Volledig scherm
Huis ten Bosch. © RVD/Freek van den Bergh

Koning is verhuisd, maar heeft hij eigenlijk een vrije woningkeuze?

Vraag bij het nieuwsIn de rubriek Vraag bij het nieuws wordt iedere week een vraag gesteld bij nieuws van de afgelopen week. Deze keer: het koningspaar is, met de drie prinsessen, vanuit de Wassenaarse Villa Eikenhorst verhuisd naar paleis Huis ten Bosch in Den Haag. Maar heeft een koning(in) eigenlijk een vrije woningkeuze?

Huis ten Bosch is een van de drie paleizen die door de staat ter beschikking zijn gesteld aan het staatshoofd. Paleis Noordeinde, eveneens in Den Haag, en het Koninklijk Paleis op de Dam in Amsterdam zijn de andere twee. Het voormalige woonadres van de Oranjes in Wassenaar was ‘slechts’ een landhuis. Bij wet is het vastgelegd dat een koning(in) twee woonkeuzes heeft: werkpaleis Noordeinde of Huis ten Bosch.

Volgens koningshuisdeskundige Rick Evers zou het ‘gek zijn’ als koning Willem-Alexander en koningin Máxima in Villa Eikenhorst zouden blijven wonen. ,,Prinses Christina, de tante van de koning, heeft het huis ooit laten bouwen. Het landhuis is totaal ongeschikt voor een koning.”

Volgens Evers hoort bij het koningschap een bepaalde mystiek en geen woning die beter bij die mystiek past dan een paleis. ,,Je kunt je afvragen waarom de koning(in) niet gewoon in een rijtjeshuis gaat wonen. Maar dat is net zoiets als de koning die op de derde dinsdag in september (Prinsjesdag, red.) met een Ford Fiësta bij de Ridderzaal aankomt...”

Regeringsleiders

Toen de koning in 2014 tijdens de wereldtop de regeringsleiders ontving, was dat niet in Villa Eikenhorst, maar in Huis ten Bosch, vertelt koningshuisdeskundige Paul Rem. ,,Een koning, dus ook de onze, draagt zorg voor het juiste decorum; de omgeving die past bij de waardigheid van zijn ambt. Maar ook een decor waartegen hij officieel, namens de natie, ontvangt.” Aan een paleis worden dan ook eisen gesteld. ,,Veiligheid, ruimte voor de verschillende functies zoals ontvangsten, diners, besprekingen en installaties én ook een prettig woonvertrek is belangrijk.”

Voor het geld hoeft ons staatshoofd het niet te laten. Het koninklijk paar woont kosteloos in het paleis, dat in de afdgelopen jaren voor 63 miljoen euro werd verbouwd (begroot was 35 miljoen). ,,Ook deze kosten zijn voor de staat”, aldus Evers.

De koning deed volgens Rem nog een suggestie voor een ingreep die duurzaamheid op het oog had -zonnepanelen-, maar dat ging niet door. Volgens Rem gold voor de renovatie de ministernorm. ,,Wat voor een minister goed is voor de uitoefening van zijn ambt, dat is ook goed voor de koning.”

De staat had nóg meer kosten moeten maken als Nederland een republiek was geweest, bagatelliseert Evers. ,,Dan zou er iedere vier jaar een nieuwe president zijn en moest het iedere keer weer naar smaak ingericht worden.”

Elke ochtend het nieuws uit Den Haag in je mailbox? Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

In samenwerking met indebuurt Den Haag

Den Haag