Volledig scherm
Bewoners van Yarmouk worden geëvacueerd. © EPA

Vluchtelingenkamp Yarmouk: Overleven in hart van de hel

De overtreffende trap van de hel bestaat dus echt en hij heet Yarmouk. In het vluchtelingenkamp bij Damascus zaait Islamitische Staat (IS) dood en verderf, terwijl Palestijnse facties het vuur openen op de terroristen. De bewoners durven de straat niet op en houden zich schuil, verstoken van voedsel en water.

Volledig scherm
Mensen stromen samen in een verwoeste straat, wachtend op noodhulp. © EPA

Opnieuw vallen granaten op de al aan gort geschoten huizen van Yarmouk, het Palestijnse vluchtelingenkamp aan de zuidrand van de Syrische hoofdstad Damascus. Kogels vliegen in het rond. Sommige afkomstig van Palestijnse strijders, andere van de terreurbeweging IS.

Sinds een week probeert IS het kamp in handen te krijgen. Maar gevochten wordt er al enkele jaren. Sinds eind 2012 is Yarmouk het strijdtoneel van elkaar bevechtende Palestijnse facties en voor- en tegenstanders van het regime van president Bashar al-Assad. Nu trekken veel van deze strijders noodgedwongen gezamenlijk op om IS uit Yarmouk te verdrijven.

160.000 Palestijnen
Yarmouk: het heet nog altijd een vluchtelingenkamp te zijn. In 1957 door het Syrische regime opgericht voor Palestijnse vluchtelingen van de oorlogen tussen Israël en de Arabische landen. Al snel groeide het uit tot een buitenwijk van Damascus, met woningen van meerdere verdiepingen, scholen en ziekenhuizen.

Op twee vierkante kilometer woonden op het hoogtepunt 160.000 Palestijnen. Sinds juli 2013 zit het vluchtelingenkamp als maatregel tegen de rebellen op slot. Het Syrische leger houdt voedseltransporten tegen, de belangrijkste drinkwatervoorzieningen zijn vernietigd.

Cactusbladeren eten
Volgens Amnesty International proberen mensen zich in leven te houden door onder meer cactusbladeren en kruiden te eten en grondwater op te pompen. Om aan wat voedsel en water te komen, moeten de inwoners van Yarmouk de straat op en zich blootstellen aan sluipschutters, die zich op de daken hebben verschanst.

Volledig scherm
Een uit Yarmouk gevluchte familie verblijft in een voormalige school in Damascus. © AFP
Volledig scherm
Een vluchtelingen en haar kind in de rij voor voedsel in Yarmouk. © EPA

Een keuze tussen de hongerdood en de kogel. Velen zijn het geweld inmiddels ontvlucht, maar een kleine 18.000 inwoners, onder wie ongeveer 3500 kinderen, zitten nu als ratten in de val. Het laatste ziekenhuis is enkele dagen geleden platgebombardeerd. 

Kring van de hel
Secretaris-generaal van de Verenigde Naties Ban Ki-moon vergelijkt Yarmouk met 'de binnenste kring van de hel', een verwijzing naar het epos De Goddelijke Komedie van de Italiaanse dichter Dante Alighieri. In het dichtwerk is de negende kring de plek in de hel, waar zielen de zwaarste lijdensweg ondergaan. 

,,We kunnen niet toekijken terwijl zich een slachting voltrekt,'' waarschuwt Ban Ki-moon. Het Syrische leger wil IS koste wat het kost verjagen uit Yarmouk, een doel dat het deelt met gewapende Palestijnse groepen in het kamp. Voor de burgerbevolking van Yarmouk betekent dit echter dat ze gevangen zit tussen twee tot de tanden bewapende groepen, concludeert Ban Ki-moon. 

Vernietiging 
De Palestijnse Bevrijdingsorganisatie (PLO) zei gisteren niet in Yarmouk te vechten. ,,We willen niet betrokken raken bij een gewapende strijd en roepen op tot andere middelen om de levens van onze mensen te redden en te voorkomen dat er meer vernietiging plaatsvindt,'' luidt de verklaring. 

De strijders van Aknaf Beit al-Maqdis nemen daarentegen wel de wapens op tegen IS. Aknaf is een van de belangrijkste Palestijnse facties binnen Yarmouk. Het streed jaren tegen het regime van Assad. Nu vechten ze zij aan zij tegen IS. 

Geld en militairen
,,Het regime stuurt veel geld en militairen naar Yarmouk,'' zeggen enkele bewoners tegen de Britse krant The Telegraph. Aknaf grijpt Assads hulp met beide handen aan om IS te bevechten, stelt Jalbout, een bewoner die zowel contacten met de rebellen als de aanhangers van Assad onderhoudt. 

Ook Palestijnse leden van de National Defense Force (NDF), een verzameling Syrische milities die officieus onderdeel zijn van het leger van Assad, zijn naar Yarmouk gekomen om samen met onder meer Aknaf het gevecht met IS aan te gaan. ,,De gezamenlijke strijd tegen IS moet je zien als een verstandshuwelijk.''

Volledig scherm
Palestijnen in de rij voor voedsel. © APA