Volledig scherm
Rk kerk Hoogmade na instorting 1929 © archief AD

Kenmerkende kerk van Hoogmade werd 90 jaar geleden al door ramp getroffen

Een aangewezen monument is het niet. Maar voor veel dorpsbewoners én forenzen is de grote kerk met z'n groenkoperen toren, die vandaag in brand is gevlogen, een vertrouwd baken in het wijdse polderland van Hoogmade.

Het is een rk kerk met een bewogen geschiedenis. Werd het gebouw in 1932 officieel gewijd, met name de toren is al een stuk ouder. Deze werd al in 1856 opgetrokken, naar een ontwerp van architect Th. Molkenboer. De uitbouw met een afzonderlijk schip volgde in 1874 en 1875. Onder leiding van architect E.J. Margry werd de kerk in die jaren vergroot tot een indrukwekkende neogotische kerk.

Gezakt

Maar in 1929 ging het gruwelijk mis. Door een ondeugdelijke fundering stortte de kerk grotendeels in. Naar verluidt waren bij de bouw te korte heipalen gebruikt, waardoor deze niet op de harde zandlaag in de ondergrond rustten. Al in 1891 waren de eerste grote reparaties nodig. In 1917 werd een bouwkundig onderzoek ingesteld omdat de gemetselde gewelfbogen scheuren vertoonden. In 1929, enkele maanden voordat de ramp zich voltrok, bleek de vloer van de kerk liefst 15 centimeter te zijn gezakt.

Op 30 mei van dat jaar was nog een feestelijke viering in de kerk, op 3 juni werd besloten de kerk te ontruimen omdat met de dag de scheuren groter werden. Nog geen etmaal later stortte de westelijke zijde met een enorm geraas in. Een dag later volgden stukken van een zijbeuk en een van de grote pijlers, waarna het kerkbestuur besloot de rest van de kerk neer te halen wegens instortingsgevaar.

Wonder

Alleen de kenmerkende toren bleef staan. Wonder boven wonder raakte bij de ramp niemand gewond. Daarop besloot de parochie het eigenlijke kerkgebouw opnieuw op te laten bouwen door J.A. en L. van der Laan. Om de oude kerktoren werd een nieuwe gevel gebouwd, bovendien werd de toren verhoogd. De klus werd in drie jaar geklaard.

In de kerk staat een hoofdorgel uit 1908 van de hand van bouwer Jos H. Vermeulen. Bij de gedeeltelijke vernieuwing in 1932 is dit orgel gerestaureerd en verplaatst naar de orgelzolder. Ten tijde van de brand was het niet bespeelbaar. In 1985 liet de parochie namelijk een tweede orgel (van de fa. Verschueren) in het koor plaatsen.