Volledig scherm
Lydia de Witte (23) uit Goes. ,,Tot 2 jaar geleden vond ik sparen nooit belangrijk. Nu heb ik drie spaarrekeningen." © AD/Marco de Swart

Nederlanders zijn kampioen sparen

We zijn spaarders, geen feestvierders. Daar kan zelfs een dalende spaarrente weinig aan veranderen. We zetten dit jaar bij voorkeur nog wat extra geld opzij. Liever een appeltje voor de dorst dan een nieuwe auto om de economie aan te zwengelen zoals premier Rutte het 't liefst zou zien.

Nu de spaarrente gestaag omlaag kruipt naar de 1 procent, zou je verwachten dat Nederlanders massaal hun toevlucht zoeken in andere manieren om hun geld te laten renderen, zoals beleggingen en obligaties.

Niets is minder waar, laat een Europees onderzoek naar sparen en beleggen van vermogensbeheerder Blackrock zien. Het vermogen van de ondervraagde Nederlanders zit voor 78 procent in spaargeld; het hoogste percentage in Europa.

Quote

Sparen was al in de middeleeu­wen een deugd. Schulden zijn een slechte zaak, daar kleeft ook de ethische betekenis aan van schuld en boete

Fred van Raaij, emeritus hoogleraar economische psychologie

Calvinistisch
,,Het past bij onze calvinistische aard,'' denkt emeritus hoogleraar economische psychologie Fred van Raaij. ,,Sparen was al in de middeleeuwen een deugd. Schulden zijn een slechte zaak, daar kleeft ook de ethische betekenis aan van schuld en boete.''

Het sparen wordt ons ook met de paplepel ingegoten. We geven onze kinderen van jongsaf zakgeld, om ze met geld te leren omgaan. Van Raaij: ,,We zijn geen volk van feestvierders, nemen niet graag risico's. Sparen geeft ons zekerheid; we vinden het belangrijk om een buffer op te bouwen.'' Helemaal nu de verzorgingsstaat afbrokkelt. Vroegere zekerheden als pensioen, aow en hypotheekrenteaftrek staan op losse schroeven.

Quote

Je kunt je afvragen of het geen schijnvei­lig­heid is. Weinig mensen beseffen dat ze met een lage spaarrente aan koopkracht inleveren

Bob Hendriks, hoofd Retail Nederland bij Blackrock

Patiënt
In de gezondheidszorg krijgt de patiënt meer verantwoordelijkheid. Als reactie op die veranderingen stoppen Nederlanders nóg meer geld in hun spaarvarken.

,,Sparen geeft ons een veilig gevoel,'' zegt Bob Hendriks, hoofd Retail Nederland bij Blackrock. ,,Je kunt je afvragen of dat geen schijnveiligheid is. Weinig mensen beseffen dat ze met een lage spaarrente aan koopkracht inleveren.'' Meer sparen om de buffer in stand te houden is op zich geen slecht idee, vindt hoogleraar Van Raaij, maar ook niet erg logisch met zo'n lage spaarrente.

Alternatief
Maar wat is het alternatief? De hypotheek versneld aflossen, dat doen huizenbezitters sinds het uitbreken van de crisis al. Het geld uitgeven, maar dat ziet de consument die vreest voor baanverlies en overheidsbezuinigingen vooralsnog niet zitten.

Hendriks denkt dat het verstandig is om op z'n minst een financiële planning te maken. ,,Veel zaken, zoals onze pensioenvoorziening, zijn minder goed geregeld dan we altijd dachten. Neem de tijd om na te denken over hoe je dat zelf kunt opvangen, en onderneem er dan ook actie op.''

Volledig scherm
Lydia de Witte (23) uit Goes © AD/Marco de Swart

Lydia de Witte (23) uit Goes
,,Tot 2 jaar geleden vond ik sparen nooit belangrijk. Ik leef nu, ik wil geen tonnen op de bank hebben als het ineens voorbij is. Nu heb ik drie spaarrekeningen. Eentje bij mijn geboorte van mijn opa gekregen, een gewone spaarrekening en een voor vakanties. Tja, sinds mijn afstuderen heb ik bedacht dat het echte leven maar eens moest beginnen. Voor het verwezenlijken van je toekomstplannen is een spaarrekening toch best handig.''

Volledig scherm
Intze Blaauw (68) uit Krimpen aan den IJssel © AD/Marco de Swart

Intze Blaauw (68) uit Krimpen aan den IJssel
,,Ik vind het belangrijk om een buffer aan te houden voor onverwachte kosten, bijvoorbeeld onderhoud aan het huis, maar ook voor reizen. Een deel van ons geld is belegd, maar daar houd ik me nauwelijks mee bezig. Ik heb ook geen zin om te zoeken naar de hoogste rente en dan steeds van bank naar bank te hoppen. Als je het extra geld niet nodig hebt, hoeft dat ook niet.''

Volledig scherm
Amy Mollinger (18) uit Oosterhout © AD/Marco de Swart

Amy Mollinger (18) uit Oosterhout
,,Ik heb zeker een spaarrekening, maar ik ben heel slecht in sparen. Met vijf bijbaantjes komt er best wat geld binnen, maar het gaat er ook snel weer uit. Ik heb net nog een Macbook gekocht van mijn spaargeld. Ik probeer altijd 500 euro op die rekening te hebben staan, voor de grotere uitgaven en voor later. Alle rente die ik krijg, is mooi meegenomen. Uiteindelijk moet je toch zelf werken voor je geld.''

Volledig scherm
Joost Melman (58) uit IJmuiden © AD/Marco de Swart

Joost Melman (58) uit IJmuiden
,,Sinds ik voor mezelf ben begonnen, heb ik een spaarrekening. Als zelfstandig ondernemer ontkom je er niet aan. Met mijn spaargeld moet ik het minstens een jaar kunnen uitzingen als ik mijn beide benen breek en niet kan werken. Die rekening groeit de laatste tijd maar verdomd weinig. Ik zou ook de helft van mijn geld in aandelen kunnen steken, maar ik ben gewoon te lui met geld. Als ik het maar red, dan vind ik het al snel goed.''