Volledig scherm
Een boortoren van de NAM op een productielocatie voor aardgas nabij het dorp 't Zandt. © ANP

Aardgasinkomsten laagste sinds 1975

De inkomsten uit aardgas zijn in drie jaar tijd met 85 procent gedaald. De overheid verdiende vorig jaar ruim 2,4 miljard euro aan de winning van aardgas, de laagste opbrengst sinds 1975.

Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek. In 2013 boekte de overheid nog een recordopbrengst van 15,4 miljard euro. Maar sindsdien zijn de inkomsten hard teruggelopen. Niet alleen heeft de overheid de winning van aardgas in Groningen fors teruggedraaid, ook zijn de prijzen voor aardgas in drie jaar tijd gehalveerd. Ook de jaarlijkse gaswinning in het Nederlandse deel van de Noordzee is sterk gedaald.

Het aandeel van de aardgasbaten in de totale overheidsinkomsten is door alle ontwikkelingen op het laagste punt beland sinds ons land serieus begon met aardgaswinning: ongeveer 0,8 procent. In het midden van de jaren 80 bedroegen de inkomsten uit aardgas nog meer dan 10 procent van de overheidsinkomsten. In die periode werd jaarlijks ruim 100 miljard kubieke meter gewonnen. Dat is inmiddels teruggebracht tot 24 miljard kuub per jaar.

'Was te voorspellen'

De gevolgen van de sterk teruggelopen opbrengsten zijn vooralsnog beperkt dankzij de sterk opverende economie. Minister Dijsselbloem zei vorige week nog dat er niet direct hoeft te worden bezuinigd om de teruglopende gasinkomsten te op te vangen, omdat die wordt gecompenseerd door meevallers op andere terreinen. ,,Het gaat goed met de begroting'', aldus Dijsselbloem.

De neergang in inkomsten was al jaren geleden te voorspellen, zegt Bert Scholtens, hoogleraar Duurzame economie aan de Rijksuniversiteit Groningen. ,,Helaas zijn de aardgasbaten al die jaren nauwelijks gebruikt om zorg te dragen voor alternatieve energiebronnen, of om nieuwe verdiencapaciteit op te bouwen. Onze beleidsmakers zijn herhaaldelijk op dit probleem gewezen, maar hebben nooit gekozen voor een fundamentele koerswijziging.''

Quote

Onze beleidsma­kers zijn herhaalde­lijk op dit probleem gewezen, maar hebben nooit gekozen voor een fundamente­le koerswijzi­ging

Bert Scholtens

De inkomstendaling zal de komende jaren alleen maar doorgaan. Minister Kamp besloot deze maand om de winning nog verder terug te brengen, in eerste instantie tot 21 miljard kuub. Hij doet dit op advies van het Staatstoezicht op de Mijnen: alleen door de winning nog verder terug te brengen, kan de overheid het aantal en de zwaarte van de aardbevingen in het wingebied rond Loppersum beperken.