Volledig scherm
© Joost Hoving

'Creditcard zet aan tot roekeloos geldgedrag'

columnCreditcardmaatschappijen verdienen op allerlei manieren aan dat plastic kaartje in jouw portemonnee. Neem plaats op de sofa van Irene van den Berg. Zij analyseert iedere week ons economisch gedrag.

Een van de grootste uitgevers van creditcards in Nederland gaat klanten met een betalingsachterstand vanaf november geen boete meer geven. In plaats daarvan blokkeert ICS, dat de kaarten beheert van onder meer ABN Amro, de Volksbank, de ANWB en de Bijenkorf, de kaart meteen als je te laat betaalt. 

Een woordvoerder zegt te willen voorkomen dat betalingsachterstanden verder oplopen. Een goede zaak, juichte budgetvoorlichter Nibud direct. Ik vind het vooral een bijzondere uitspraak voor een medewerker van een bedrijfstak die haar verdienmodel heeft gebaseerd op het uitmelken van schulden. Lijkt me stug dat ze hun eigen winstmodel om zeep willen helpen. 

Creditcardmaatschappijen verdienen op allerlei manieren aan dat plastic kaartje in jouw portemonnee. Allereerst dok je een paar tientjes per jaar voor je creditcard, soms nog extra voor de afschriften. Daarnaast betaalt de winkel of het restaurant waar je hem gebruikt, een commissie over jouw uitgave. 

Uiteindelijk draai je daar als consument ook voor op; de verkoper rekent deze gewoon door in de prijzen. Wie pint met zijn creditcard is ook al snel een paar euro kwijt. Dat doen dus vooral mensen die wanhopig zijn en nergens anders geld vandaan kunnen halen, lijkt me.

Er bestaan twee soorten creditcards. Bij de eerste soort betaal je aan het einde van de maand voor de aankopen die je hebt gedaan. Je hoeft dus geen rente op te hoesten. Maar je krijgt wel een boete als je niet genoeg geld hebt om het bedrag af te lossen. ICS klopt zichzelf nu op de borst dat het stopt met deze boete, maar in de kleine lettertjes staat dat het bedrijf wel vertragingsrente en incassokosten in rekening brengt als je te laat betaalt. Boetes met een ander etiketje, zeg maar.

Quote

Als ICS daadwerke­lijk wil voorkomen dat betalings­ach­ter­stan­den oplopen, dan moet het bedrijf iets doen aan die belache­lijk hoge rente

Nog problematischer is de tweede soort, waarbij klanten gespreid kunnen terugbetalen. De rente is schrikbarend hoog, vaak tussen de 10 en 14 procent per jaar. Veel hoger dan de rente op een persoonlijke lening of doorlopend krediet. Gespreid betalen met je creditcard is dé manier om snel een enorme schuld op te bouwen. 

Als ICS daadwerkelijk wil voorkomen dat betalingsachterstanden oplopen, dan moet het bedrijf iets doen aan die belachelijk hoge rente. Maar ja, dan zou het de kip met de gouden eieren slachten. En dus geldt de maatregel alleen voor ICS-creditcards zónder de mogelijkheid tot gespreid betalen. 

Een creditcard is een onding, omdat het aanzet tot roekeloos geldgedrag. We geven gemakkelijker geld uit, omdat we weten dat we pas later écht hoeven te betalen. Creditcardmaatschappijen verdienen vervolgens aan het onverantwoorde gedrag dat ze zelf in de hand werken. Een halfslachtige maatregel van één creditcardmaatschappij verandert weinig aan dit discutabele verdienmodel.

Reageren? economie@persgroep.nl