Volledig scherm
© AFP

Airbus kijkt vliegkunst af bij vogels: voortaan in V-vorm door de lucht

Vliegtuigbouwer Airbus wil vliegtuigen binnen enkele jaren in een V-formatie laten vliegen, zoals vogels dat doen. Dat kan enorm veel energie besparen.

,,Het vliegtuig dat voorop vliegt, creëert een bepaalde luchtstroom. Daardoor kan het vliegtuig erachter op dezelfde snelheid vliegen, maar met minder motorkracht’’, aldus Sandra Bour Schaeffer van Airbus op de luchtvaartshow in Dubai.

Dat bespaart vijf tot tien procent aan brandstof, is de verwachting. En dat is weer goed voor het milieu. De luchtvaartsector ligt de laatste tijd veel onder vuur vanwege de enorme CO2-uitstoot.

Eerste testen

Volledig scherm
Airbus doet serieus onderzoek naar het vliegen in V-formaties - net als trekvogels. Dat zou ongelooflijke hoeveelheden kerosine besparen. © Videostill Airbus

Airbus heeft inmiddels eerste testen gedaan, met een A380-toestel voorop en een A350-toestel erachter. Volgend jaar volgen nieuwe testen, ook nog met twee toestellen. En vanaf 2021 wil Airbus, in samenwerking met luchtvaartmaatschappijen en luchtverkeersleiders, testen gaan doen met complete V-formaties, dus met bijvoorbeeld drie of vijf vliegtuigen.

,,Omdat de klimaateffecten zó groot zijn, willen we snel handelen en dit vóór 2025 ook echt in de praktijk gaan doen’’, laat de vliegtuigbouwer in een verklaring weten.

Het idee om in formatie te vliegen is niet nieuw. Militaire toestellen doen het al en de NASA doet er onderzoek naar. Maar Airbus is de eerste die het – onder druk van de klimaatdiscussie – op korte termijn commercieel wil inzetten bij passagiersvervoer.

Haken en ogen

Aan het vliegen in V-formatie zijn wel haken en ogen verbonden. Zo is de veiligheid cruciaal. Internationaal bestaan afspraken voor de afstanden die vliegtuigen onderling in acht moeten nemen in de lucht om bijvoorbeeld botsingen te voorkomen. Die schommelen, afhankelijk van verschillende factoren, rond de tien kilometer.

Airbus wil de toestellen in V-formatie op drie kilometer van elkaar laten vliegen. Dat zou veilig zijn en een afstand waarbij de luchtstroom nog effect heeft. Tegelijk is de turbulentie bij het ‘volgende’ vliegtuig dan niet zó groot dat passagiers of bemanning er last van hebben. Speciale software in de vliegtuigen moet ervoor zorgen dat ze allemaal automatisch op dezelfde afstand van elkaar én op dezelfde hoogte blijven vliegen.

Daarnaast moeten ook de ‘spoorboekjes’ worden aangepast. Vluchttijden en -routes moeten op elkaar worden afgestemd, door zowel de luchtvaartmaatschappijen als de luchtverkeersleiders. Er moeten afspraken komen over waar de vliegtuigen elkaar ‘treffen’ in de lucht om vanaf daar in formatie te gaan vliegen.

Volgens Airbus hebben maatschappijen al interesse getoond. Twee zouden er vanaf 2021 mee gaan doen aan de testen.

Volledig scherm
Airbus doet serieus onderzoek naar het vliegen in V-formaties - net als trekvogels. Dat zou ongelooflijke hoeveelheden kerosine besparen. © Videostill Airbus

Leren van vogels

Het V-vliegen past binnen het zogeheten Biomimicry-programma van de vliegtuigbouwer. Onderzoekers van Airbus kijken naar de natuur om inspiratie op te doen. Zo is de vorm van de vleugel van een albatros nagebootst bij vliegtuigvleugels. En de huid van een haai leidt tot aanpassingen van de materialen die worden gebruikt voor de coating van de romp van sommige toestellen. ,,We willen die haaienhuid-coating vanaf volgend jaar op A350-toestellen gebruiken’’, laat Airbus weten. De natuur gidst ons design, zegt het bedrijf. ,,We leren van insecten, vogels en vleermuizen.’’

  1. Batterijen voor elektrische auto's binnen een jaar 13 procent goedkoper geworden

    Batterijen voor elektri­sche auto's binnen een jaar 13 procent goedkoper geworden

    Batterijen voor elektrische auto's zijn in een jaar tijd 13 procent goedkoper geworden. Dat blijkt uit de Battery Price Survey 2019 van Bloomberg New Energy Finance (BNEF). De gemiddelde prijzen van accupakketten zijn gedaald tot 156 dollar per kWh. Dat is ruim 13 procent lager in vergelijking met 2018. BNEF verwacht dat de prijsdaling aan zal houden en dat tegen 2023 mogelijk een prijs van 100 dollar per kWh zal worden bereikt.