Volledig scherm
‘Père Fouettard’, vorig jaar in de Franse stad Nancy. © AFP

Ook buitenlandse media volgen
Nederlands Zwarte Pietgeruzie

In de internationale media wordt Zwarte Piet ook besproken. Volgens de Vlaamse krant Belang van Limburg is de controverse onderhand zelf een traditie aan het worden, ‘een vast onderdeel in de aanloop naar het sinterklaasfeest’.

De Engelstalige media heeft het over ‘Black Pete’, de Duitsers kennen hem als ‘Knecht Ruprecht’ en de Fransen noemen de Nederlandse variant van Piet ‘Père Fouettard’(Vadertje Zweepslag) . De laatste is echt een onguur type dat voor al in het oosten van Frankrijk opduikt om stoute kinderen vieze stukjes kool te eten geeft of kinderen afranselt met een bezem of een gesel. De Frankfurter Rundschau legt de lezers uit dat de Nederlandse Zwarte Piet juist geen kinderen bang maakt. ‘Hij is vriendelijk en vrolijk, de lieveling van de kinderen’’. Niettemin is hij een knecht van zijn blanke baas en de kritiek wordt vooral versterkt door mensen uit de voormalige kolonie Suriname en uit de Antillen, aldus de krant.

Zwarte Piet had al de aandacht van de VN die de Nederlandse traditie een paar jaar geleden afkeurde als een ‘’negatief stereotype’. Hollywood blogster Alyssa Brook legt nu de link naar  drie Amerikaanse rappers die Nederland zouden willen boycotten vanwege de link van Piet met slavernij en racisme. Degenen die tegen Zwarte Piet demonstreerden hebben het moeilijk en zijn bedreigd door blanke extremistische organisaties. Journalisten die erover schreven zijn met de dood bedreigd en sommige waren slachtoffer van geweld, zo schrijft Brook.

Tot in Ghana wordt erover bericht. ‘Elke Piet draagt het kostuum van een page met een paarse broek, veren op zijn hoed en gouden oorringen. Maar bovenal is hij zwart met rode lippen. In de vele sinterklaasliedjes die elk kind uit het hoofd weet is er geen twijfel over zijn functie: hij is de knecht van de witte meester’, meldt reporter Francis Tawiah. ‘Vooral hoger opgeleide en linkse mensen zijn voor een aanpassing van de figuur’.

Langste tijd

De Britse Guardian leert zijn lezers dat meer dan de helft van de jongeren in Nederland vindt dat Zwarte Piet zijn langste tijd heeft gehad. De Berlijnse krant Tageszeitung maakt een vergelijking met de Duitse carnavalsvierders die zich ‘hun Indianenpakken of Chinese kostuums niet laten afnemen als ze bezopen in de Keulse binnenstad staan te kotsen’. De aanslag op Kick Out Zwarte Piet is een goede reden de hele traditie in de vuilnisbak te kiepen, aldus een commentator. ‘Het gaat inmiddels om mensenlevens, dus stel je niet zo aan’. 

‘Bij onze noorderburen begon zo’n zes jaar geleden, met de eerste protesten van zwarte Nederlanders die de traditionele uitmonstering van de knecht - zwarte schmink, dikke lippen, kroeshaar en oorringen - zagen als een racistisch stereotype, een overblijfsel van het kolonialisme, erfgoed van de ooit zeer bloeiende Hollandse slavenhandel’, schrijft Het Belang van Limburg.

Sinterklaas komt vandaag ook in Antwerpen aan en op de Vlaamse tv is het daarom feest. “Als er vragen gesteld worden over de figuur van Zwarte Piet kan je dat niet zomaar negeren”, vindt Stijn Coninx, die sinds jaar en dag alle film -en televisieprojecten van de sint regisseert, in de krant de Morgen. “Dus hebben we het uiterlijk van Piet aangepast. Dat daardoor de hele traditie dreigt te verdwijnen, wat je sommigen wel eens hoort roepen, vind ik absolute onzin. Ook aan het uiterlijk van de sint is gesleuteld. Het kruis op zijn mijter bijvoorbeeld is al jaren vervangen door een ‘S’, maar dat is niemand opgevallen.”