Robert Mugabe stapt op als president van Zimbabwe

videoDe Zimbabwaanse president Robert Mugabe heeft zijn ontslag ingediend. Dat meldt de voorzitter van het parlement in Zimbabwe. Bij het voorlezen van zijn ontslagbrief klonk luid gejuich in het parlement. 

Mugabe stond 37 jaar lang aan het hoofd van het Afrikaanse land. Eerder deze week wist de 93-jarige president nog van geen wijken. Eergisteren liet hij op de nationale televisie nog weten dat hij in ieder geval de komende week aan de macht wilde blijven, ondanks de steeds verder toenemende druk om af te treden. 

In de brief van Mugabe, die vandaag onder luid gejuich in het parlement is voorgelezen, schrijft Mugabe dat hij uit eigen wil en met onmiddellijke ingang aftreedt. 'Mijn ontslag moet zorgen voor een soepele overdracht van de macht', aldus Mugabe. De ontslagprocedure is daarop meteen stopgezet. Het voltallige parlement kwam vandaag bijeen om te praten over de ophanden zijnde afzettingsprocedure. 

Aan de brief zaten bepaalde voorwaarden verbonden. Als Mugabe de vooropgestelde brief zou ondertekenen, zouden hij en zijn vrouw Grace de garantie krijgen dat ze niet strafrechtelijk worden vervolgd en dat ze 'volkomen immuniteit genieten'.

Robert Mugabe.
Volledig scherm
Robert Mugabe. © REUTERS

Dat Mugabe niet eerder besloot de handdoek in de ring te gooien, kwam voor veel Zimbabwanen onverwacht. Hij liep hiermee immers het risico om formeel afgezet te worden. En bij een formele afzetting zou de kans groot zijn dat hij samen met zijn door de bevolking gehate vrouw Grace (52) terecht moet staan wegens corruptie. 

Coup

Het aftreden van Mugabe volgt zes dagen nadat het leger in Zimbabwe de macht heeft gegrepen. Op dinsdag 15 november bezetten militairen het gebouw van de staatsomroep. Woensdagochtend werd in een ingelaste uitzending een verklaring voorgelezen. Het leger meldde daarin dat er geen sprake was van een militaire staatsgreep, maar dat de actie was gericht op 'criminelen rond Mugabe'. Alles wees er echter op dat er wel degelijk sprake was van een staatsgreep, en dat de actie maar één doel had: het aftreden van Mugabe. En dat is nu, nog geen week later, het geval. 

In de straten van de hoofdstad Harare verzamelen zich op dit moment juichende demonstranten. Er wordt gezongen en sommigen van hen houden affiches van ex-vicepresident Emmerson Mnangagwa omhoog. 

Zimbabwanen vieren feest in de straten van Harare.
Volledig scherm
Zimbabwanen vieren feest in de straten van Harare. © AP

Emmerson Mnangagwa

Mugabe wordt opgevolgd door de eerder ontslagen vicepresident Emmerson Mnangagwa. Dat heeft de regeringspartij ZANU-PF dinsdag bekendgemaakt. Mnangagwa wordt naar waarschijnlijkheid morgen of donderdag ingezworen en blijft dan president tot de verkiezingen in september 2018.

De nieuwe president zei vanochtend nog (voordat Mugabe aftrad) dat hij voorlopig niet wilde terugkeren naar zijn land. Hij wilde eerst dat zijn veiligheid wordt gegarandeerd. De ex-vicepresident verblijft op dit moment in het buitenland, omdat hij had gehoord dat er 'plannen waren om hem uit de weg te ruimen'.

Mnangagwa was een trouwe steunpilaar van Mugabe en werd in 2014 vicepresident. Dat was volgens waarnemers nadat op initiatief van Mugabes vrouw Grace de vicepresident Joice Mujuru aan de kant was geschoven. De 93-jarige Mugabe ontsloeg Mnangagwa op 6 november met het waarschijnlijke doel de 52-jarige Grace als opvolger aan te stellen. Dat voornemen en het ontslag van Mnangagwa luidde uiteindelijk de val van Mugabe in.

Mugabe bijna 40 jaar aan de macht

De 93-jarige Zimbabwaanse president Robert Mugabe regeerde zijn land sinds 1980, vaak met harde hand. Geen prijs, inclusief bloedvergieten, was hem te hoog om zijn macht te behouden. Hij won vele verkiezingen, maar die leken zelden vrij van fraude en intimidatie.

Robert Gabriel Mugabe werd in 1924 geboren in Kutama, in de toenmalige Britse kolonie Zuid-Rhodesië. Hij gaf enige tijd les in Ghana, waarna hij terugkeerde in Rhodesië (nu Zimbabwe) en begon aan zijn strijd voor de onafhankelijkheid van het land en de rechten van de zwarte bevolking. In 1963 stichtte hij de Zimbabwe Afrikaanse Nationale Unie (ZANU). Vanaf 1964 zat hij tien jaar gevangen in een Rhodesische gevangenis. Intussen verklaarde in 1965 de blanke premier Ian Smith Rhodesië onafhankelijk.

Na zijn vrijlating begon Mugabe een gewapende strijd tegen Smith. De zwarte bevolking eiste meer zeggenschap van de blanke regering. Smiths blanke minderheidsregime stortte na veertien jaar internationale druk en isolatie in. In 1980 werd Zimbabwe een republiek binnen het Britse Gemenebest en Robert Mugabe werd premier. Hij nam als regeringsleider ook blanke ministers op in zijn kabinet. Het contrast met het apartheidsregime in buurland Zuid-Afrika leverde hem veel steun en sympathie op. Aan de andere kant zette hij begin jaren 80 zijn in Noord-Korea opgeleide Vijfde Brigade in tegen de machtige stam in de regio Matabeleland, waarbij 20.000 doden vielen.

In 1999 kreeg de leider te maken met een steeds sterkere oppositie. Het kostte hem bijna zijn ambt toen de kiezers in 2000 een grondwetswijziging massaal afwezen. Met behulp van knokploegen, loyale officieren en verkiezingsfraude wist hij lange tijd de absolute macht te behouden. De zittende president was in juni 2008 de enige kandidaat in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen. Hij kon zich daarom opnieuw tot staatshoofd laten beëdigen. Met intimidatie en geweld had Mugabe de winnaar van de eerste ronde, Morgan Tsvangirai, en diens aanhang buitenspel gezet.

(Bron: ANP)

  1. TUI hoopt op 1 juli weer naar zonbestemmingen te vliegen

    TUI hoopt op 1 juli weer naar zonbestem­min­gen te vliegen

    Nu het coronavirus in Europa minder agressief om zich heen grijpt, proberen reisorganisaties in allerijl voor het zomerseizoen te redden wat er te redden valt. TUI, de grootste touroperator van Nederland, hoopt vanaf 1 juli weer toeristen naar zonbestemmingen te brengen. Dinsdag moet duidelijk worden of de reisadviezen voor het buitenland versoepeld worden. ,,We beginnen met twee vluchten per week, vanuit daar gaan we verder werken.”