Vechten om de populaire robotkat op de afdeling voor dementen

Video‘Wat een dotje, wat een mooie!’ De 82-jarige Annie van Buuren, die dementie heeft, kijkt de pluchen kat verliefd in de ogen. 

Er was eens.. een woonzorgcentrum in Den Haag. Op de eerste verdieping woonden 34 ouderen met dementie en één pluchen ‘robotkat’. Die laatste was zo geliefd dat er een strijd ontstond. Een bewoonster verstopte hem in haar bed. Tot groot verdriet van de rest.

Hier moest een einde aan komen, besloot Peter Vols, de neef van mevrouw Van Buuren, een van de bewoonsters van Houthaghe. En hij plaatste een oproepje: wie wil zijn robotkat doneren? Deze week stond hij met een kartonnen doos op de stoep. Een doos met twee nieuwe poezen, voorzien van batterijen, zodat ze klaaglijke miauwtjes produceren en hun poot kunnen ‘aflikken’. Een derde poes is onderweg, die wordt nog opgestuurd door een gulle gever.

Vols’ tante slaakt kreetjes. ,,Wat een dotje, wat een mooie.’’ De poes miauwt en steekt zijn pootje in de lucht. ,,Kijk dan! Lief hè?” Ze drukt het speelgoedbeest tegen haar gezicht en strijkt over zijn vacht.

Volledig scherm
© Jacques Zorgman
Volledig scherm
Peter Vols met de robotkatten in Houthaghe Florence. © Jacques Zorgman

Katzwijm
Ook de rest van de tafel in de gemeenschappelijke huiskamer valt in katzwijm. Locatiemanager Paula van Toor: ,,Je ziet de mensen wakker worden. Die mevrouw rechts lijkt vaak onverschillig. Nu zit ze te kijken wat er allemaal gebeurt en knuffelt ze met de katten.’’ Wat is hier aan de hand? Waarom reageert een volwassen vrouw zo sterk op een speelgoedbeest? Dat heeft te maken met herkenning, weet Van Toor. Dat de katten niet echt zijn - echte huisdieren mogen niet in het verpleeg­huis -, dat weten ze niet eens altijd. ,,Kinderen en beesten, die roepen wat op. Zo’n zielig miauwtje, dat triggert iets. Ze zijn daar heel gevoelig voor. En het aaien, het contact, dat doet goed.’’

Voor even breken ze uit hun eigen wereldje. ,,Ze zijn vaak ver weg. Vooral voor naasten is dat heel triest. Maar pak je zo’n kat, dan gaat iemand vaak weer praten.’’

Maar er was dus ook een schaduwkant. Die ene kat was zo populair, dat er ruzie ontstond. Eén bewoonster, vertelt neef Vols, is ‘lyrisch’ van katten en ook van het stuk speelgoed. ,,Als ze hem in handen had, gaf ze hem niet meer af. Hij is van mij, zei ze dan. De bon zit in mijn zak.’'

Je moest die kat echt ‘verdedigen’, vult zijn tante aan. ,,Ze nam hem mee naar haar eigen kamer en wij hadden het nakijken.’’

Jammer, vond Vols. ,,Ik wil dat ze het leuk hebben met elkaar, niet dat ze ruziën.’’ Dus bedacht hij: er moeten er meer komen. En hij plaatste zijn oproepje. ,,Ik heb de middelen niet om ze zelf te kopen.’’

Vols (57) bezoekt zijn tante meerdere keren in de week. Ze kwam vorig jaar zomer in Houthaghe terecht nadat ze haar heup brak. De twee kunnen lezen en schrijven met elkaar. ,,Ze was vroeger elke dag bij ons. Van 10 uur ‘s ochtends tot 10 uur ‘s avonds. Ze had zelf geen kinderen. Wíj waren haar kinderen. Ze was een heel lieve tante. Als wij ondeugend waren, vond ze dat altijd prachtig.”

Nu doet hij alles om ervoor te zorgen dat zij het naar haar zin heeft. ,,Dit zijn misschien haar laatste maanden. Ik wil dat die leefbaar zijn.’’ De kattenactie geeft hem veel voldoening. ,,De mensen hier zijn van de ene op de andere dag weggeplukt uit hun vertrouwde woonomgeving. Weg van hun man, uit de buurt van de kinderen. Zien ze dat pluchen beest, dan leven ze helemaal op. Ze zijn zo liefdevol met die kat. Als ze het naar hun zin hebben, dan ga ik met een goed gevoel naar huis.’’

De actie van Vols loopt gewoon nog door. ,,Ook andere verpleeg­huizen hebben al belangstelling getoond.’’ Wie een pluchen robotkat over heeft, kan die afgeven aan de balie van het Haagse woonzorgcentrum Houthaghe of hem opsturen. Het liefst mét batterijen.

De robotkat van de Amerikaanse speelgoedfabrikant Hasbro is speciaal ontwikkeld om eenzame senioren gezelschap te houden. Hij kan reageren op aaitjes en knuffels. 

In samenwerking met indebuurt Den Haag

Den Haag