Volledig scherm
Journalisten maken reportages vanaf een heuvel in de Turkse grensstad Ceylanpinar. Op de achtergrond de Syrische stad Ras al-Ayn. © AP

Amerikanen blijven in Syrië IS bestrijden, maar nu vanuit Irak

Ondanks de haastige aftocht uit Syrië blijven Amerikaanse soldaten in dat land actief om Islamitische Staat (IS) te bevechten om zo voorkomen dat die organisatie zich herstelt, aldus de Amerikaanse minister van Defensie Mark Esper.

Hij zei dat op dit moment alle Amerikaanse troepen (duizend man) Syrië verlaten en posities betrekken in het westen van Irak. Van daaruit zullen operaties in Syrie worden uitgevoerd, tégen IS. Esper is in Afghanistan waar hij onder meer Amerikaanse troepen bezoekt.

Volgens de Amerikaanse krant New York Times, is de voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, onverwacht met een delegatie naar Jordanië gereisd voor gesprekken over de Turkse inval in Noord-Syrië. Jordanië geldt als een belangrijke bondgenoot van de Verenigde Staten in de regio. Pelosi en president Trump hadden de afgelopen week een knetterende ruzie over het terugtrekken van Amerikaanse troepen uit Noord-Syrië waardoor de Koerden - die zij aan zij met de Amerikanen tegen Islamitische Staat hadden gevochten feitelijk aan het Turkse leger werden overgeleverd. Veel Amerikanen hebben daardoor sympathie voor de Koerden. Amerikaanse troepen lijken een belangrijke basis te hebben verlaten in het noorden van Syrië. Een journalist in het gebied zag vanochtend meer dan zeventig gepantserde voertuigen langs de plaats Tell Tamer rijden. Helikopters escorteerden de wagens, waar in sommige gevallen Amerikaanse vlaggen op waren bevestigd.

Volledig scherm
Een Syrische familie ontvlucht de gevechtszone. De rook op de achtergrond is van brandende autobanden die de Koerdische milities gebruiken om het zicht van piloten te bemoeilijken. © AFP

Het Syrisch Observatorium voor de Mensenrechten, dat zich baseert op lokale bronnen, meldt dat de basis bij Sarrin wordt ontruimd. Dat zou de grootste Amerikaanse basis in het noorden van het land zijn. Het konvooi vervoerde militair materieel en reed over de snelweg door Tell Tamer richting het oosten. Het Pentagon meldde een week geleden dat ongeveer duizend manschappen worden teruggetrokken uit Noord-Syrië. Daar ondersteunden de Amerikanen hun Syrisch-Koerdische bondgenoten, die een hoofdrol speelden in de strijd tegen Islamitische Staat.

Turkije viel vorige week het noordoosten van Syrië binnen om Koerdische milities te verdrijven en een gebied te creëren voor Syrische vluchtelingen die nu nog worden opgevangen in Turkije. Deze operatie begon nadat de Amerikaanse president Trump zijn troepen uit het gebied had teruggetrokken.

Erdogan

De Turkse president Erdogan staat klaar om het militaire offensief tegen Koerdische strijdkrachten in Noord-Syrië in volle hevigheid te hervatten. Als de Koerden dinsdag niet weg zijn uit de veiligheidszone die Turkije opeist langs zijn grens zullen ze dat bezuren, aldus Erdogan. 

Donderdag kwamen Turkije en de VS een wapenstilstand van vijf dagen overeen. Dat zou Koerdische strijders van de YPG de gelegenheid geven het gebied te verlaten. ,,De gevechtspauze van 120 uur eindigt dinsdagnacht. We zullen doorgaan hoofden van terroristen te verpletteren als ze zich dan niet hebben teruggetrokken”, zei de Turkse president gisteren ten overstaan van juichende partijgenoten in de stad Kayseri. Hij kondigde ook aan volgende week met president Poetin te zullen overleggen over Noord-Syrië. Dat gebeurt in Sochi.

Nu de Amerikanen zijn afgehaakt, zijn de Russen de belangrijkste machtsfactor in Syrië geworden. Centrale vraag: welke rol gaan de Russen spelen in de Turkse veiligheidszone? Zullen ze de Koerdische milities beschermen? Russische militairen zijn opgetrokken met het Syrische leger van president al-Assad dat vorige week een verrassende overeenkomst sloot met de door de Turken bedreigde Koerden. Sindsdien herneemt het Syrische leger grote delen van het noorden van het land. ,,We zullen daarvoor een oplossing vinden”, aldus Erdogan.

Sinds het staakt het vuren hebben Koerdische en Turkse militairen elkaar ervan beschuldigd dat de tegenpartij de afspraken niet nakomt. Een Turkse soldaat kwam om bij een aanval met anti-tank- en lichte wapens in een vuurgevecht met strijders van de overwegend Koerdische YPG. Probleem is dat beide partijen een eigen gebied hebben aangewezen waarvoor de tijdelijke wapenstilstand zou gelden. De Turken hebben het over een 32 kilometer diepe zone langs de gehele grens (444 kilometer), terwijl de Koerdische strijdkrachten denken aan een gebied van ongeveer 120 kilometer langs de grens, tussen de steden Tal Abyad en Ras al-Ayn. Het Turkse ministerie van Defensie heeft vanochtend gemeld dat Turkije een humanitair konvooi van 39 voertuigen heeft doorgelaten naar de stad Ras al-Ayn. Dit om gewonden en anderen te kunnen evacueren. 

Volledig scherm
Gewonden worden behandeld in de grensstad Tal Abyad die vorige week werd ingenomen door pro-Turkse milities. © AFP

De commandant van de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF), Mazlum Abdi, zei vandaag op zijn beurt dat Turkije de Koerdische strijders verhindert om zich terug te trekken uit Ras al-Aïn, een stad in het noorden van Syrië. ,,De Turken verhinderen ons om ons terug te trekken. Nochtans is dat een belangrijk onderdeel van het akkoord”, aldus Abdi. Hij voegde er nog aan toe dat zijn strijders in het oosten van Syrië opnieuw militaire operaties uitvoeren tegen Islamitische Staat (IS).