Volledig scherm
© ROBIN UTRECHT

Pensioenakkoord in de maak: AOW-leeftijd minder snel omhoog

Vakbonden en werkgevers stevenen af op een pensioenakkoord waarbij de stijging van de AOW-leeftijd flink wordt afgeremd. Het plan is om de AOW-leeftijd pas in 2025 te verhogen naar 67 jaar. Dat is vier jaar later dan nu het geval is.

Ook willen bonden en werkgevers dat de stijging van de AOW-leeftijd vanaf 2022 niet meer een-op-een wordt gekoppeld aan de levensverwachting. Nu is het zo dat stijging van de levensverwachting van een jaar betekent dat iemand een jaar langer moet doorwerken. De onderhandelaars willen dat het extra jaar wordt verdeeld tussen werk en pensioen.

De vraag is of het kabinet akkoord kan gaan met dit voorstel. Een langzamere stijging van de AOW-leeftijd kost het rijk miljarden euro’s. Het ministerie van Sociale Zaken wil nu nog niet reageren – omdat nog geen sprake is van een definitief akkoord – maar afgelopen maart bleek al wel dat Sociale Zaken aanpassingen aan de AOW serieus overweegt.

De PvdA wil zo snel mogelijk een debat met minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken. 

Nadelige gevolgen

Het Centraal Planbureau waarschuwde eind vorig jaar voor de nadelige gevolgen van de snelle AOW-stijging, vooral voor laagopgeleide werknemers. Zij bouwen weinig pensioen op, waardoor AOW voor hen het belangrijkste inkomen is. Doorwerken is dan de enige optie, maar dat lukt lang niet altijd in goede gezondheid. 

Het CBS waarschuwt ook voor toenemende armoede bij 60-plussers die geen baan meer kunnen vinden en die ook geen recht meer hebben op een werkloosheidsuitkering. Werkgevers en vakbonden noemen het tempo waarin de AOW-leeftijd omhoog gaat ‘menselijk en maatschappelijk onhoudbaar’, zo staat in een concepttekst die is uitgelekt naar de Telegraaf.

In die concepttekst staat ook dat het pensioenstelsel op de schop gaat en dat zzp’ers verplicht pensioen moeten gaan opbouwen. Over de manier waarop het pensioenstelsel op de schop gaat, wordt nog volop onderhandeld. ,,Op dit moment is nog helemaal geen sprake van een pensioenakkoord'', zegt een woordvoerder van vakbond FNV.

Quote

Op dit moment is nog helemaal geen sprake van een pensioenak­koord

Een woordvoerder van de vakbond FNV

Gegarandeerd pensioen 

Uit de concepttekst blijkt dat de vakbond bereid is om af te stappen van een gegarandeerd pensioen. Nu weten werknemers welk pensioen ze opbouwen, en daarop wordt de premie aangepast. Maar de FNV zou dat nu willen omdraaien: de premie wordt dan vooraf vastgesteld en later moet blijken hoeveel pensioen dat oplevert.

Werkgeversorganisatie VNO-NCW laat weten dat de concepttekst nog geen definitief resultaat is. ,,Wij zijn met FNV en binnen de SER in gesprek over de vernieuwing van het pensioen en een toekomstbestendig pensioenstelsel, inclusief persoonlijke elementen'', aldus een woordvoerder van VNO-NCW.

Vakbond CNV stelt in een reactie het ‘erg belangrijk’ te vinden dat de stijging van de AOW-leeftijd wordt afgeremd. ,,Dat is al jarenlang onze inzet en als bonden en werkgevers zitten we op dezelfde lijn'', zegt Jasper Konijnenbelt van CNV.

Verplicht pensioen zzp'er

Als het aan vakbond FNV en werkgeversorganisatie VNO-NCW ligt, komen er voor zzp’ers bepaalde verplichtingen om pensioen op te bouwen. In een uitgelekte concepttekst stellen zij voor dat zzp’ers automatisch meedoen met het collectieve pensioen, met eventueel een mogelijkheid om eruit te stappen. Nu is het zo dat zzp’ers maar weinig opzij zetten voor hun pensioen en dat ze daardoor noodgedwongen moeten doorwerken tot hun AOW-leeftijd. De grootste belangenclub van zzp'ers, ZZP Nederland, is faliekant tegen verplicht sparen voor pensioen. ,,Het is toch van de gekke dat de vakbond zelfstandigen willen opleggen om te sparen. Zzp'ers willen het liefst als ondernemers hun eigen zaakjes regelen en zelf bepalen wat ze doen. In het regeerakkoord wordt ook gestuurd op meer individualisering. De inhoud van dit concept-akkoord staat daar erg vanaf'', zegt Maarten Post van ZZP Nederland. 

Volledig scherm
© Mark Reijntjens