Volledig scherm
Victoire Ingabire © EPA

‘Nederlandse’ presidentskandidate: 15 jaar cel na oneerlijk proces

De uit Nederland afkomstige Rwandese presidentskandidate Victoire Ingabire, tot 15 jaar cel veroordeeld wegens onder meer hoogverraad en samenzwering tegen de staat, heeft geen eerlijk proces gehad. Dat zegt het Afrikaanse Hof voor de mensenrechten, een tegenhanger van ons Hof in Straatsburg, in een arrest dat komende maandag integraal wordt gepubliceerd.

Quote

Erg pijnlijk voor Rwanda en een regelrechte blamage voor Nederland

,,Erg pijnlijk voor Rwanda en een regelrechte blamage voor Nederland”, zegt de Haagse advocaat Jan Hofdijk, die Ingabire eerder bijstond. ,,Het was immers Nederland dat de rechtspraak in Rwanda optuigde en steeds volhield dat haar proces wel eerlijk was.”

Ingabire (49) woonde zestien jaar in Nederland voor ze in 2010 naar Rwanda terugkeerde en het opnam tegen huidig president Paul Kagame, die al niet de reputatie had zachtzinnig om te springen met oppositiekopstukken. Ze kreeg bijna meteen huisarrest en werd in oktober gearresteerd. Daags voor haar arrestatie mailde ze deze krant dat er steeds meer politie voor haar huis stond en ze zich zorgen maakte.

In 2012 kreeg ze acht jaar cel, in 2013 kwamen er daar in hoger beroep nog eens zeven bij. Volgens het Hof in Afrika is Ingabire’s recht op verdediging geschonden, alsook haar recht ‘om meningen uit te dragen’. Het Hof vraagt Rwanda nu om ‘gepaste maatregelen’ te nemen, maar de kans dat zij wordt vrijgelaten of een nieuw proces krijgt is klein, aldus haar huidige advocate Caroline Buisman. ,,Drie dagen voor onze zitting trok Rwanda zelfs zijn erkenning van het Hof weer in, maar dat maakt voor de zaak van Ingabire niet uit: voor alle zaken die al liepen blijft Rwanda onderworpen aan het Hof.”

Arrest

Quote

Zo’n draai om de oren van andere Afrikaanse landen komt veel harder aan

Ook al wordt Ingabire er niet meteen beter van, de symbolische betekenis van de uitspraak valt volgens de twee raadslieden nauwelijks te onderschatten. ,,Dit is nu eens geen makkelijke westerse kritiek, maar een arrest uit Afrika zelf”, zegt Hofdijk.
,,Zo’n draai om de oren van andere Afrikaanse landen komt veel harder aan.”

Buisman: ,,Nederland en ook andere donorlanden kunnen dit niet negeren. Wij gaan zeker vragen wat Den Haag hiermee gaat doen. Eerder wilde het nooit meegaan in de kritiek van Amnesty International en andere organisaties dat het proces oneerlijk was. Maar nu is dat ook de mening van het Hof.”

Ingabire’s echtgenoot Lin Muyizere, die met hun drie kinderen en zijn schoonmoeder nog steeds in Nederland zit, spreekt van ‘heel goed nieuws’. ,,Echt perfect. De vraag is nu alleen: hoe gaat Rwanda reageren? Ze gaan haar na zo’n uitspraak toch niet tot 2025 vasthouden? Volgend jaar wordt Rwanda voorzitter van de Afrikaanse Unie, dat zou een reden extra moeten zijn om haar eindelijk, eindelijk vrij te laten.”