Volledig scherm
Met de prijs van ruwe olie gaan ook de prijzen aan de pomp omhoog © ANP

Tanken wordt rap duurder, vooral aan de snelweg

De prijs van benzine is op het hoogste niveau in 2,5 jaar beland. Opvallend: aan de snelweg zijn de prijzen een stuk harder gestegen dan bij onbemande lokale pompstations.

Volledig scherm
De prijs van een liter Euro95 is in 2,5 jaar enorm gestegen. © BJD

Het verschil tussen de prijs aan de snelweg en bij de onbemande pomp is in tien jaar tijd opgelopen van 9 naar 13 eurocent. Dat blijkt uit cijfers van het CBS en Travelcard. Langs de snelweg steeg de prijs afgelopen tien jaar met 8,9 procent, terwijl de toename bij lokale onbemande pompen beperkt bleef tot 6,4 procent.  In april betaalden automobilisten voor Euro95 gemiddeld 1,61 euro per liter.

De prijs zal nog wel even hoog blijven, want de olieprijs is flink aan het stijgen. De afgelopen weken ging de prijs van een vat ruwe olie omhoog van 60 naar 75 dollar. De productiebeperking van Opec, het kartel van olieproducerende landen, is een van de oorzaken van de hoge olieprijs. Door de groei van de wereldeconomie stijgt de vraag naar olie bovendien structureel.

Omrijden

Volledig scherm
Op de snelweg betaalt u inmiddels 13 cent meer dan bij lokale, onbemande stations. © BJD

Wie voordelig wil tanken, doet er dus goed aan de snelweg te mijden. In het grensgebied kan ook omrijden naar een tankstation in België of Duitsland lonen. Met uitzondering van dieselrijders in het zuiden, want door een belastingverhoging in België zijn dieselrijders daar sinds kort duurder uit.

Het groeiende prijsverschil tussen de onbemande pomp en tankstations langs de snelweg is logisch te verklaren, zegt brandstofprijzendeskundige Paul van Selms van United Consumers. Pompstations langs de snelweg hebben niet alleen hogere personeelskosten doordat ze - vaak 24 uur per dag - bemand zijn. ,,Snelweglocaties worden door de overheid geveild. Hoe meer er wordt getankt, hoe hoger de prijs die oliemaatschappijen betalen om er een pompstation uit te baten. Voor snelweglocaties betalen ze ook hogere belastingen.''

Broodje bal

Gevolg is dat particulieren nu vooral tanken bij goedkopere lokale pompen. Die hebben afgelopen tien jaar een forse opmars gemaakt: meer dan de helft van de tankstations in Nederland is inmiddels onbemand.

Snelweglocaties moeten het hebben van zakelijk verkeer, verklaart Van Selms. ,,Voor vrachtwagenchauffeurs en leaserijders geeft een prijsverschil van 4 euro op een volle tank niet de doorslag. Berekend in hun uurloon is omrijden al snel duurder. Daarnaast spelen het gemak van snelheid, kunnen betalen met een zakelijke kredietkaart en de catering.'' Hij wijst erop dat de shops van tankstations afgelopen jaren een flinke transformatie hebben ondergaan. In plaats van een klef broodje bal en automaatkoffie uit een plastic bekertje kun je er tegenwoordig verse belegde broodjes en volwaardige cappucino's krijgen. 

Hoe dan ook loont het om de prijsverschillen tussen verschillende tankstations te checken. Op 15 april bedroeg het verschil tussen de duurste en goedkoopste pomp in Nederland volgens het CBS 27 eurocent. In 10 procent van de vestigingen lag de pompprijs onder de 1,55 euro; de hoogst gemeten literprijs was 1,76 euro. Overigens is die prijs nog een behoorlijk eind verwijderd van het langjarige record. In oktober 2012 kostte een liter Euro95 gemiddeld 1,90 euro. 

Volledig scherm
Een technicus draait aan een gaskraan in een olieveld in Irak © AFP

Waar komt die hoge olieprijs vandaan? 

Anderhalf jaar geleden besloten de grote olielanden onder leiding van Saoedi-Arabië de productie te beperken om een prijsverhoging te forceren. Aanvankelijk werkte die strategie nauwelijks, omdat de Amerikaanse producenten van schalieolie in het gat sprongen. Maar de oliesjeiks hielden voet bij stuk en sindsdien stijgt de prijs wel.

Een andere oorzaak is de groeiende economie. Als het goed gaat met de wereldeconomie, stijgt de vraag naar olie structureel, verklaart Hans van Cleef, energie-expert bij ABN Amro. Vooral vanuit Azië.'' Aan die groeiende vraag kan niet meer worden voldaan door de Amerikaanse schalieproducenten. ,,Daar groeit de productie minder hard dan gedacht.''

De crisis in Venezuela eist ook haar tol. De afgelopen tijd is de olieproductie in het land volledig ingestort. Venezuela heeft een van de grootste olievoorraden in de wereld en is een belangrijke producent. Van Cleef: ,,De geopolitieke spanningen nemen ook toe. Rond Syrië bijvoorbeeld. En gaat Trump nieuwe sancties opleggen aan Iran? Dat zou de olie-export van het land kunnen treffen.'' 

De vraag is hoe ver de olieprijs zal doorstijgen. Sommige analisten voorspellen een prijs van 100 dollar, een prijs die een jaar geleden nog onmogelijk leek.

  1. Zorgpremies omlaag bij grote verzekeraars en tóch zijn veel mensen duurder uit
    VIDEO

    Zorgpre­mies omlaag bij grote verzeke­raars en tóch zijn veel mensen duurder uit

    VGZ verlaagt zijn zorgpremie met 1 euro tot 119,95 euro per maand. Zilveren kruis doet daar met een verlaging van 1,50 nog twee kwartjes bovenop. Zorgverzekeraar CZ rekt de verlaging op tot 3,85 euro, naar 120,95 euro per maand. Alleen doordat de korting op de collectieve verzekering deels wordt afgeschaft, zullen veel verzekerden uiteindelijk tóch meer kwijt zijn als zij bij hun huidige verzekering blijven.