Volledig scherm
Amerika is verantwoordelijk voor zo'n 15 procent van de wereldwijde CO2-uitstoot. © EPA

'Wereld moet laten zien dat
het zonder Amerika kan'

KlimaatverdragHet besluit van president Trump om uit het klimaatakkoord te stappen, is volgens milieudeskundigen niet alleen maar slecht nieuws voor het klimaat. Want andere grote landen gaan hierdoor misschien juist wel een stap harder lopen.

,,Dit heeft in elk geval één belangrijk voordeel’’, zegt Reyer Gerlagh, hoogleraar milieueconomie aan de Tilburg University. ,,We weten nu zéker dat de Amerikanen niet meedoen. Ze houden de schijn niet langer op. Soms is het beter om maar gewoon te weten hoe het zit.’’

Trump stapt uit het klimaatakkoord van Parijs, waar in 2015 werd afgesproken om de opwarming van de aarde ruim onder de 2 graden te houden. Dat is een forse tegenvaller, want Amerika is verantwoordelijk voor zo’n 15 procent van de wereldwijde CO2-uitstoot. 

,,En dus is dit een klap’’, zegt hoogleraar mondiale milieuproblematiek Detlef van Vuuren. ,,We hebben het over een reëel probleem waar in de wetenschap geen twijfel meer over is, en waar we alleen gezamenlijk een antwoord op kunnen geven. Trump werpt ons in dat opzicht een aantal jaren terug in de tijd, en die luxe hebben we niet meer.’’

Quote

De Chinezen beseffen nu: De rest van de wereld kan niet meer zonder ons

Reyer Gerlagh, hoogleraar milieueconomie

Het goede nieuws is dat veel andere landen hebben aangegeven zich wél aan de afspraken van Parijs te houden, benadrukt Van Vuuren. ,,Belangrijke spelers als China, India en Europa gaan door met de uitvoering van Parijs. Ongeacht het handelen van Amerika. Zelfs meerdere staten binnen de VS hebben al aangekondigd dat ze doorgaan met het aanpakken van de klimaatverandering.’’ 

Sterker nog, misschien gaan sommige landen nu juist wel een stap harder lopen, zegt de Wageningse hoogleraar klimaatverandering Eddy Moors. ,,Europa voelt zich aangespoord om méér te gaan doen, en mogelijk zien we dat ook van China. De Chinezen kunnen nu besluiten: we laten zien dat we ook zonder de Amerikanen een succes kunnen maken van het klimaatakkoord. Dat is echt een optie waar we op mogen hopen.’’

Gerlagh: ,,China beseft eens te meer dat de rest van de wereld niet meer zonder hen kan. De Chinezen wilden tot nu toe nooit meer doen aan het milieu dan de Amerikanen, maar dit zorgt mogelijk voor een ommekeer. Zij hebben tegenwoordig een veel betere langetermijnvisie dan de Amerikanen.’’

Concurrentievervalsing

En Europa? Dat moet meer dan ooit beseffen dat het niet meer kan rekenen op de VS, zegt Gerlagh. ,,We moeten ons eigen plan trekken, ons afvragen hoe we de CO2-uitstoot zo laag mogelijk houden zonder dat onze economie lijdt onder concurrentievervalsing. Dan moeten we het hebben over stappen die tot nu toe taboe waren. Zoals importheffing op goederen uit de VS waarvoor veel CO2 is uitgestoten. Dat lijkt mij de enige manier om te voorkomen dat niet alleen het klimaat, maar ook onze economie onder dit besluit lijdt.’’

Van Vuuren stelt dat het besluit van Trump voor een deel achterhaald is: de opmars van hernieuwbare energie gaat in de VS al zo snel, dat het ook zonder actief politiek beleid een steeds grotere rol gaat spelen in de Amerikaanse economie. ,,Trump heeft het al gehad over een terugkeer naar kolen, maar dat gaat niet gebeuren. Het is simpelweg te duur geworden. Een deel van de Amerikaanse energietransitie gaat gewoon door, ook zonder Trump.’’

Volledig scherm
Donald Trump tijdens een toespraak in het Witte Huis, vorige week. © AP