Volledig scherm
De boeren Gertjan Hooijmans (links) en Arnold van Adrichem, op het erf van de Nelly Hoeve in Schipluiden. © Fred Leeflang

‘De boeren kunnen niet allemaal jam verkopen’

De status van Bijzonder Provinciaal Landschap moet ervoor zorgen dat Midden-Delfland open en groen blijft. Veel boeren voelen zich niet gehoord. ,,Ze praten vooral over recreatie en natuur. Als boeren zien we onze aanbevelingen niet terug.’’ 

Quote

Met driedui­zend hectare bezitten de boeren de helft van het land in Mid­den-Delfland

Arnold van Adrichem

Arnold van Adrichem en Gertjan Hooijmans vinden het op zijn minst opvallend. De melkveehouders uit Midden-Delfland zien tot hun verbazing dat Kamerleden, gemeentebestuurders en natuurbeschermers plannen lanceren voor Midden-Delfland. Gezagsdragers die proberen te bedenken hoe de bufferzone behouden kan blijven. Het gaat om een gebied waar bewoners van omliggende gemeenten als Westland, Delft en Schiedam graag hun vrije tijd doorbrengen. 

,,Ze praten eigenlijk over onze grond’’, zegt Van Adrichem, die samen met collega-melkveehouder Hooijmans voorzitter is van belangenorganisatie LTO Noord afdeling Delflands Groen. ,,Met drieduizend hectare bezitten de boeren de helft van het land in Midden-Delfland. Ze praten wel met ons, maar doen er niets mee. Er is nul inspraak voor de boeren die hier hun brood verdienen en het landschap hebben gemaakt zoals het is.’’ 

Op het eerste gezicht lopen de belangen parallel. Alle betrokken partijen vinden dat Midden-Delfland zich moet ontwikkelen tot een gebied dat cultuurhistorisch en economisch zo waardevol is, dat niemand er met zijn poten aan durft te komen.

Stadsbos

De vraag is echter hoe je dat doet. De recreatielobby legde de afgelopen decennia wandelpaden, surfplassen en een stadsbos in het gebied aan. Natuurmonumenten wil de natuurwaarden in het gebied verbeteren, onder meer door verhoging van het waterpeil. En de boeren? Die zouden zich volgens planmakers moeten aanpassen. Door het boerenbedrijf te combineren met bijvoorbeeld een camping, een boerderijwinkel of een kinderopvang. ,,Diverse boeren in het gebied doen al jaren aan brancheverbreding’’, zegt Gertjan Hooijmans, die in Schipluiden pal langs de A4 boert op de Nelly Hoeve. ,,Dat is een goede ontwikkeling, maar als boeren kunnen we niet allemaal jam gaan verkopen. Voor de vitaliteit van onze sector is het belangrijk dat de resterende boerenbedrijven zonder beperking hun werk kunnen blijven doen. Het evenwicht is echter kwetsbaar. Als er nog meer boeren verdwijnen, valt het draagvlak voor collectieve voorzieningen weg. Je moet dan denken aan de veearts en de samenwerking met loonwerkers en mechanisatiebedrijven.’’

Beperkingen liggen echter op de loer. Tegen het zere been van de boeren is onder meer het plan het grondwaterpeil in Midden-Delfland te verhogen. Landbouwgrond zou dan plaatsmaken voor natuur. Volgens voorstanders is dat goed voor de biodiversiteit en de weidevogelstand. En kan het bovendien de bodemdaling in het laagveengebied afremmen. ,,Vernatting dwarsboomt onze bedrijfsvoering’’, zegt Van Adrichem, die enkele kilometers verderop in Schipluiden koeien houdt aan de Gaagweg. ,,Nu maken we eind maart, begin april het land klaar, waarop de koeien naar buiten gaan. In hun kielzog komen ook de weidevogels, die weer van het bodemleven bestaan, gevoed door de mest van de koeien.’’

Dat ritme wordt verstoord als het grondwaterpeil wordt verhoogd. ,,Dan zouden de koeien wegzakken in het veen. Het zorgt ook voor de groei van grassoorten die niet geschikt zijn voor de koeien. En dat terwijl de bezoekers van Midden-Delfland graag koeien in de wei willen zien. Boeren op natuurgrond kan alleen met subsidie. Voor de toekomst is het belangrijk dat boeren economisch zelfstandig kunnen blijven.’’

Weidevogelpakt

Volledig scherm
Het landschap van Midden Delfland. © Fred Leeflang

De LTO-voormannen benadrukken dat de werkwijze van de boeren prima aansluit bij de ambities van bestuurders. ,,Wij doen volop mee in het weidevogelpakt, gericht op de verbetering van de weidevogelstand in het gebied. Ook betrekken we de stad bij Midden-Delfland. We ontvangen schoolklassen en met zes kringloopboeren verkopen we Delflandse Zuivel.’’ 

Volgens de boeren is Midden-Delfland het meest gebaat bij zelfbeheersing bij planmakers. ,,Het verleden leert dat plannen nooit ten koste van de natuur en recreatie gaan, maar altijd van de boeren’’, zegt Van Adrichem. ,,Die boodschap geldt ook voor de gemeente Midden-Delfland. Met de aanleg van een woonwijk langs de Gaag en de aanleg van de Harnaschpolder en daarmee het verdwijnen van een historisch bebouwingslint in een oud cultuurlandschap zorgen ze zelf voor forse aantastingen van het open gebied.’’

In samenwerking met indebuurt Delft