Volledig scherm
Ter illustratie. © anp

'Gehoor geven aan niet-stemmer' is zakkenvullen

OpinieWat vroeger 'zakkenvullen' heette is nu 'gehoor geven aan de niet-stemmer', vindt oud-fractievoorzitter van GroenLinks in Den Haag Niek Roozenburg van het 'niet-stemmeninitiatief' van jurist Peter Plesman.

In Nederland kenden wij een opkomstplicht bij verkiezingen in de periode 1919 tot en met 1970. Dat betekende dat je naar het stemhokje moest. Je kon een geldige, een ongeldige of een blanco stem uitbrengen. Vanzelfsprekend hopen democratisch ingestelde mensen zoals ik dat mensen wel gaan stemmen en bewust kiezen voor een partij van zijn voorkeur. Ik ben overigens zeer tegen de stemplicht, omdat je mensen niet kunt verplichten om van een democratisch recht gebruik te maken.

Nu wil een groep mensen onder leiding van de jurist Peter Plesman mee gaan doen aan de verkiezingen van 15 maart 2017 onder de belofte dat ze nóóit aan stemmingen zullen deelnemen. Op zich een interessante gedachte om niet-stemmers ook géén stem te geven. Je kunt daar van alles omheen bedenken maar praktisch is er veel op tegen en moreel al helemaal.

Praktisch gezien is het erg lastig om je aan stemmingen te onthouden. Als je in een vergaderzaal zit en er wordt door de voorzitter gevraagd aan de voor-stemmers hun hand op te steken is het automatisch zo dat degene die hun hand níet opsteken geacht worden tegen te stemmen. Het enige wat je kunt doen bij het niet willen stemmen is er niet zijn. Ik heb dat in de bijna twaalf jaar die ik lid was van de Haagse gemeenteraad eenmaal gedaan. Ik ben vlak voor de stemming de gang opgegaan en heb een kopje koffie gehaald.

Nu wil een partij structureel doen wat ik eenmalig deed. Met andere woorden niet aanwezig zijn bij stemmingen. Nu kun je zeggen dat er wel standpunten in de commissies kunnen worden ingenomen, maar niet wordt meegestemd. Maar dat zou te bizar zijn voor woorden. Want stel dat Plasman ergens voor is en zijn stem zou bepalend zijn voor de uitslag en hij stemt niet mee. Daardoor wordt het voorstel verworpen en heeft hij door niet te stemmen de stemming toch bepaalt. Totaal wegblijven bij commissies en dus geen standpunt innemen zou het makkelijkste zijn. Zoiets als destijds (1990-1998) de Centrum Democraten in de Haagse gemeenteraad deden.

Maar dat brengt ons op het punt dat een volksvertegenwoordiger, ongeacht van de inhoud van zijn standpunt, geacht wordt te werken voor zijn vergoeding. Als je als kamerlid, raadslid of welke andere gekozen vertegenwoordiger niet verschijnt of je mond houdt dan verzaak je je plicht. De kiezer weet dus dat hij uitsluitend het salaris van Plasman en de zijnen financiert en hij daar niets voor gaat doen. Vroeger heette dat 'zakkenvullen', nu heet dat het 'gehoor geven aan de niet-stemmer'. Ik vind dat moreel verwerpelijk en maakt de kloof tussen burger en politiek nog groter.

Het enige dat ik mag hopen, als Plasman dit idiote plan doorzet, is dat hij de kiezer ook belooft om wel beëdigd te worden, nooit zal verschijnen maar ook geen dubbeltje vergoeding wil ontvangen. Alleen als hij ook dat laatste aan zijn kiezers belooft kan hij zichzelf recht in de spiegel blijven aankijken.

In samenwerking met indebuurt Den Haag

Den Haag