Volledig scherm
© epa

'Kan ik mijn copiloot nog wel vertrouwen?'

Piloot Jan Cocheret schreef twee maanden geleden een column over gesloten cockpitdeuren. Het beleid de deuren tijdens vluchten te sluiten, hield lastige passagiers en kapers tegen. Maar hoe zit dat met de copiloot die je niet zo goed kent en die mogelijk kwaad wil doen? In 'Doe jij de deur even open?', schreef de ervaren vlieger over de vragen die hij had, over zijn twijfel depressies bij collega's te zien aankomen. Zijn angstige verhaal werd werkelijkheid.

Quote

Misschien is er net iets verschrik­ke­lijks in iemands leven gebeurd waardoor hij het allemaal niet meer ziet zitten?

Piloot Jan Cocheret in zijn column

Donderdagmiddag, twee dagen na de dramatische crash van de Airbus van Germanwings in de Franse Alpen, postte Cocheret een aangevulde versie van zijn column opnieuw op zijn Facebookpagina.

,,Inmiddels is duidelijk dat dit verschrikkelijke verhaal werkelijkheid geworden is...", luidt de treurige aankondiging. En dat klopt. Wie de column 'openklikt' en - met kennis van nu - leest, merkt dat Cocheret de ramp haast leek te voorvoelen.

Zo luidt de slotalinea: ,,Ik vraag me serieus wel eens af wie er in de cockpit naast me zit. ... Of je je cockpitgenoot al langer kent of voor het eerst ontmoet, wie garandeert me dat je hem of haar kunt vertrouwen? Misschien is er net iets verschrikkelijks in iemands leven gebeurd waardoor hij het allemaal niet meer ziet zitten? Ik hoop niet dat ik zoiets ooit ontdek als ik na een bezoekje aan de WC geconfronteerd wordt met een cockpitdeur die nooit meer open gaat."

Volledig scherm
Jan Cocheret (links) en Cilly Dartell tijdens een aflevering van het TALPA tv programma MAN - VROUW in 2006 © ANP Kippa

Buitengesloten
Het overkwam piloot Patrick Sonderheimer mogelijk dinsdag op vlucht 4U9525 van Germanwings. Gisteren maakten onderzoekers bekend hoe op de geluidsopnamen van de zwarte doos is te horen dat de gezagvoerder de cockpit verlaat en zich later geen toegang meer kan verschaffen. ,,De man klopt zachtjes op de deur, maar er wordt niet gereageerd. Daarna klopt hij harder en is er nog steeds geen reactie. Daarna is te horen dat hij probeert de deur open te breken." Copiloot Andreas Lubitz zou daarna nog ademend te horen zijn geweest in de cockpit. Mogelijk hield hij zijn collega buitengesloten en liet hij het toesteld bewust crashen in Zuid-Frankrijk. Alle passagiers en crewleden kwamen om.

Cocheret schreef zijn column twee maanden geleden voor publicatie in luchtvaartmagazine 'Piloot en Vliegtuig'. Publicatie elders leek hem gezien het onderwerp te gevoelig. In het stuk behandelt hij het beleid van de extra beveiligde cockpitdeur dat zo'n tien jaar geleden, na 9/11, werd ingesteld. Kapers worden zo buitengesloten, maar het werkt volgens de piloot mogelijk andere 'kapingen' in de hand, namelijk die door piloten. 

Hij noemt het onder andere het verdwijnen van vlucht MH370. Het toestel van Malaysian Airlines is nog steeds niet teruggevonden. Een van de scenario's is dat een van de piloten het vliegtuig heeft gekaapt. Zijn dit soort acties te voorkomen?

Quote

Hoe kom je er achter als iemand niet helemaal lekker functio­neert?

Nogmaals Cocheret

Momentopnamen
Cocheret schrijft: ,,Van vliegers, maar ook van artsen en van astronauten wordt gedacht en verwacht dat het stabiele, evenwichtige, weldenkende en goed opgeleide professionals zijn die onder alle omstandigheden kalm blijven. Maar hoe beoordeel je dat? Hoe kom je er achter als iemand niet helemaal lekker functioneert? Bij de medische keuring wordt er natuurlijk ook zijdelings naar de geestelijke gezondheid gekeken. Hoe betrouwbaar is zo'n momentopname?"

Onder de Facebookpost van de vlieger kwamen gisteren meerdere reacties binnen. 'Mooi geschreven' en 'indrukwekkend' luidden enkele commentaren.

Verschillende luchtvaartmaatschappijen lieten inmiddels weten de regels voor de bezetting van de cockpit aan te passen dan wel zo'n aanpassing te onderzoeken. Het gaat dan om het instellen van de zogenaamde 'Amerikaanse' regel, waarbij geldt dat niemand alleen in de cockpit mag achterblijven en een ander bemanningslid even in de cockpit plaatsneemt als piloot of copiloot bijvoorbeeld naar de wc moet.