Volledig scherm
Paul Röbbecke, initiatiefnemer van de burgerwacht in Oude Pekela. © Corné Sparidaen

Burgerwacht surveilleert in angstig Oude Pekela

De politie gaat extra surveilleren in Oude Pekela. In het dorp is onrust ontstaan door incidenten met asielzoekers. Inmiddels is ook een burgerwacht actief.

Volledig scherm
© Corné Sparidaen
Quote

Voor de aanwezig­heid van asielzoe­kers in ons dorp moeten wij een hoge prijs betalen

Mark Röbbecke

Vier getatoeëerde mannen met zonnebrillen surveilleren bij het winkelcentrum in Oude Pekela. In het dorp is onrust ontstaan door meerdere incidenten waarbij asielzoekers betrokken waren. De mannen houden toezicht, omdat de politie dat volgens hen nalaat. ,,We lopen rond in het centrum en het park. Als we mensen zien die bier drinken of zich niet aan de regels houden, dan zeggen we er wat van'', zegt Harry (32), die niet met zijn achternaam in de krant wil. 

Deze week was er een protest van enkele honderden mensen bij het asielzoekerscentrum. Nog geen maand nadat het azc in 2001 zijn deuren opende, moest de ME uitrukken om een knokpartij tussen dorpelingen en vluchtelingen te voorkomen. Sindsdien waren er meerdere opstootjes. De vechtpartij op de kermis van 2012 komt steevast ter sprake. Daarbij zouden asielzoekers met kettingen en stokken om zich heen hebben geslagen.

Dupe
Sindsdien is er geen kermis meer in het dorp. ,,Wij zijn de dupe'', zegt burgerwachtlid Mark Röbbecke (43). ,,Voor de aanwezigheid van asielzoekers in ons dorp moeten wij een hoge prijs betalen.'' Harry: ,,Als je er wat van zegt, word je bestempeld tot racist.'' 

Er is volgens hen sprake van een aaneenschakeling van incidenten met asielzoekers. Jonge vrouwen zouden worden lastiggevallen. Mbo-scholiere Lucinda Berserik (19) zegt zelf nooit last te hebben gehad. ,,Maar je hoort wel eens via via van meiden dat ze worden nageroepen." Bij de autoriteiten zijn drie incidenten gemeld waarbij bewoners van het azc waren betrokken. Een winkeldiefstal, een dronken asielzoeker die overlast veroorzaakte en een agent verwondde bij zijn aanhouding en een man die een meisje zou hebben lastiggevallen. 

Kleine groep
Achmed (32) uit Irak baalt van de ophef over bewoners van het azc. ,,Wij worden heel goed behandeld in Nederland. Veel mensen doen wat voor ons." Het is volgens hem een kleine groep die het verpest.

Kleine groep of niet, ook de gemeente en de polite constateren dat een deel van de inwoners zich minder veilig voelt. Dat is precies de reden waarom Paul Röbbecke (40), de broer van Mark, het initiatief nam tot de burgerwacht. ,,Het doel is preventief aanwezig zijn, zodat mensen een veilig gevoel krijgen. De gemeente moet strengere eisen stellen aan het COA''. Een overleg tussen politie, gemeente en COA leverde gistermiddag diverse maatregelen op die moeten helpen de kalmte in het dorp te bewaren. Zo gaat de politie meer surveilleren.

Burgerinitiatief
Waarnemend burgemeester Jaap Kuin erkent dat er de afgelopen twee weken een toename is geweest van het aantal incidenten met asielzoekers. Over de zelfbenoemde burgerwacht wil Kuin geen uitspraken doen. Maandag heeft hij een afspraak met Paul Röbbecke. ,,Op basis van dat gesprek zal ik beoordelen wat ik er mee moet. Het is een burgerinitiatief. Ik vind dat je daarnaar moet luisteren.''

Oost-Europeanen komen én gaan

Albanezen, Serviërs, Macedoniërs, ze maken vrijwel geen kans op asiel in Nederland. Vaak staan ze na een paar weken weer buiten. Maar het weerhoudt nieuwe asielzoekers uit die Oost-Europese landen er niet van toch naar Nederland te komen.

Het zouden in Oude Pekela vooral juist deze kansloze asielzoekers zijn die voor overlast zorgen in het dorp. Het zijn geen vluchtelingen  die op drift zijn door oorlogsgeweld, wel migranten die proberen de armoede in hun land te ontvluchten.

Maatregelen
Begin dit jaar piekte het aantal Albanezen dat asiel aanvroeg in Nederland: 250 in februari. Ook vanuit andere Oost-Europese landen kwamen meer asielzoekers hierheen. Ze maakten al weinig kans omdat de landen in die regio als 'veilige landen' zijn bestempeld door het kabinet. Daar kwamen nog nieuwe maatregelen bij: een snellere procedure (binnen vier weken een beslissing op de asielaanvraag), Albanezen krijgen in de opvangcentra geen leefgeld meer (alleen nog eten en drinke) en de premies voor vrijwillige terugkeer werden gesnoeid tot 200 euro per persoon en een vliegticket.

Nieuwe piek
Dat leek even te helpen, maar sinds begin van de zomer komen er toch weer meer asielzoekers uit Albanië en Servié: 139 en 135 in augustus respectievelijk, blijkt uit cijfers van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Uit de statistieken van het IOM (Internationale Organisatie voor Migratie), die Nederland assisteert bij de terugkeer van afgewezen asielzoekers, blijkt dat ze ook weer vertrekken. In augustus gingen 93 Albanezen en 36 Serviërs weer terug naar huis.  In mei stuurde Nederland 30 Albanezen met een gecharterd vliegtuig terug naar Albanië.

Boodschap komt niet over
Die aankomst werd uitgezonden op de lokale televisie. ,,Maar de boodschap 'kom niet naar Nederland, het heeft geen zin', bereikt de Albanezen in arme, afgelen dorpen niet. Die denken: ik probeer het gewoon", zegt de Nederlands-Albanese journalist Vincent Triest.

De Albanezen ontvluchten de armoede in hun land. Mogelijk speelt ook de terugkeerpremie een rol: 200 euro is voor sommige Albanezen een maandsalaris. ,,Ik heb er de afgelopen maanden veel gesproken, maar ik heb niet de indruk dat ze in die paar weken dat ze in Nederland zijn hier zwart werk doen ofzo. Sommige gaven zelfs aan een asielaanvraag 'uit verveling' te doen."