‘Spreeuwen niet overleden door taxus, maar door botsingen’

VideoEen nieuwe draai in het mysterie van de honderden overleden spreeuwen in het Haagse Huijgenspark. Volgens wetenschappers van het Natuurhistorisch Museum in Rotterdam zijn de beestjes overleden doordat ze ergens tegenaan gebotst zouden zijn. Het Wageningen Bioveterinary Research laboratorium houdt het op een overlijden als gevolg van het eten van besjes van de taxusplant.

Onder meer directeur Kees Moeliker en senior onderzoeker Erwin Kompanje van het Rotterdamse museum constateerden ernstige inwendige bloedingen bij de vijftien spreeuwen die zij binnenkregen. Dat kwam bij alle onderzochte vogels door gescheurde levers. Bij sommigen van hen werd dat fataal in combinatie met beschadigingen aan het hart, grote bloedvaten, luchtzakken en longen. ,,Wij houden het er nu op dat de spreeuwen in het Huijgenspark bij aankomst in of vertrek uit de slaapbomen, wellicht in een plotselinge panieksituatie, in/op de vlucht tegen elkaar of tegen boomtakken gevlogen zijn, of direct in aanvaring met de grond zijn gekomen”, aldus de onderzoekers in Straatgras, het magazine van het Natuurhistorisch Museum.

Moeliker denkt dat de vogels totaal gedesoriënteerd de lucht in gevlogen zijn. ,,Dat zijn ze niet gewend, omdat ze dat normaal gesproken alleen overdag doen. Dan kan het zo zijn dat een gedeelte van de spreeuwen een smak tegen de grond heeft gemaakt, of dat ze met een grote vaart tegen huizen of bomen zijn gevlogen.”

De verwondingen van de vogels zouden te ernstig zijn voor een mogelijke val uit de bomen. Buiten de bloedingen waren de inwendige organen van de dieren ‘fris en gezond’, melden de wetenschappers.

Lees verder onder de foto.

Volledig scherm
De dode spreeuwen in het Huijgenspark. © Jos van Leeuwen

Taxus

De vijftien spreeuwen zijn niet onderzocht op gif, virussen of andere bacteriën. Daar zijn instituten zoals het Dutch Wildlife Health Centre en het Wageningen Bioveterinary Research (WBVR) laboratorium mee bezig. Onderzoekers van het WBVR concludeerden eerder al dat de spreeuwen zo goed als zeker zijn gestorven door een natuurlijke vergiftiging via de taxusplant. Samen met onderzoeksinstituut RIKILT vonden zij gifstoffen van de Taxus baccata in de organen van de spreeuwen. 

Vogels eten het vruchtvlees van de besjes van de taxusplant, maar ze komen niet in aanraking met de gifstoffen omdat die in de pitten zitten. De vogels poepen die pitjes normaal gesproken ongeschonden uit. Hoe en waarom de spreeuwen het gif toch binnen hebben gekregen, is nog niet duidelijk. Het WBVR hoopt daar begin volgende maand meer uitsluitsel over te geven.

Volledig scherm
Kees Moeliker (Natuurhistorisch Museum) met de spreeuwen die in Den Haag massaal omgekomen zijn afgelopen jaar. © Frank de Roo

Onwaarschijnlijk

Moeliker vindt het onwaarschijnlijk dat het gif de hoofdoorzaak is van het overlijden van de spreeuwen. ,,Dan zouden ze er elke dag van moeten eten, en dat ligt niet voor de hand. Spreeuwen weten inmiddels wel dat ze niet van de taxus moeten eten”, zegt hij. ,,De dieren die dat niet weten, zijn dood en uitgeëvolueerd.”

Volgens de directeur kan het gif wel invloed hebben gehad op de dieren. ,,We zijn dan ook benieuwd naar de uitgebreidere uitleg van het WBVR.”

Elke ochtend het nieuws uit Den Haag in je mailbox? Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Volledig scherm
© Jos van Leeuwen

In samenwerking met indebuurt Den Haag

Den Haag