Volledig scherm
© anp

Vluchteling en hoogopgeleide helpen PVV in peilingen

Geert Wilders rijgt de gunstige peilingen aaneen: wéér is zijn PVV gestegen.  Inmiddels naar een recordhoogte van 37 zetels. Ook omdat hij - opvallend - meer hoger opgeleiden aan zich weet te binden.

Geert Wilders keek zondagochtend (wederom) tevreden naar het display van zijn telefoon. Wéér stijgt zijn partij in de peilingen. Hij gooide er maar meteen drie tweets uit om het te 'vieren'.

Opiniemeter Maurice de Hond verkondigde zondag een record: inmiddels staat de PVV op 37 virtuele zetels terwijl de partij er nu 15 heeft in de Tweede Kamer. Geheim van de winst is Wilders' heldere vluchtelingenstandpunt dat 'de grenzen gewoon dicht moeten'. De peilingen ziet de PVV-baas als het bewijs dat hij als 'enige nog het
volk vertegenwoordigt'. Het is alsof er aan de zegereeks geen einde komt, want sinds juli steeg de partij met 17 zetels.

Argwanend
En er is meer: Wilders weet ook steeds meer hoger opgeleiden (14 procent) aan zich te binden. Een nieuwe groep PVV-stemmers? Niet direct, denkt politicoloog Chris Aalberts, die onderzoek deed naar de PVV-achterban. ,,Peilingen hebben betrekkelijke houdbaarheidsdata en worden nu beheerst door de vluchtelingenstroom. Dan zie je: het zijn niet alleen de lager opgeleiden in arme wijken die de toestroom van vluchtelingen merken. Het geldt in bijna alle leefgebieden. Tel daarbij op dat men argwanend is jegens de islam, die een slecht imago heeft, en de stelling dat een deel van de vluchtelingen uit economische motieven komt. Dat levert tegenstand.''

De stikjaloerse VVD (-22) en PvdA (-28) verliezen ondertussen wel gestaag. Volgens Aalberts hoeven de partijen niet ongerust te zijn. ,,VVD'ers en CDA'ers die nu dreigen naar de PVV over te stappen, doen dat om daadkrachtiger beleid af te dwingen van hun 'echte' partij. Je moet die recordwinst dus met een korrel zout nemen.''

Trots
Toch kijken de partijen afgunstig naar de PVV, waar men weer zichtbaar trots door de gangen stapt. Want terwijl de PVV-leider het gemakkelijk  heeft met haar 'grenzen-dicht-retoriek' vanuit de oppositie, klaagt men,  zoekt de PvdA-VVD-coalitie dagelijks naarstig naar oplossingen.

Omdat het lastige compromissen zijn, zou Wilders het liefst nog morgen naar de stembus gaan om de regering af te straffen. Kanttekeningen zijn er toch ook wel. De recordpeiling komt óók in een week die - juist op het  terrein van vluchtelingen - niet vlekkeloos verliep voor Wilders. De  PVV-leider kwam in het vluchtelingendebat zeldzaam klem te zitten.

Geen antwoord
Terwijl hij dagelijks herhaalt geen enkele vluchteling meer te dulden in ons land, wees CDA-leider Sybrand Buma hem erop dat de PVV recent
nog instemde met een wet voor grote opvanglocaties. Buma: ,,U
vergeet te vertellen dat het azc in de provincies er is dankzij de PVV.''

Wilders had er geen antwoord op. Gisteren herhaalde Buma 'nooit
weer' met de PVV een regering te willen vormen, omdat Wilders 'te
veel ruziemaakt'. Dat werkgeversvoorman Hans de Boer (VNO-NCW) even daarvoor waarschuwde dat de buitenlandse handel kan lijden onder populariteit  van de PVV, zal de PVV-leider overigens een rotzorg zijn.

Geen paniek
Toch moet Wilders waken voor euforie. Peilers claimen dat de PVV aan het plafond zit; een groot deel zegt resoluut 'nooit' op hem te stemmen. En: virtuele winst voor de PVV betaalt zich niet altijd uit. In oktober 2013 stond de PVV op 34 zetels, maar in de twee jaren erna verloor de PVV bij de verkiezingen, in totaal vier keer.

Het is om die reden dat men in Den Haag bezorgd is om Wilders' succes, maar ook benadrukt hoe relatief peilingen zijn. Binnenskamers herhalen de VVD'ers hoe betrekkelijk die virtuele zetelwinst voor Wilders is. En voor het overige: niet in paniek raken. De verkiezingen zijn nog ver.