NAVO-soldaten lopen naar een helikopter.
Volledig scherm
NAVO-soldaten lopen naar een helikopter. © afp

NAVO helpt Libië in strijd tegen IS

De NAVO gaat de eenheidsregering in Libië steun geven in de strijd tegen IS. Gedacht wordt aan een flinke versterking van de vloot in de Middellandse Zee en uitgebreide AWAC's radarwaarneming.

Minister van buitenlandse zaken Bert Koenders tijdens een Tweede Kamerdebat.
Volledig scherm
Minister van buitenlandse zaken Bert Koenders tijdens een Tweede Kamerdebat. © ANP

De informatie die de radarwaarneming oplevert, kan worden gedeeld met de partners in de anti-IS-coalitie. Buitenlandminister Kerry van de VS en NAVO-topman Stoltenberg zeiden dit donderdag na afloop van overleg met de ministers van alle andere NAVO-landen.

Het bondgenootschap staat ook klaar om Libië te helpen met training en opbouw van zijn strijdkrachten, vooral de commandostructuur, maar een besluit daarover valt pas als er een concreet verzoek van de Libische regering ligt.

Voorbarig
Minister Koenders vindt zeker dit plan nog 'voorbarig'. Met de AWAC's-waarneming stemt hij in als die mogelijk is zonder over het conflictgebied zelf te vliegen. Over de maritieme operatie volgt nog overleg met de EU, die zelf al in de Middellandse Zee patrouilleert om mensensmokkelaars tegen te houden en vluchtelingen te redden.

De NAVO-operatie is daar niet op gericht. Zij wil vanuit zee Islamitische Staat in de gaten houden, inlichtingen verzamelen, beletten dat aanslagplegers oversteken en eventueel wapentransporten tegenhouden.

Stoltenberg onderstreepte dat het niet om een 'gevechtsoperatie' gaat. Voor Koenders staat centraal dat de NAVO-steun toegevoegde waarde heeft. Volgens Stoltenberg is die evident omdat de NAVO ook Turkse, Canadese en Amerikaanse schepen in stelling kan brengen.

Frontlijn
De Amerikanen beloofden juist donderdag een schip ter ondersteuning van de al lopende operatie in de Egeïsche Zee, waar de NAVO de Griekse en Turkse kustwacht assisteert. Die operatie is meteen ook een morele opsteker voor NAVO-lid Turkije, dat door zijn ligging in de frontlijn van de Syrië-oorlog zit.

De NAVO heeft slechte ervaringen met Libië. Het verdreef er in 2011 zijn toenmalige leider Moammar Khadaffi, maar liet het land vervolgens in chaos achter. Daardoor leek het de laatste tijd steeds meer een prooi te worden voor IS, dat daarmee een steunpunt heel dichtbij Europa zou krijgen. De ingreep destijds was 'legitiem', zegt Koenders, maar hij erkent dat het land daarna 'in de steek' is gelaten. ,,Misschien is onze aanpak volgens sommigen nu te voorzichtig, maar wel intelligenter."