Anderhalve meter afstand was er bij carnaval, nog maar een maand geleden, nog niet bij. ,,We mogen ervan uitgaan dat het feest als een superspreader heeft gewerkt'', zegt achteraf microbioloog Jan Kluytmans.
Volledig scherm
Anderhalve meter afstand was er bij carnaval, nog maar een maand geleden, nog niet bij. ,,We mogen ervan uitgaan dat het feest als een superspreader heeft gewerkt'', zegt achteraf microbioloog Jan Kluytmans. © Pix4Profs/ Ramon Mangold

Hadden we carnaval moeten verbieden? Dat is wijsheid
achteraf, vindt de microbioloog

Wat iedereen al vermoedde, lijkt na nieuw onderzoek dat naar buiten is gekomen, bewaarheid te worden. Dat het coronavirus juist in Brabant keihard kon toeslaan, heeft vrijwel zeker te maken met carnaval. ,,We mogen ervan uitgaan dat het feest op sommige plaatsen als een superspreader heeft gewerkt.‘’, zegt microbioloog Jan Kluytmans van het Amphia. 

Als op donderdag 27 februari, een paar dagen na carnaval, duidelijk wordt dat Joost Boons uit Loon op Zand de eerste Nederlander is bij wie besmetting met het coronavirus wordt geconstateerd is voor microbioloog Jan Kluytmans van het Amphia ziekenhuis direct duidelijk dat de 56-jarige ondernemer vermoedelijk niet echt de eerste is. ,,Ja de eerste bij wie het werd ontdekt. Maar dan weet je uit ervaring en met de kennis van de epidemiologie dat er vrijwel zeker meer mensen mee hebben rondgelopen.’’

Twee hadden al klachten voor carnaval 

Dat blijkt inderdaad uit de jongste resultaten van een onderzoek onder medewerkers van de ziekenhuizen ETZ in Tilburg en Amphia in Breda dat net voor het weekend naar buiten kwam. Na een grondige analyse van 86 besmette werknemers blijkt dat 7 van hen al klachten hadden voordat op 27 februari het coronavirus werd vastgesteld bij Joost Boons, ‘patiënt nul’. Twee van hen hadden zelfs al klachten in de week voor carnaval klachten die leken op verkoudheid.

Hoesten en algehele malaise

Van de besmette ziekenhuismedewerkers klaagden de meesten over hoesten en een algeheel gevoel van malaise (76 procent), gevolgd door hoofdpijn (57 procent) en een loopneus (55 procent). Koorts had net iets meer dan de helft, en de benauwdheid die de ziekte zo berucht maakt, had maar 1 op de 3. Van de 86 hoefden er maar 2 in het ziekenhuis te worden opgenomen, waar ze herstelden.

Achterhaald

Nadat bij de ondernemer uit Loon op Zand corona was geconstateerd dacht het RIVM de ziekte nog te kunnen indammen door reizigers uit risicogebieden bij koorts snel te isoleren. Naar nu blijkt was dat idee toen al achterhaald door wat we nu weten. Hoe de eerste patiënten in de studie naar de 86 medewerkers van ETZ en Amphia het virus hebben opgelopen, is onduidelijk. ‘Kennelijk ging het virus voor carnaval al rond’, aldus Kluytmans. 

Quote

Hadden we carnaval niet door moeten laten gaan terwijl er op dat moment nog helemaal geen patienten waren. Dan had je de wereld over je heen gekregen

Jan Kluytmans, Microbioloog Amphia

Met de wetenschap van nu was het wellicht beter geweest het carnaval af te gelasten, dat had in Brabant vrijwel zeker veel besmettingen en wellicht ook slachtoffers kunnen voorkomen. Maar dat vindt de microbioloog wijsheid achteraf ,,In de eerste weken dachten we nog: als je geen koorts hebt, ben je niet besmettelijk. Dat waren ook de richtlijnen zoals we die op dat moment van de WHO kregen. Pas later bleek dat wel het geval te zijn.‘’

,,Bovendien‘’, gaat Kluytmans verder, ,,wat zou er zijn gebeurd als we gezegd zouden hebben dat het carnaval niet door kon gaan, terwijl er op dat moment nog helemaal geen patiënten waren? Dan had je de wereld over je heen gekregen. We hebben tot nu toe op basis van de kennis en inzichten die er is in Nederland nog niet zo'n slechte koers gevaren.‘’

Gewone griep

Meer onderzoek moet de komende weken duidelijk maken wanneer het virus precies in Nederland zijn intrede deed en wat de rol  van carnaval bij de verspreiding is geweest. Ook daar zal vrijwel zeker uit naar voren komen dat het feest als katalysator heeft gewerkt. Al was het alleen maar omdat in het verleden, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek, bij iedere ‘gewone‘ griepgolf het aantal zieken in Brabant  ook al hoger lag dan elders in Nederland. 

Microbioloog Jan Kluytmans: Kennelijk ging het virus al voor carnaval hier rond...
Volledig scherm
Microbioloog Jan Kluytmans: Kennelijk ging het virus al voor carnaval hier rond... © NPO/ Op 1
  1. Families mogen eindelijk weer op bezoek over de grens: ‘Het voelde bizar ze niet te mogen zien’
    PREMIUM

    Families mogen eindelijk weer op bezoek over de grens: ‘Het voelde bizar ze niet te mogen zien’

    OUDENBOSCH/ACHTMAAL - Na elkaar weken, soms maanden, niet gezien te hebben, kwam vrijdagavond eindelijk het verlossende woord voor families die deels in België en deels in Nederland wonen. Pieter de Crem, Belgische Minister van Binnenlandse Zaken deelde het heugelijke nieuws dat familiebezoek over de grens vanaf zaterdag weer mag. ,,Iedereen is in de wolken", vertelt Hielke van Klinken-Maagdenburg.
  2. Politie vindt 55.000 euro en kilo's harddrugs bij arrestatie in Breda

    Politie vindt 55.000 euro en kilo's harddrugs bij arrestatie in Breda

    BREDA - De flinke politie-actie vrijdagavond in Breda heeft 55.000 euro en kilo's aan harddrugs opgeleverd. De politie had daarbij waarschuwingsschoten gelost. Een arrestatieteam viel een woning aan de Middellaan in Breda binnen en eerder werd een auto op de A58 tot stilstand gebracht. In een verborgen ruimte van de auto vond de politie een tas met geld, ongeveer 15.000 euro, en een tas met ongeveer vijf kilo MDMA. In de woning werd nog veel meer gevonden. In totaal zijn drie mannen aangehouden.

In samenwerking met indebuurt Breda