Medewerkers van de ambulancepost van het Elisabeth Tweesteden ziekenhuis in Tilburg.
Volledig scherm
Medewerkers van de ambulancepost van het Elisabeth Tweesteden ziekenhuis in Tilburg. © ANP

Steeds meer ‘coronabedden’ bezet door vijftigers en zestigers

Het jongere deel van de samenleving krijgt de komende tijd meer en meer vrijheden, maar de vraag is het of het die al niet nam. Het is juist de groep vijftigers en zestigers die verhoudingsgewijs steeds meer ziekenhuisbedden bezet houdt. In april was bijna 55 procent van de coronapatiënten een 70-minner. In maart was dat nog maar 45 procent.   

Dat blijkt uit een analyse van cijfers uit de dagelijkse rapporten van het RIVM, waarin veel details terug te vinden zijn over de bijna 11.000 coronapatiënten die in maart en april in het ziekenhuis terecht kwamen. Vooral het aantal opnames van mensen tussen 50 en 65 jaar oud steeg relatief hard: ruim 30 procent van de patiënten kwam in april uit die leeftijdsgroep. In maart was dat nog maar 24 procent. 

Het totaal aantal ziekenhuisopnamen was in april ook hoger dan in maart, maar daalt inmiddels alweer geruime tijd. De cijfers over de ziekenhuisopnamen geven volgens experts een betrouwbaar en volledig beeld van de actuele situatie rond het virus. Dit in tegenstelling tot de cijfers over het aantal besmettingen (dat te laag is omdat lang niet alle verdachte gevallen getest worden) en over het aantal overlijdens (dat te laag is omdat veel dodelijke slachtoffers buiten het ziekenhuis niet getest worden en dus niet meegeteld worden). 

Volledig scherm
© ADR

Gedrag

Maar waarom daalt het aantal oudere patiënten in de ziekenhuizen? Een mogelijke oorzaak zit in het gedrag van de bevolking, oppert arts-microbioloog Jan Kluytmans van het Amphia ziekenhuis in Breda. ,,Misschien hebben jongeren meer interactie en is er daardoor meer verspreiding?” Dat vraagteken plaatst Kluytmans niet voor niets, zegt hij er meteen bij. ,,Deze observatie heeft vele mogelijke oorzaken.” 

Toch houden ouderen, van wie het overgrote merendeel zelfstandig woont, zich strikter aan de coronaregels dan jongeren, mogelijk uit angst voor de gevolgen van een besmetting. Uit onderzoek van bureau Newcom onder 5000 Nederlanders bleek onlangs dat 91 procent van de 75-plussers zich aan de regels houdt. In de leeftijdsgroep 16 tot 24 was dat 70 procent.

Jan Kluytmans, arts-microbioloog in Breda.
Volledig scherm
Jan Kluytmans, arts-microbioloog in Breda. © Amphia Ziekenhuis

Zwaarder

Er is volgens specialisten nóg een reden voor het lagere aantal ouderen aan te wijzen. De verhalen vanuit het ziekenhuis leiden er mogelijk toe dat senioren ervoor kiezen hun ziekbed thuis te doorstaan. ,,Ik kan me voorstellen dat er veel gerichter gekozen wordt, nu we meer zicht hebben op Covid-19’’, zegt Peter van der Voort, intensivist in Groningen. ,,Door de patiënt zelf, door verpleegartsen. In het ziekenhuis zijn we in elk geval geen ander beleid gaan voeren.”

Meer dan voorheen is er nu kennis over het ziektebeeld, stelt Hans Kuijsten, hoofd medische zorg op de intensive care in Tilburg. ,,We kennen nu ook de effecten van onze behandeling beter. Die is zwaarder dan vooraf ingeschat. Dit maakt dat de haalbaarheid voor bepaalde mensen moeilijker ligt, en de lat dus hoger.”

Leidraad

Huisartsen spelen hier op in. Sinds eind maart is een nieuwe leidraad in gebruik om te bepalen of oudere patiënten nog wel naar het ziekenhuis moeten gaan. Daarin krijgen huisartsen onder meer het advies om de voor- en nadelen van een opname met de patiënt te bespreken. In De Volkskrant  gaf een van de opstellers drie weken geleden aan dat de leidraad  ‘een eerste effect’ leek te hebben. Toen tekende het lagere aantal ziekenhuisopnames bij ouderen zich al voorzichtig af.

Hans Kuijsten.
Volledig scherm
Hans Kuijsten. © Malou van Breevoort

Toch vindt Jako Burgers, woordvoerder van het Nederlands Huisartsen Genootschap, dat het effect van het nieuwe beleid niet moet worden overdreven. ,,Dit soort gesprekken hadden we in Nederland altijd al wel met patiënten. Er is nu alleen wat extra aandacht aan gegeven. Het kan bijgedragen hebben, maar ik vraag me af of het effect groot is.”

Het Consortium Onderzoek Huisartsengeneeskunde publiceert sinds een aantal weken gegevens over oudere coronapatiënten die thuis verzorgd worden.  Huisartsen houden ook bij waarom zorg niet in het ziekenhuis plaatsvindt. In ruim de helft van de gevallen gebeurt dat op verzoek van de patiënt, blijkt uit de cijfers. Niet bekend is of dat percentage in de loop van de coronacrisis hoger is geworden. 

Het aantal opnamen vanwege corona daalt overigens al ruim vijf weken, na een piek eind maart. Toen werden dagelijks ruim 500 mensen opgenomen, nu schommelt dat aantal tussen de 50 en 100. Van de 594 patiënten onder de 70 die tot nu toe zijn overleden, hadden minstens 416 een onderliggende aandoening.

Het aantal coronapatiënten op de intensive care daalde vandaag tot onder de 600:

  1. Laagste aantal ziekenhuisopnames sinds RIVM deze meldt, maar meer besmettingen aan het licht
    Update/video

    Laagste aantal ziekenhuis­op­na­mes sinds RIVM deze meldt, maar meer besmettin­gen aan het licht

    Er zijn in Nederland de afgelopen 24 uur drie mensen met corona opgenomen in het ziekenhuis. Dat meldt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Dat is het laagste aantal sinds dit bijgehouden wordt. Het officiële aantal doden door het coronavirus in ons land is met zes gestegen naar 6011. Het aantal vastgestelde besmettingen stijgt na een wekenlange daling sinds enkele dagen juist weer sterk. Dat komt vermoedelijk doordat Nederland meer is gaan testen.