zich nou door een vrouw slaan? Maar zij was veel sterker. Veel gemener ook.''

In plaats van weg te gaan toen het nog kon, probeert hij het haar zo goed mogelijk naar de zin te maken. In de hoop dat het geweld zal ophouden. ,,Maar er was altijd wel iets.''

Lotgenoten
Door de gesprekken afgelopen maanden met lotgenoten - mannen en vrouwen - is hij er achter dat het geweld tegen hem juist zo lang doorging en steeds erger werd om wie hij is. ,,We zijn meestal mensen die te goed zijn voor de ander. Die het gezellig willen maken, geen ruzies willen en geen 'nee' kunnen zeggen.'' 'Casewerker' Carla van het opvanghuis knikt bevestigend. ,,Ze hebben moeite grenzen aan te geven. Dat zien we steeds terug.''

Carla begon een paar maanden geleden aan haar baan in de mannenopvang. Ze begeleidt de mannen, uiteenlopend van een doorverwijzing naar een psycholoog tot het helpen zoeken naar een nieuwe woning. Daarvoor werkte ze in de vrouwenopvang. Een verademing vindt ze het mannenhuis. ,,Ze zijn veel directer, mannen komen op adem en zoeken meteen door naar een oplossing. Vrouwen hebben de neiging veel langer in hun slachtofferrol te blijven hangen.''

Quote

Natuurlijk geloofden ze haar. Ze is immers een vrouw

Karel

Op zijn werk meldt Karel zich steeds vaker ziek. Als zijn vingers zijn gebroken, kan hij niet werken. Blauwe plekken zijn niet meer te verbloemen. ,,Ik kon natuurlijk niet steeds aankomen met een zogenaamd klusongeluk. Uiteindelijk heb ik het mijn collega's verteld.'' Het begrip dat hij van hen krijgt, helpt, maar uiteindelijk beïnvloeden  de problemen thuis te veel zijn werk. Hij wordt met vervroegd pensioen gestuurd. ,,Ik probeerde te vluchten en soms lukte het, 1 week, 1 maand, 3 maanden. Maar telkens vond ze me weer. Ging ze in mijn auto zitten. Niemand die haar dan nog weg kreeg.

Politie
,,Een keer kwam ze me achterna rennen, maar ik dacht: ik stop niet. Ik rijd gewoon weg. Maar toen reed ik over haar voeten heen. Lag ze kermend op straat. Wat kon ik doen? Ik heb haar naar binnen gedragen.'' Gelaten. ,,En daar zat ik weer.'' Karel belt de politie. Maakt foto's als ze zijn gezicht met een hamer bewerkt en stapt ermee een politiebureau binnen. ,,In het begin lachten ze me gewoon uit. Mannen die door hun vrouw geslagen worden, dat bestaat gewoon niet. Soms praatten agenten een keer met mijn vrouw. Maar dan zei ze dat ik begonnen was.'' Met een cynisch lachje. ,,Natuurlijk geloofden ze haar. Ze is immers een vrouw.''

Taboe
Volgens Müzeyyen Polat, manager bij stichting Wende die de opvang verzorgt in Den Haag, is het idee dat de vrouw altijd de zwakkere is precies de reden waarom mannenmishandeling  nog altijd een groot taboe is. Dat terwijl volgens een schatting uit 2010 jaarlijks 80.000 mannen worden mishandeld. De helft door hun partner. ,,Er wordt ook niet over gesproken. Mannen schamen zich en willen zoveel mogelijk alles zelf oplossen. Pas als het echt niet meer gaat, bijvoorbeeld omdat het in de winter nu echt te koud wordt om in de auto te slapen, kloppen ze aan voor hulp.''

De laatste maanden komt Karel in de groepsopvang in Den Haag tot rust, al kijkt hij op straat nog altijd achterom of hij zijn vrouw ziet. Binnenkort hoopt hij weer een eigen huisje te hebben waar hij opnieuw kan beginnen met zijn leven. ,,Ik heb een paar keer gedacht: Wat als ik nu hier tegen de muur rijd, dan is alles voorbij. Ik heb het niet gedaan, en daar ben ik nu blij om. Ik hou nog te veel van het leven.''