Volledig scherm
© AD/Thijs Unger

Oekraïne klopt aan bij VN, opstandelingen bij Poetin

Oekraïne heeft gevraagd om een VN-vredesmacht in het onrustige oosten van het land. De Oekraïense interim-president Oleksandr Toertsjinov sprak daarover met VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon. De pro-Russische opstandelingen in de stad Slaviansk hebben juist president Poetin om hulp gevraagd. Vanochtend liep het ultimatum af dat militair ingrijpen door Kiev moet voorkomen.

Volledig scherm
© ap
Volledig scherm
© ap

Pro-Russische opstandelingen hebben in tal van steden overheidsgebouwen bezet. De regering van Oekraïne wil ze verdrijven, maar lijkt nog te aarzelen. Volgens Toertsjinov zouden de Oekraïense veiligheidsdiensten in samenwerking met de VN-macht een 'antiterroristische operatie' kunnen uitvoeren in het oosten van het land.

'Help ons zo veel als u kunt'
De separatisten willen bescherming tegen de regeringstroepen. 'Help ons zo veel als u kunt', vragen ze aan Poetin. In Slaviansk hebben de opstandelingen gebouwen van het stadsbestuur en de politie bezet en controleposten ingenomen. Betogers in Donetsk willen op 11 mei een referendum houden over aansluiting bij Rusland. Zij vroegen vorige week al om Russisch ingrijpen.

Het referendum zou, zo verwoordde Interim-president Oleksandr Toertsjinov tegenover het parlement, kunnen leiden tot een federaal Oekraïne waarin het Russsichsprekende oosten van het land veel meer bevoegdheden krijgt. Toertsjinov zei erop te vertrouwen dat een meerderheid zich zal uitspreken voor een verenigd, onafhankelijk Oekraïne. Hij dreigde eerder met een 'antiterroristische operatie' als de opstandelingen niet opgeven.

Volledig scherm
Een pro-Russische verwisselt de Oekraïense vlag op het politiebureau van Horlivak voor een Russisch vaandel. © ap
Quote

Er bestaat eigenlijk geen enkele twijfel dat Rusland dit gepland en bedacht heeft

Minister William Hague
Volledig scherm
De Britse minister van Buitenlandse Zaken, William Hague. © ap

De pro-Russische bezetters hebben vanochtend echter het ultimatum dat de regering had gesteld, laten verlopen. Om 06:00 uur hadden de opstandelingen hun wapens neer moeten leggen om ingrijpen door Kiev te voorkomen. Rusland heeft gedreigd het topoverleg over Oekraïne, komende donderdag in Genève, te boycotten, als de regering in Kiev militair ingrijpt.

Veel verzoeken om hulp
Poetin bekijkt de ontwikkelingen in het oosten van Oekraïne met 'grote zorgen'. Hij zou 'helaas' heel veel verzoeken krijgen uit de oostelijke regio's in Oekraïne om in te grijpen, zei zijn woordvoerder. Westerse landen zien de hand van Moskou in de onrust, die als aanleiding gebruikt kunnen worden om Oekraïne binnen te vallen, net als eerder op de Krim.

Duitsland vermoedt dat Rusland achter de schermen een rol speelt in de oplopende spanningen. 'We hebben tal van bronnen die erop wijzen dat Rusland mogelijk een rol speelt in de onlusten', aldus het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken. De Britse minister William Hague formuleerde het nog duidelijker. 'Er bestaat eigenlijk geen enkele twijfel dat Rusland dit gepland en bedacht heeft', aldus Hague.

Volledig scherm
Zo'n 100 met knuppels en stenen bewapende opstandelingen verzetten zich tegen de politie. © afp
Volledig scherm
Een gewonde Oekraïnese politieman wordt verzorgd in een ambulance na een confrontatie met opstandelingen. © ap

'De troepen zijn zeer goed uitgerust, zeer goed getraind, zeer goed georganiseerd en gecoördineerd.' Het doet de minister sterk denken aan de aanwezigheid van Russische troepen op de Krim. Hague hecht totaal geen waarde aan Ruslands ontkenning, zei hij. Hague noemt de situatie zeer gevaarlijk. Ook de Verenigde Staten zegt al langer dat Rusland de hand heeft in de onrust. 

Financiële steun Europa
De Europese Unie stemde vandaag in met financiële steun aan de Oekraïne. De Europese ministers gingen akkoord met directe steun ter grootte van 1 miljard euro. Ook zou Oekraïne kunnen profiteren van gunstiger douanetarieven. De Europese hulp zou de financiële en economische situatie moeten stabiliseren. De geldelijke steun komt uit een pakket steunmaatregelen van ruim 11 miljard, vooral bestaande uit leningen. Een klein deel ervan zijn subsidies.

Volledig scherm
© afp