Volledig scherm
Afgewezen vluchtelingen demonstreerden deze week in Degendorf tegen het terugsturen naar landen van afkomt. 'We zijn vluchtelingen, we zijn geen vijanden'. © Armin Weigel/dpa

Ruim helft asielzoekers in Duitsland leeft van uitkering

Duitse steden en gemeenten luiden de noodklok: de beoogde integratie van vluchtelingen stokt. Van het miljoen mensen dat twee jaar geleden van bondskanselier Merkel naar Duitsland mocht komen, leeft meer dan de helft van een uitkering. 

Gerd Landsberg, de topman van de Duitse vereniging van steden en gemeenten, zegt in de Westdeutsche Allgemeine Zeitung (WAZ), Duitslands grootste regionale krant, dat de gemeenten waar de vluchtelingen staan geregistreerd zich grote zorgen maken. Er moet nog heel wat moet gebeuren eer de integratie van vluchtelingen op de arbeidsmarkt is gelukt, aldus Landsberg.

Halverwege dit jaar ontvingen 600.000 ‘arbeidsbekwame’ vluchtelingen in Duitsland een uitkering, aldus Landsberg. Het blijkt moeilijk zelfs hoog opgeleide Syriërs en Irakezen een werkplek te geven. 49.000 opleidingsplaats zijn momenteel vacant bij Duitse bedrijven maar vluchtelingen die zich aanmelden komen vaak niet door de eerste selectie. Behalve met taalproblemen heeft dat te maken met het verschil in opleiding en de waardering van bijvoorbeeld Syrische diploma’s in Duitsland. De exameneisen zijn niet dezelfde. Overigens heeft een derde van de Syrische vluchtelingen helemaal geen schooldiploma.

Grote ondernemingen

Volledig scherm
Sigmar Gabriel. © Bernd von Jutrczenka/dpa

Landsberg denkt dat vooral grote ondernemingen veel meer kunnen doen om vluchtelingen sneller te laten integreren op de arbeidsmarkt, zegt hij. Hij vindt de Duitse scholingsprogramma’s te star en wijst naar Denemarken als voorbeeld. ,,Daar worden vluchtelingen zo snel als mogelijk is aan het werk gezet, het machtig worden van de taal verloopt dan gelijktijdig. Duitsland moet met nieuwe concepten komen voor deze nieuwe uitdagingen.''

Op een over dit onderwerp gehouden peiling op de site van de krant Die Welt reageerden dit weekeinde bijna 100.000 lezers. Driekwart vindt het niet goed als de Duitse staat het vluchtelingen makkelijker zou maken een baan te vinden.

Sigmar Gabriel (SPD), de aftredende minister van Buitenlandse Zaken en vicekanselier erkende dit weekeinde dat er grenzen zijn aan de integratiecapaciteit. Voor één miljoen vluchtelingen zijn er 25.000 extra leraren, 15.000 opvoeders en begeleiders en tig-duizend nieuwe woningen nodig. ,,Het volstaat niet te zeggen dat immigratie prachtig is. In de realiteit integreren we ze niet genoeg en laten we veel mensen aan hun lot over'', aldus Gabriel in de WAZ. 

Hij wil gemeenten die zich extra inzetten voor vluchtelingen belonen met hogere toelagen. ,,Gemeenten moeten niet voor de keuze komen te staan van renovatie van het zwembad of vluchtelingenintegratie. De staat moet ze de mogelijkheid beiden beide te doen.''

Tehuizen

Volgens Die Welt overlegt Duitsland inmiddels met Marokko om in dat land ‘tehuizen’ te bouwen voor alleenstaande minderjarige asielzoekers (AMA’s) die vrijwillig terugkeren naar Marokko of die het land worden uitgezet omdat ze zijn veroordeeld wegens criminele feiten. Het Duitse ministerie van Binnenlandse Zaken heeft bevestigd dat hierover wordt nagedacht, mogelijk in samenwerking met een NGO of hulporganisatie. Het zou in eerste instantie gaan om twee opvangtehuizen. Duitse politici denken verschillend over de plannen en willen eerst laten onderzoeken of het terugsturen van uitgezette AMA's naar een tehuis wel legaal is.

Het initiatief volgt mede op klachten van burgemeesters uit grote steden die veel last hebben van jonge veelplegers.