Wat je moet weten over de gasexplosie en grijs gietijzeren leidingen

Interactieve KaartEen scheur in een oude, grijs gietijzeren hoofdleiding is de oorzaak van de verwoestende gasexplosie in januari in Den Haag, waarbij drie mensen zwaar gewond raakten en een veelvoud aan huizen onbewoonbaar werd. Hoe bang moet je zijn?

Waar liggen die leidingen?

In heel Nederland ligt nog 3025 kilometer aan oude grijs gietijzeren gasleidingen. Op een totaal van 125.300 kilometer. Gezien de mogelijke risico’s moeten ze uiterlijk 2030 allemaal zijn vervangen door leidingen van ander materiaal. De grijs gietijzeren leidingen liggen in de regio’s waar Stedin, Liander, Westland Infra en Enexis de beheerder zijn. Netbeheerders Rendo, Enduris en Coteq hebben geen grijs gietijzeren leidingen meer.

Hoe weet ik of ze in mijn straat liggen?

Op de website van de betrokken netbeheerders is informatie te vinden over de plekken waar die grijs gietijzeren leidingen liggen. Dat staat meestal onder het kopje ‘vervangen van oude gasleidingen’. Op een kaart is te zien om welke straten het gaat. Ook staat er bij wanneer ze volgens planning worden weggehaald en vervangen door leidingen van ander materiaal. Het is soms wel even zoeken op de kaarten, maar de data is openbaar en desnoods op te vragen bij de netbeheerder. 

Hoe bang moet ik zijn als ik zo’n straat woon?

Netbeheer Nederland, de brancheorganisatie van netbeheerders, zegt de bezorgdheid te begrijpen, maar heeft het over ‘uitzonderlijke gevallen’ van grijs gietijzeren gasleidingen die kunnen gaan lekken. ,,Het risico van een explosie is zeer klein.” Veranderingen in een woonomgeving door nieuwbouw of zwaarder verkeer kunnen van invloed zijn. ,,Maar de afgelopen jaren is het aantal incidenten met grijs gietijzeren leidingen zeer sterk gedaald”, zegt een woordvoerder van Netbeheer Nederland. Minder dan 2,5 procent van het gasnet bestaat nog uit het betrokken type leiding.

Volledig scherm
De oude gasleidingen moeten vervangen worden. Tekst gaat verder onder de afbeelding. © Jos van Leeuwen

In Den Haag zat ook een scheur?

De netbeheerders zeggen dagelijks met zeer gevoelige apparatuur door heel Nederland te speuren naar kleine gaslekken om ze aan te pakken voordat ze een probleem vormen. Volgens Netbeheer Nederland ontstaan de meeste gaslekken bij graafwerkzaamheden. Daarom zijn er duidelijke afspraken met aannemers over procedures om schade aan leidingen en kabels te voorkomen.  

Waarom dan nu toch zo’n haast met vervangen?

Elk incident blijft voor de netbeheerders aanleiding om extra alert te zijn, zeggen ze. ,,Een gasexplosie is een ernstig ongeval met grote impact voor de bewoners. Daarom praten we nu toch over sneller saneren.”

Kan ik zelf iets doen?

Alert zijn op een gaslucht en die direct melden op het landelijke storingsnummer 0800-9009, dat 24 uur per dag bereikbaar is. Direct na de telefonische melding alle ramen en deuren openzetten en de hoofdgaskraan dichtdraaien. 

Interactieve Kaart

In de onderstaande kaart kunt u zien hoe oud de leidingen van Stedin zijn. Klik daarvoor op de pijltjes linksboven om de legenda open te klappen en vervolgens gasvervangingsdata aan te klikken. De lichtste blauwe kleur geven leidingen aan jonger dan 30 jaar te zijn, de iets donkere geeft aan ouder te zijn en de donkerblauwe lijnen laten zien welke leidingen voor 2030 moeten worden vervangen.

Bekijk hieronder de oude beelden van de explosie die gefilmd zijn door een beveiligingscamera.

Meer lezen uit dit dossier? Dit kan hier! 

Elke ochtend het nieuws uit Den Haag in je mailbox? Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Volledig scherm
Onderzoek bij het ingestorte pand in de Jan van der Heijdenstraat in de Haagse wijk Laak, een dag nadat de gasexplosie plaatsvond. © ROBIN UTRECHT

In samenwerking met indebuurt Den Haag

Den Haag