Volledig scherm
Links: Demonstranten tijdens de Mars van de Vrijheid tegen moslimradicalen en anti-semitisme in de Schilderswijk. Rechts: Demonstreren voeren actie tegen racisme in de wijk Transvaal, in 2011 © anp

Zelfde problemen in Haagse Transvaal en Schilderswijk

UpdateDe omgeving verandert, de omstandigheden niet, nu Pro Patria ergens anders in Den Haag wil demonstreren. De groepering maakte vandaag bekend dat ze haar protest tegen moslimextremisme wil verplaatsen van de Schilderswijk naar Transvaal. Beide buurten liggen naast elkaar en kampen met exact dezelfde problemen.

Volledig scherm
Burgemeester Jozias van Aartsen laat zich door de brandweer bijpraten over een brand die heeft gewoed in een parkeergarage in de Haagse Schilderswijk, gisteren © anp
Volledig scherm
© anp

In Transvaal wonen bijna 16.000 mensen. Dat is ongeveer de helft van de Schilderswijk. In beide wijken zijn meer dan negen op de tien inwoners allochtoon. In heel Den Haag is dat de helft. Er wonen relatief veel jongeren.

Bijna de helft van hen groeit op in armoede. In Transvaal wonen naar verhouding twee keer zo veel minima als in heel Den Haag. Het besteedbare inkomen is laag. Een op de acht inwoners is werkloos en op zoek naar een baan. Dat is flink wat meer dan in de rest van de stad.

Verloedering, overlast en dreiging
Die economische problemen hebben ook te maken met een laag opleidingsniveau. Meer dan de helft van de leerlingen heeft een achterstand, twee keer zo veel als in heel Den Haag. Bovengemiddeld veel kinderen gaan naar het vmbo, relatief weinig naar het vwo.

De bewoners van Transvaal zijn erg negatief over hun wijk. Ze klagen veel over verloedering, overlast en dreiging en ze voelen zich niet veilig. In Transvaal zijn vooral veel straatroof en zakkenrollerij.

Transvaal ligt ten westen van de Schilderswijk en is iets jonger. De buurt werd gebouwd in de eerste jaren van de 20e eeuw. In die tijd vochten de Afrikaners in Zuid-Afrika een oorlog uit tegen Groot-Brittannië. Nederland steunde de van oorsprong Nederlandse kolonisten, vandaar de naam van de wijk en de straten die er liggen.

Al vanaf de beginjaren wonen er veel migranten in Transvaal. De eerste bewoners waren mensen van het platteland die naar de stad trokken op zoek naar werk. Daarna kwamen er Belgen wonen die de Eerste Wereldoorlog ontvluchtten.

Malieveld
Een mars tegen moslimradicalisme in Transvaal zou volgens collegepartij D66, net als in de Schilderswijk, teveel zijn voor bewoners. 'Het gaat om een betoging met een landelijk karakter,' zegt fractievoorzitter Tobias Dander. 'Een demonstratie die risico's en spanningen met zich mee brengt. Zo'n protest moet niet in een Haagse wijk worden gehouden, maar op een ruime locatie als het Malieveld.'

Vorige week kondigde de burgemeester tijdens een spoeddebat aan betogingen in de Schilderswijk voor of tegen IS te verbieden, omdat er sterke aanwijzingen zijn dat die tot 'ongeregeldheden' leiden. Van Aartsen hoopt dat de rechter meegaat in die beslissing. Of hij de mars tegen IS in Transvaal gaat tegenhouden wil zijn woordvoerder niet zeggen. ,,We willen eerst contact hebben met de organisatie.'

Onbetrouwbaar
Bart van Kent, fractievoorzitter van oppositiepartij SP, is van mening dat die organisatie op 10 augustus heeft bewezen onbetrouwbaar te zijn. 'Ze hielden zich tijdens de mars drie keer niet aan de afspraak,' aldus Van Kent. 'Ik denk dat de burgemeester een tweede mars niet in de woonwijk laat plaatsvinden, maar op een plek die overzichtelijk is.' 

Voor Haagse Hopjes Transvaal, een stichting die onder meer speelgoed uitleent aan kinderen in de wijk, bestaat er geen discussie over de vraag of de mars gewenst is in de buurt. 'Of het protest nu voor of tegen IS is, wij zitten er niet op te wachten,' zegt een vrijwilligster. 'Ik denk en hoop dat Van Aartsen dat begrijpt.'

Derde onrustige protest
Pro Patria liep ruim een week geleden door de Schilderswijk. Op de Hoefkade braken ongeregeldheden uit. Zo gooiden moslimjongeren stenen naar demonstranten. Meerdere mensen werden opgepakt. Die rellen gebeurden op een paar honderd meter van Transvaal.

Het was het derde onrustige protest in de Schilderswijk in een maand tijd. De gemeente laat daarom voorlopig geen betogingen meer toe in de buurt.

Verdachten
Er blijven nog twee verdachten vastzitten die zijn opgepakt tijdens de demonstratie op 10 augustus. Dat heeft de rechter-commissaris besloten.

Het gaat om een 33-jarige Hagenaar die wordt verdacht van openlijk geweld tegen de politie en om een 29-jarige man uit Den Haag die wordt verdacht van openlijk geweld tegen de politie, een cameraman en vernieling van diens camera. De 29-jarige verdachte, die op 15 augustus werd aangehouden, zat nog in een voorwaardelijke invrijheidsstelling.
De 33-jarige Hagenaar werd op de dag van de demonstratie samen met vijf anderen aangehouden.

Volledig scherm
Demonstranten worden geblokkeerd door de politie tijdens de 'Mars van de vrijheid' © anp

In samenwerking met indebuurt Den Haag

Den Haag