Volledig scherm
De protesten tegen de brexit bij de Britse regeringsgebouwen in Londen houden aan. © AFP

Brexitdeal zal sneuvelen, heeft May snel plan B?

Het zijn historische weken in het Britse Lagerhuis, waar de verdeeldheid over de brexit groot is. Uit onvrede over de regeringskoers trekt het parlement steeds meer macht naar zich toe. Dinsdag wordt gestemd over Mays brexitdeal.

Volledig scherm
Theresa May. © EPA

De beslissende fase van de brexitonderhandelingen is ingegaan. Op 29 maart stapt het Verenigd Koninkrijk uit de EU: deal of geen deal. Aanstaande dinsdag stemt het Lagerhuis naar verwachting tegen het akkoord dat premier May eerder met Brussel sloot.

De oppositiepartijen zijn faliekant tegen: Labourvoorman Jeremy Corbyn herhaalde gisteren nog maar eens dat hij zo snel mogelijk nieuwe verkiezingen wil, om de brexit-impasse te doorbreken. ,,Een nieuwe regering heeft ook een nieuw mandaat van de kiezer om een betere scheidingsdeal met de EU uit te onderhandelen." Corbyn richtte zich ook direct tot May: ,,Als je zo veel vertrouwen hebt in je deal, schrijf dan verkiezingen uit en laat het volk erover beslissen.”

Ook de Noord-Ierse gedoogpartner zal tegen het akkoord van May stemmen. ,,We hebben haar in november al verteld dat ze moest stoppen met deze tijdverspilling", zei DUP-leider Arlene Foster. ,,Maar ze luistert nog steeds niet en legt het parlement nu een deal voor die ten dode opgeschreven is." Daarnaast zijn er ook nog tientallen conservatieve rebellen die tegen hun eigen regering gaan stemmen. Een verlies voor May lijkt dus onvermijdelijk, de vraag is eerder hoe zwaar de nederlaag zal zijn.

En dan? Dan moet May heel snel met een plan B komen. In eerste instantie moest dat binnen 21 dagen, maar afgelopen woensdag werd er in het Lagerhuis een amendement aangenomen waardoor ze binnen drie zittingsdagen met een alternatief moet komen. May hoopte eigenlijk de boel zodanig te vertragen dat een meerderheid van de parlementariërs - uit angst voor een No Deal-brexit - zich toch achter haar zou scharen als de brexitdeadline van 29 maart dichterbij kwam. Na woensdag is haar favoriete politieke tactiek van uitstellen en tijdrekken niet langer een optie.

Veelzeggend

Het aangenomen amendement is veelzeggend: niet alleen beperkt het de bewegingsvrijheid van de premier, het laat ook zien dat het parlement steeds meer zeggenschap eist over het brexitproces. May bepaalt niet langer het tempo, dat doet het parlement. Daarnaast werd ook nog maar eens pijnlijk duidelijk dat haar eigen partij niet achter haar staat. Het amendement werd ingediend door de conservatief Dominic Grieve, en gesteund door zestien andere muitende partijgenoten van May. Zonder hun stemmen was het amendement niet aangenomen. May is niet alleen de controle over haar parlement kwijt, maar ook over haar eigen partij.

De verwachting is dat het plan B van May inhoudt dat er op korte termijn weer gestemd gaat worden over een aangepaste brexitdeal. Maar wat die aanpassingen zullen zijn, dat is niet duidelijk.

Backstop

May zal op heel korte termijn weer met Brussel in gesprek moeten over tegemoetkomingen. Dat zal vooral gaan over de backstop, de noodoplossing die garandeert dat de grens tussen Ierland en Noord-Ierland ook na de brexit openblijft. Conservatieve brexiteers willen juridische garanties dat de backstop tijdelijk zal zijn, of dat het Verenigd Koninkrijk er eenzijdig uit kan stappen. Daar zal de EU niet mee akkoord gaan.

Toch moet er ook in Brussel hard worden nagedacht over wat ze May dan wel kunnen bieden om haar plan B door het Britse parlement te krijgen. Want het alternatief, een chaotisch vertrek uit de EU zonder afspraken, wil Brussel absoluut voorkomen.

Geruchten

Intussen gaan er geruchten dat er door Downing Street nu zelfs wordt nagedacht over een nieuw referendum, omdat er voor geen enkele vorm van brexit een meerderheid in het parlement lijkt te bestaan. Maar in eerste instantie ligt de bal nu bij het Britse parlement. Voorafgaand aan de stemming van dinsdag is er een vijfdaags marathondebat in het Lagerhuis, waarbij elke parlementariër zijn of haar zegje mag doen. Labour-Lagerhuislid Maria Eagle noemde de deal gisteren 'een rotzooitje'. Haar collega David Lammy zei: ,,Brexit is oplichterij, daar moeten we eerlijk over zijn. We moeten niet neerbuigend doen tegen de Leave-stemmer, maar vertellen dat hen leugens zijn verkocht.”

  1. ‘Ouders sturen huurmoordenaar af op eigen adoptiezoontje (11) voor verzekeringsgeld’

    ‘Ouders sturen huurmoorde­naar af op eigen adoptie­zoon­tje (11) voor verzeke­rings­geld’

    Een in Londen woonachtig echtpaar wordt verdacht van betrokkenheid bij de brute moord op zijn eigen adoptiezoontje. De 30-jarige Kaval Raijada en zijn echtgenote Arti Dhir (55) zouden in India een huurmoordenaar op het kind hebben afgestuurd, zodat ze een flinke som verzekeringsgeld konden claimen. De Indiase overheid is woest en zet alles op alles om het echtpaar, dat in Engeland op vrije voeten is, uitgeleverd te krijgen.